Ana sayfa›Kitaplar›Fen Bilimleri 7. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap)›Sayfa 61
Fen Bilimleri 7. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap) — Sayfa 61 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Matris I - BüyüklükGörsel I'de uygulanan kuvvetin büyüklüğü
Çözüm Yolu
Çocuk oyuncak arabayı 100 N kuvvetle itmektedir.
- Görsel I'in altındaki açıklamayı okuyoruz.
- Çocuğun arabayı 100 N'lık kuvvetle ittiği yazılıdır.
- Birimi yazmayı unutmak — kuvvetin büyüklüğü newton (N) birimiyle, 100 N şeklinde yazılmalıdır.
Kendini kontrol et: Yazdığın değer ve birim, Görsel I'in açıklamasındakiyle aynı mı?
Matris II - Yer değiştirme durumuGörsel II'de yer değiştirme olup olmadığı
Çözüm Yolu
Öğrenci yürüyerek yer değiştirir.
- Görsel II'de öğrencinin okula yürüdüğünü görüyoruz; mavi ok hareketi gösterir.
- Çanta öğrenciyle birlikte konum değiştirir.
- Çanta sırtta sabit durduğu için yer değiştirmiyor sanmak — çanta, öğrenciyle birlikte yola göre konum değiştirir.
Kendini kontrol et: Öğrenci okula vardığında çanta başlangıçtaki yerinde mi kalmıştır?
Matris II - Hareket doğrultusuGörsel II'de hareket doğrultusu
Çözüm Yolu
Öğrenci yatay yolda yürür.
- Görsel II'deki mavi oka bakıyoruz.
- Ok yatay çizilmiştir; öğrenci düz yolda yürür.
- Kuvvet düşey olduğu için hareketi de düşey yazmak — hareket doğrultusu mavi oktan okunur ve yataydır.
Kendini kontrol et: Mavi ok yere paralel mi?
Matris II - Hareket yönüGörsel II'de hareket yönü
Çözüm Yolu
Mavi ok sola bakmaktadır.
- Görsel II'deki mavi oka (hareket yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu sola bakmaktadır.
Kendini kontrol et: Mavi okun ucu hangi tarafı gösteriyor?
Matris III - BüyüklükGörsel III'te kuvvetin büyüklüğü
Çözüm Yolu
Sporcu 500 N'lık halteri kaldırmaktadır.
- Görsel III'ün altındaki açıklamayı okuyoruz.
- Sporcunun 500 N'lık halteri kaldırdığı yazılıdır.
- Birimi yazmayı unutmak — kuvvetin büyüklüğü newton (N) birimiyle, 500 N şeklinde yazılır.
Kendini kontrol et: Yazdığın değer ve birim, Görsel III'ün açıklamasındakiyle aynı mı?
Matris III - DoğrultuGörsel III'te kuvvetin doğrultusu
Çözüm Yolu
Halteri kaldıran kuvvet dikeydir.
- Görsel III'teki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Ok dikey çizilmiştir; sporcu halteri yukarı kaldırır.
- Doğrultu yerine yön yazmak — 'yukarı' bir yöndür; doğrultu sütununa 'düşey' yazılır.
Kendini kontrol et: Kırmızı ok yere dik mi?
Matris III - YönGörsel III'te kuvvetin yönü
Çözüm Yolu
Kırmızı ok yukarı bakar.
- Görsel III'teki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu yukarıyı gösterir; açıklamada da 'yukarı doğru' denir.
Kendini kontrol et: Kırmızı okun ucu yukarıyı mı gösteriyor?
Matris III - Yer değiştirme durumuGörsel III'te yer değiştirme olup olmadığı
Çözüm Yolu
Halter yukarı doğru yer değiştirir.
- Görsel III'te sporcunun halteri yerden yukarı kaldırdığını görüyoruz.
- Mavi ok halterin yukarı doğru konum değiştirdiğini gösterir.
Kendini kontrol et: Halter kaldırıldıktan sonra yerdeki konumundan daha yüksekte mi?
Matris III - Hareket doğrultusuGörsel III'te hareket doğrultusu
Çözüm Yolu
Halter dikey doğrultuda hareket eder.
- Görsel III'teki mavi okun duruşuna bakıyoruz.
- Ok dikey çizilmiştir; halter aşağıdan yukarı hareket eder.
Kendini kontrol et: Mavi ok yere dik mi?
Matris III - Hareket yönüGörsel III'te hareket yönü
Çözüm Yolu
Mavi ok yukarı bakar.
- Görsel III'teki mavi oka (hareket yönü) bakıyoruz.
- Ok yukarıyı gösterir; halter yukarı kaldırılır.
Kendini kontrol et: Mavi okun ucu yukarıda mı?
Matris IV - BüyüklükGörsel IV'te kuvvetin büyüklüğü
Çözüm Yolu
Marangoz testereyi 20 N'lık kuvvetle bastırır.
