Ana sayfa›Matematik 5. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap)›Sayfa 89›Çalışma kağıdı
Yazdırırken “Arka planı yazdır” seçeneğini kapatabilirsiniz. Cevap anahtarı ayrı sayfadadır.
Matematik 5. sınıf · Kategorik Veriyi Grafiklerle Yorumlama
Bilgi notu
Kategorik Veriyi Grafiklerle Yorumlama
- Kategorik veri sayı değil, grup bildirir: renk, yiyecek, madalya türü gibi.
- Sütun grafiğinde sütun yüksekliği o kategorinin sayısını gösterir; en yüksek sütun en çok olandır.
- Daire grafiğinde dilimler bütünün parçalarıdır; dilim büyüdükçe pay artar ve yüzdelerin toplamı %100 olur.
- Nokta grafiğinde her nokta bir veriyi gösterir; en çok noktası olan kategori en sık olandır.
Örnek: Bir kitaplıkta hikâye 10, şiir 6, bilgi 5, roman 3 kitap var. En çok ve en az bulunan türler hangisidir? Toplam kitap kaçtır?
Çözüm: Sayıları karşılaştırırız: en büyük 10 (hikâye), en küçük 3 (roman). Toplam: 10 + 6 + 5 + 3 = 24 kitap.
Önce bilgi notunu oku, sonra kendin çöz; işlemlerini çözüm alanına yaz. Bitirince cevap anahtarıyla kontrol et. Sorular açık uçlu ve kısa cevaplıdır (yazılı sınav biçimi).
Isınma
Bir okulda 100 öğrencinin ulaşım tercihi şöyledir: yürüyerek 40, servis 25, bisiklet 10, aile arabası 25 öğrenci. En çok tercih edilen ulaşım şeklini yaz.
Bir sütun grafiğinde sütun yükseklikleri şöyledir: kırmızı 7, mavi 4, yeşil 9, sarı 4. En az seçilen renk veya renkler hangisidir?
Bir daire grafiğinde bir sınıfın sevdiği dersler şöyle gösterilmiştir: Matematik %40, Fen %25, Türkçe %20, Resim %15. Bu yüzdelerin toplamı kaçtır?
Uygulama
Bir nokta grafiğine göre bir basketbolcunun attığı sayılar şöyledir: 1 sayılık atış 6 nokta, 2 sayılık atış 9 nokta, 3 sayılık atış 3 nokta (her nokta bir atış). Toplam kaç atış yapılmıştır? En sık hangi sayılık atış yapılmıştır?
Bir yemekhanenin haftalık yemek tercihleri daire grafiğinde şöyle verilmiştir: çorba %30, pilav %25, makarna %25, salata %20. Payları eşit olan iki yemeği yaz. Bu iki yemeğin toplam payı yüzde kaçtır?
Bir sınıfta 25 öğrencinin okula geliş şekli şöyledir: yürüyerek 11, servis 7, bisiklet 4, otobüs 3. Bu veri sütun grafiğiyle gösterilecektir. Dört sütunun yükseklikleri kaç birim olur? Dikey eksen en az kaça kadar numaralandırılmalıdır?
Düşün
120 kişilik bir ankette sevilen evcil hayvanlar şöyledir: kedi 60, köpek 30, kuş 15, balık 15 kişi. Bu veri daire grafiğiyle gösterilecektir. (a) Kedi dilimi dairenin kaçta kaçı olur? (b) Kuş ve balık dilimlerinin birlikte payı yüzde kaçtır? İşlemlerini yaz.
30 öğrencilik bir sınıfta sevilen sporlar şöyledir: futbol 12, voleybol 9, basketbol 6, yüzme 3. Sınıf başkanı futbol sevenlerin sayısını sınıfın yarısıyla karşılaştırmak istiyor. Karşılaştırmayı yapıp gerekçelendir. Ayrıca sayıları toplamı tam sınıfın yarısı eden iki farklı spor çifti yaz.
Bu kağıt yapay zekâ ile hazırlanmıştır; insan editör onayı yoktur. Hata görürseniz kitavuz.com'da “Hata bildir” ile haber verin.
Yapay zekâ ile hazırlandı; insan editör onayı yoktur. Her cevap bağımsız bir ikinci çözümle karşılaştırıldı. Sınıfta kullanmadan önce bir kez kendiniz kontrol edin.
| No | Cevap / puanlama ölçütü | Kısa gerekçe | Puan |
|---|---|---|---|
| 1 | Yürüyerek. | En büyük sayı 40'tır ve yürüyerek ulaşıma aittir. | 8 |
| 2 | Mavi ve sarı. | En küçük değer 4'tür ve hem mavi hem sarı sütunu 4 yüksekliğindedir. | 8 |
| 3 | %100. | 40 + 25 + 20 + 15 = 100; daire bütünü %100'dür. | 8 |
| 4 | Toplam 18 atış; en sık 2 sayılık atış. | 6 + 9 + 3 = 18; en çok nokta 9 ile 2 sayılık atışa aittir. | 12 |
| 5 | Pilav ve makarna; toplam %50. | Pilav ve makarna %25'tir; 25 + 25 = 50. | 12 |
| 6 | Sütun yükseklikleri 11, 7, 4 ve 3 birim; dikey eksen en az 11'e kadar numaralandırılmalıdır. | Her sütun kendi kategorisinin sayısı kadar yüksek olur (11 + 7 + 4 + 3 = 25 kontrolü); en yüksek sütun 11 olduğundan eksen en az 11'e kadar gitmelidir. | 12 |
| 7 | Ölçütler: (a, 8 puan) 60/120 = 1/2; kedi dilimi dairenin yarısıdır. (b, 4 puan) 15 + 15 = 30 kişi. (b, 8 puan) 30/120 = 1/4 = %25. | Bir dilimin payı, kategorinin sayısının toplama oranıdır: 60/120 = 1/2 ve 30/120 = 1/4 = %25. | 20 |
| 8 | Ölçütler: (4 puan) Sınıfın yarısı 15 öğrencidir. (6 puan) Futbol 12 öğrenci olduğundan sınıfın yarısından azdır (12 < 15). (5 puan) Voleybol + basketbol = 9 + 6 = 15. (5 puan) Futbol + yüzme = 12 + 3 = 15. | 30 öğrencinin yarısı 15'tir; 12 < 15 olur ve 9 + 6 ile 12 + 3 toplamları 15 eder. | 20 |
Sık yapılan hatalar: Daire grafiğinde yüzdelerin toplamının %100 olduğunu unutup dilim büyüklüklerini sayı gibi toplarlar. · Sütun grafiğinde sütunun üst ucu bir çizgiye tam denk gelmediğinde değeri yanlış okurlar.
Öz kontrol: Grafikteki bütün değerleri toplayınca beklenen toplamı (örneğin yüzdelerde %100) buluyor muyum?