Ana sayfa›Kitaplar›Türkçe 5. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap)›Sayfa 42
Türkçe 5. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap) — Sayfa 42 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
7.a-1Kültürümüzü kelimesi isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Kültürümüzü varlık/kavram adıdır.
- Altı çizili kelimenin ekleri atılınca kalan kökü bul: kültür.
- Kökün bir varlığa ya da kavrama ad olup olmadığını düşün.
- "Kültür" bir kavramın adı olduğu ve iş, oluş bildirmediği için boşluğa "isim" yaz.
- Sonundaki eklere bakıp fiil sanmak — "-ümüzü" ekleri ismin anlamını değiştirmez, kök bir kavram adıdır.
Kendini kontrol et: Kelimenin köküne "-mek" ekleyince anlamlı bir iş adı oluşuyor mu? Oluşmuyorsa isimdir.
8Oynadığın bir oyunun en heyecanlı anını anlat.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
7.a-2Vatan savunması ifadesi isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Vatan ve savunması kavram adı olarak kullanılmıştır.
- Cümlede yalnız "vatan" kelimesinin altının çizili olduğunu fark et.
- "Vatan"ın bir yere, kavrama verilen ad olup olmadığını düşün.
- İş, oluş bildirmediği için boşluğa "isim" yaz.
- Yanındaki "savunması" kelimesine bakıp karar vermek — yalnız altı çizili kelimeyi incelemelisin.
Kendini kontrol et: "Vatan" kelimesine "-mek" eki getirilebiliyor mu? Getirilemiyorsa isimdir.
7.a-3Sayılır sözcüğü isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Sayılır, iş ve oluş bildirir.
- Altı çizili kelimenin kökünü bul: say-.
- Köke "-mak" ekleyerek dene: "saymak" anlamlı bir iş bildiriyor.
- Kelime bir oluş bildirdiği ve kip eki aldığı için boşluğa "fiil" yaz.
Kendini kontrol et: Kelimeyi "sayılacak, sayıldı" gibi farklı zamanlara çekebiliyor musun? Çekebiliyorsan fiildir.
7.a-4Oyuncaklar sözcüğü isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Oyuncaklar varlık adıdır.
- Altı çizili kelimeden çokluk ekini at: oyuncak.
- "Oyuncak"ın gözle görülen bir varlığın adı olduğunu fark et.
- Varlık adı olduğu için boşluğa "isim" yaz.
- "oyna-" köküne bakıp fiil yazmak — "-cak" eki almış kelime artık bir varlığın adıdır.
Kendini kontrol et: Kelimeyi "bir oyuncak, iki oyuncak" diye sayabiliyor musun? Sayılabiliyorsa isimdir.
7.a-5Deneyimi sözcüğü isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Deneyim kavram adıdır.
- Altı çizili kelimeden eki at: deneyim.
- "Deneyim"in bir kavramın adı olduğunu düşün.
- Kelime iş, oluş bildirmediği için boşluğa "isim" yaz.
- "dene-" köküne bakıp fiil yazmak — "-yim" ekiyle oluşan kelime artık bir kavram adıdır.
Kendini kontrol et: Kelimeyi "deneyim kazandı" gibi bir şeyin adı olarak kullanabiliyor musun?
7.a-6Buluşturur sözcüğü isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Buluşturur eylem bildirir.
- Altı çizili kelimenin kökünü bul: buluş-.
- Köke "-mak" ekleyerek dene: "buluşturmak" bir iş bildiriyor.
- Kelime kip eki aldığı ve iş bildirdiği için boşluğa "fiil" yaz.
Kendini kontrol et: Kelimeyi "buluşturdu, buluşturacak" diye çekebiliyor musun? Çekebiliyorsan fiildir.
7.a-7Önemini sözcüğü isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Önem kavram adıdır.
- Altı çizili kelimeden ekleri at: önem.
- "Önem"in bir kavramın adı olduğunu düşün.
- İş, oluş bildirmediği için boşluğa "isim" yaz.
Kendini kontrol et: "Önem" köküne "-mek" ekleyince anlamlı bir kelime oluşuyor mu? Oluşmuyorsa isimdir.
7.a-8Vurgulamıştı sözcüğü isim mi fiil mi.
Çözüm Yolu
Vurgulamıştı eylem bildirir.
- Altı çizili kelimenin kökünü bul: vurgula-.
- Köke "-mak" ekleyerek dene: "vurgulamak" bir iş bildiriyor.
- Kelime "-mıştı" kip ekini aldığı için boşluğa "fiil" yaz.
- "vurgu" kelimesine bakıp isim yazmak — "-la" eki getirilmiş ve kip almış kelime artık bir iş bildirir.
Kendini kontrol et: Kelime geçmiş zamanda yapılmış bir işi anlatıyor mu? Anlatıyorsa fiildir.
7.bİsim olarak belirlediğin iki kelimeyi cümle içinde kullan.
Çözüm Yolu
Öğrencinin seçtiği iki isimle yazdığı örnek cümleler.
- a bölümünde "isim" yazdığın kelimelerden ikisini seç; örneğin "oyuncaklar" ve "kültürümüzü".
- Her kelime için anlamı açık, kısa bir cümle düşün.
- Cümleleri büyük harfle başlatıp nokta ile bitirerek satırlara yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Deneyimi arttıkça işini daha iyi yapıyor. Bu kitabın önemini herkes anladı. (Öğrenci isim olarak "deneyimi" ve "önemini" kelimelerini seçerse geçerlidir.)
- Fiil olarak belirlenen bir kelimeyi kullanmak — yalnız "isim" yazdığın kelimeleri seçmelisin.
- İki kelimeyi aynı cümlede zorlayarak kullanmak — her kelime anlamlı bir cümlede yer almalı.
Kendini kontrol et: Cümlende kullandığın kelime a bölümünde "isim" olarak işaretlediklerinden biri mi?