- Görsel IV'ün altındaki açıklamayı okuyoruz.
- Marangozun testereyi 20 N'lık kuvvetle ittiği yazılıdır.
- Birimi yazmayı unutmak — kuvvetin büyüklüğü newton (N) birimiyle, 20 N şeklinde yazılır.
Kendini kontrol et: Yazdığın değer ve birim, Görsel IV'ün açıklamasındakiyle aynı mı?
Matris I - DoğrultuGörsel I'de kuvvetin doğrultusu
Çözüm Yolu
Çocuk arabayı yatay olarak itmektedir.
- Görsel I'deki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Ok yere paralel çizilmiştir; çocuk arabayı yatay iter.
- Doğrultu ile yönü karıştırmak — doğrultu yatay ya da düşeydir; yön ise sağ, sol, yukarı, aşağı ile belirtilir.
Kendini kontrol et: Kırmızı ok yere paralel mi, yere dik mi?
Matris IV - DoğrultuGörsel IV'te kuvvetin doğrultusu
Çözüm Yolu
Kuvvet aşağı doğru dikeydir.
- Görsel IV'teki kırmızı okun duruşuna bakıyoruz.
- Ok dikey çizilmiştir; testere aşağı doğru itilir.
- Testere ileri geri kullanıldığı için yatay yazmak — tabloya görseldeki oklara göre yazılır; oklar dik çizilmiştir.
Kendini kontrol et: Kırmızı ok yere dik mi?
Matris IV - YönGörsel IV'te kuvvetin yönü
Çözüm Yolu
Kırmızı ok aşağı bakar.
- Görsel IV'teki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu aşağıyı gösterir; açıklamada da 'aşağı doğru' denir.
Kendini kontrol et: Kırmızı okun ucu aşağıyı mı gösteriyor?
Matris IV - Yer değiştirme durumuGörsel IV'te yer değiştirme olup olmadığı
Çözüm Yolu
Testere aşağı doğru ilerleyerek keser.
- Görsel IV'te marangozun testereyi aşağı doğru ittiğini görüyoruz.
- Mavi ok testerenin aşağı doğru konum değiştirdiğini gösterir.
Kendini kontrol et: Testere, keserken başlangıçtaki yüksekliğinden aşağı doğru ilerliyor mu?
Matris IV - Hareket doğrultusuGörsel IV'te hareket doğrultusu
Çözüm Yolu
Testere dikey doğrultuda hareket eder.
- Görsel IV'teki mavi okun duruşuna bakıyoruz.
- Ok dikey çizilmiştir; testere aşağı doğru ilerler.
Kendini kontrol et: Mavi ok yere dik mi?
Matris IV - Hareket yönüGörsel IV'te hareket yönü
Çözüm Yolu
Mavi ok aşağı bakar.
- Görsel IV'teki mavi oka (hareket yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu aşağıyı gösterir.
Kendini kontrol et: Mavi okun ucu aşağıyı mı gösteriyor?
Değerlendirme 1Tabloya bakarak fiziksel anlamda iş yapılan görsellerin numaralarını yazma
Çözüm Yolu
Bu görsellerde kuvvet ile yer değiştirme aynı doğrultudadır. II'de kuvvet düşey, hareket yatay olduğundan iş yapılmaz.
- İş için kuvvet uygulanmalı ve cisim kuvvetle aynı doğrultuda yer değiştirmelidir.
- Tabloda I'de ikisi yatay, III ve IV'te ikisi düşeydir; iş yapılır.
- II'de kuvvet düşey, hareket yatay olduğundan iş yapılmaz.
- II'yi de eklemek — öğrenci yer değiştirse de kuvvet düşey, hareket yataydır; aynı doğrultu şartı sağlanmaz.
Kendini kontrol et: Seçtiğin her görselde tablodaki kuvvet doğrultusu ile hareket doğrultusu aynı mı?
Değerlendirme 2Verileri yorumlayarak iş kavramıyla ilgili çıkarım
Çözüm Yolu
Yalnızca kuvvet uygulamak ya da kuvvete dik hareket ettirmek iş yapmak sayılmaz.
- Tabloda iş yapılan (I, III, IV) ve yapılmayan (II) görselleri ayır.
- İş yapılan görsellerde kuvvet doğrultusu ile hareket doğrultusunun aynı olduğunu fark et.
- II'de kuvvetin düşey, hareketin yatay olduğunu ve iş yapılmadığını belirt.
- Çıkarımını yaz: İş için cisme kuvvet uygulanmalı ve cisim kuvvetle aynı doğrultuda yer değiştirmelidir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Cisim kuvvete dik doğrultuda yer değiştirirse fiziksel anlamda iş yapılmaz. (Aynı şartın Görsel II üzerinden olumsuz biçimde ifade edilmesi olarak kabul edilir.)
