Ana sayfa›Türkçe 7. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap)›Sayfa 35›Çalışma kağıdı
Yazdırırken “Arka planı yazdır” seçeneğini kapatabilirsiniz. Cevap anahtarı ayrı sayfadadır.
Türkçe 7. sınıf · Tartışmacı Metin Planı
Bilgi notu
Tartışmacı Metin Planı
- Tartışmacı metinde yazar bir görüşü savunur ve bunu gerekçelendirir.
- Plan dört bölümden oluşur: savunulan görüş, destekleyen kanıt, karşı görüş, karşı görüşün eksik yönü.
- Kanıt olarak örnek, sayısal veri, uzman görüşü ya da gözlem kullanılabilir.
- Taslak; görüş, kanıt, karşı görüş ve sonuç sırasıyla yazılır, sonra gözden geçirilip düzeltilir.
Örnek: «Okul kantinlerinde şekerli içecekler satılmamalıdır.» görüşü için bir kanıt ve bir karşı görüş yazınız.
Çözüm: Kanıt: Şekerli içecekler diş çürüğüne ve kilo artışına yol açar. Karşı görüş: İçecekler öğrencilerin hoşuna gidiyor ve kantine gelir sağlıyor. Plan bu iki cümleyle ilerler.
Önce bilgi notunu oku, sonra kendin çöz; işlemlerini çözüm alanına yaz. Bitirince cevap anahtarıyla kontrol et. Sorular açık uçlu ve kısa cevaplıdır (yazılı sınav biçimi).
Isınma
«Gençler günde en az bir saat spor yapmalıdır.» cümlesi, tartışmacı metin planının hangi bölümünde yer alır?
Bir görüşü desteklemek için kullanılabilecek iki kanıt türü yazınız.
«Bence kitap okumak film izlemekten daha yararlıdır.» görüşünün karşısındaki görüşü tek cümleyle yazınız.
Uygulama
«Okullarda haftada bir gün «kitap günü» yapılmalıdır.» görüşünü destekleyen bir gerekçe ve bu gerekçeyi güçlendiren bir örnek yazınız.
«Çocuklar telefon kullanmalıdır, çünkü her bilgiye anında ulaşırlar.» karşı görüşünün eksik yönünü bir cümleyle yazınız.
Aşağıdaki cümleleri doğru paragraf sırasına koyunuz (harflerle yazınız). (a) Bu nedenle bisiklet kullanımı yaygınlaştırılmalıdır. (b) Bisikletin pahalı olduğu söylense de belediyelerin kiralık bisiklet sistemi bu sorunu azaltır. (c) Bisiklet kullanmak hem sağlığı korur hem de havayı kirletmez. (d) Kentlerde kısa mesafelerde bisiklet kullanılması gerektiğini düşünüyorum.
Düşün
«Kütüphaneler internet çağında da gereklidir.» görüşü için dört bölümlü bir plan hazırlayınız: savunulan görüş, destekleyen kanıt, karşı görüş ve karşı görüşün eksik yönü.
«Hayvanları korumalıyız. Hayvanlar güzeldir. Herkes hayvanları sever.» taslağında tartışmacı metin bakımından iki eksiklik bulunuz ve nedenleriyle yazınız.
Bu kağıt yapay zekâ ile hazırlanmıştır; insan editör onayı yoktur. Hata görürseniz kitavuz.com'da “Hata bildir” ile haber verin.
Yapay zekâ ile hazırlandı; insan editör onayı yoktur. Her cevap bağımsız bir ikinci çözümle karşılaştırıldı. Sınıfta kullanmadan önce bir kez kendiniz kontrol edin.
| No | Cevap / puanlama ölçütü | Kısa gerekçe | Puan |
|---|---|---|---|
| 1 | Savunulan görüş bölümünde. | Cümle, yazarın doğru bulup savunduğu görüşü bildirir. | 8 |
| 2 | Örneğin örnek ve sayısal veri (uzman görüşü, gözlem ya da deneyim de kabul edilir). | Kanıt türleri görüşü somutlaştırır ve inandırıcılığını artırır. | 8 |
| 3 | Film izlemek kitap okumaktan daha yararlıdır. | Karşı görüş, savunulan görüşün tersini ileri sürer. | 8 |
| 4 | Ölçütler: (1) Görüşü destekleyen mantıklı bir gerekçe (6 puan). (2) Gerekçeyi somutlaştıran uygun bir örnek ya da gözlem (6 puan). Örnek: Okuma alışkanlığı kazandırır (gerekçe); kitap gününde sınıfta okuyan öğrencilerin kitaplığa daha çok gittiği görülür (örnek). | Gerekçe görüşün nedenini, örnek ise gerekçenin gerçek yaşamdaki karşılığını gösterir. | 12 |
| 5 | Ulaşılan her bilgi doğru olmayabilir; ayrıca aşırı kullanım dikkati ve zamanı olumsuz etkiler. | Karşı görüş yalnızca ulaşım kolaylığına dayanıyor, bilginin doğruluğunu ve olası zararları göz ardı ediyor. | 12 |
| 6 | d, c, b, a. | Önce görüş (d), sonra kanıt (c), sonra karşı görüş ve eksik yönü (b), en sonda sonuç (a) gelir. | 12 |
| 7 | Ölçütler: (1) Savunulan görüş açık bir yargı cümlesiyle yazılmış (5 puan). (2) Görüşü destekleyen uygun kanıt (örn. sessiz çalışma ortamı, kaynak çeşitliliği) (5 puan). (3) Karşı görüş verilmiş (örn. her şey internette var) (5 puan). (4) Karşı görüşün eksik yönü açıklanmış (örn. internetteki bilgi her zaman doğru ya da ücretsiz olmayabilir) (5 puan). | Plan, görüşün ve karşı görüşün gerekçelerini birbirine karşı konumlandırmayı gerektirir. | 20 |
| 8 | Ölçütler: İki eksiklik, her biri 7 puan (toplam 14): kanıt/gerekçe verilmemiş; karşı görüş ve onun eksik yönü yok; sonuç yok (bunlardan herhangi ikisi). Her eksikliğin neden eksiklik olduğunun açıklanması toplam 6 puan. | Tartışmacı metinde görüş gerekçelendirilmeli, karşı görüş ele alınmalı ve sonuç cümlesiyle pekiştirilmelidir. | 20 |
Sık yapılan hatalar: Görüşü destekleyen gerekçe ya da kanıt yerine aynı yargıyı farklı sözlerle tekrar etmek. · Karşı görüşü hiç ele almamak veya karşı görüşün eksik yönünü göstermeden geçmek.
Öz kontrol: Planımda savunduğum görüş, kanıtım, karşı görüşüm ve onun eksik yönü birbirine tutarlı biçimde bağlanıyor mu?