- Yalnız 'kuvvet uygulanırsa iş yapılır' yazmak — yer değiştirme ve aynı doğrultu şartları da eklenmelidir.
Kendini kontrol et: Çıkarımın, Görsel II'de neden iş yapılmadığını açıklayabiliyor mu?
Değerlendirme 3Fiziksel anlamda iş ile günlük hayattaki iş kavramının aynı olup olmadığı
Çözüm Yolu
Günlük hayatta uğraşılan her şey iş sayılır; fiziksel anlamda ise kuvvet ve kuvvet doğrultusunda yer değiştirme gerekir.
- Günlük hayatta 'iş' kelimesini nasıl kullandığını düşün: Ders çalışmak, telefonla konuşmak da iş sayılır.
- Fiziksel anlamda iş için kuvvet ve kuvvet doğrultusunda yer değiştirme gerektiğini hatırla.
- Ders çalışırken bir cisim kuvvet doğrultusunda yer değiştirmediğinden fiziksel anlamda iş yapılmaz.
- Bu farktan dolayı iki kavram aynı değildir.
- Yorulmayı iş saymak — fiziksel işte yorgunluğa değil, kuvvete ve kuvvet doğrultusundaki yer değiştirmeye bakılır.
Kendini kontrol et: Günlük hayatta iş sayılıp fiziksel anlamda iş sayılmayan bir örnek verebiliyor musun?
Matris I - YönGörsel I'de kuvvetin yönü
Çözüm Yolu
Görseldeki kırmızı ok sola bakmaktadır.
- Görsel I'deki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu sola bakmaktadır; mavi hareket okuyla aynı yöndedir.
- Yön sütununa 'yatay' yazmak — yatay bir doğrultudur; yön sağ ya da sol olarak belirtilmelidir.
Kendini kontrol et: Kırmızı okun ucu hangi tarafı gösteriyor?
Matris I - Yer değiştirme durumuGörsel I'de yer değiştirme olup olmadığı
Çözüm Yolu
Araba itilerek hareket etmektedir.
- Görsel I'de çocuğun arabayı iterek hareket ettirdiğini görüyoruz.
- Mavi ok arabanın konum değiştirdiğini gösterir.
Kendini kontrol et: Araba itildikten sonra başlangıçtaki yerinde mi kalıyor, yoksa başka bir yere mi gidiyor?
Matris I - Hareket doğrultusuGörsel I'de cismin hareket doğrultusu
Çözüm Yolu
Araba yatay zeminde ilerler.
- Görsel I'deki mavi oka (cismin hareket yönü) bakıyoruz.
- Ok yere paralel, yatay çizilmiştir; araba zeminde ilerler.
- Hareket doğrultusunu kırmızı oktan okumak — kırmızı ok kuvveti, mavi ok cismin hareketini gösterir.
Kendini kontrol et: Mavi ok yere paralel mi?
Matris I - Hareket yönüGörsel I'de cismin hareket yönü
Çözüm Yolu
Mavi ok sola bakmaktadır.
- Görsel I'deki mavi oka (cismin hareket yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu sola bakmaktadır; kırmızı kuvvet okuyla aynı yöndedir.
Kendini kontrol et: Mavi okun ucu hangi tarafı gösteriyor?
Matris II - BüyüklükGörsel II'de kuvvetin büyüklüğü
Çözüm Yolu
Öğrenci 50 N'lık çantayı taşımaktadır.
- Görsel II'nin altındaki açıklamayı okuyoruz.
- Çantanın 50 N'lık olduğu, öğrencinin onu taşıdığı yazılıdır.
- Kuvvetin verilmediğini düşünmek — çantayı taşımak için uygulanan kuvvet, çantanın 50 N'lık ağırlığına eşittir.
Kendini kontrol et: Açıklamadaki çanta değeri ile yazdığın değer ve birim aynı mı?
Matris II - DoğrultuGörsel II'de kuvvetin doğrultusu
Çözüm Yolu
Çantayı taşıyan kuvvet yukarı doğrudur (kırmızı ok dikey).
- Görsel II'deki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Ok dikey çizilmiştir; öğrenci çantayı yukarı doğru taşır.
- Öğrenci yatay yürüdüğü için kuvveti de yatay sanmak — çantayı tutan kuvvet kırmızı okla düşey gösterilmiştir.
Kendini kontrol et: Kırmızı ok yere dik mi?
Matris II - YönGörsel II'de kuvvetin yönü
Çözüm Yolu
Kırmızı ok yukarı bakmaktadır.
- Görsel II'deki kırmızı oka (kuvvetin yönü) bakıyoruz.
- Okun ucu yukarıyı gösterir; çanta yukarı doğru tutulur.
- Kuvvet yönünü öğrencinin yürüdüğü tarafa göre yazmak — kuvvet yönü kırmızı oktan, hareket yönü mavi oktan okunur.
Kendini kontrol et: Kırmızı okun ucu yukarıda mı?