Ana sayfa›Türkçe 5. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap)›Sayfa 61›Çalışma kağıdı
Yazdırırken “Arka planı yazdır” seçeneğini kapatabilirsiniz. Cevap anahtarı ayrı sayfadadır.
Türkçe 5. sınıf · Metnin Yüzey Anlamı
Bilgi notu
Metnin Yüzey Anlamı
- Yüzey anlam, metinde doğrudan söylenen bilgidir; okurun yorumuna bağlı değildir.
- Kim, ne, nerede, ne zaman, nasıl ve neden soruları yüzey anlamı bulmaya yardımcı olur.
- Cevabı bulmak için sorudaki anahtar sözcüğü metinde arayıp ilgili cümleyi yeniden okumak gerekir.
- Cevap yazılırken metinde olmayan bilgi eklenmemelidir.
Örnek: Mina hafta sonu dedesiyle kâğıttan uçurtma yaptı. Önce ince çıtaları çarpı biçiminde bağladılar. Sonra üzerine renkli kâğıt yapıştırdılar. Metne göre çıtaları bağladıktan sonra ne yaptılar?
Çözüm: Soruda 'çıtaları bağladıktan sonra' anahtar ifadesi var. Metinde bunun ardından 'Sonra üzerine renkli kâğıt yapıştırdılar.' cümlesi geliyor. Cevap: Çıtaların üzerine renkli kâğıt yapıştırdılar.
Önce bilgi notunu oku, sonra kendin çöz; işlemlerini çözüm alanına yaz. Bitirince cevap anahtarıyla kontrol et. Sorular açık uçlu ve kısa cevaplıdır (yazılı sınav biçimi).
Isınma
Aşağıdaki metne göre soruyu cevaplayınız. Metin: Leylekler her yıl ilkbaharda Afrika'dan ülkemize döner. Yuvalarını genellikle yüksek direklere ve ağaç tepelerine yaparlar. Yavrularını yaz boyunca burada büyütüp sonbaharda tekrar göç ederler. Soru: Metne göre leylekler her yıl ilkbaharda nereden ülkemize gelir?
Aşağıdaki metne göre soruyu cevaplayınız. Metin: Leylekler her yıl ilkbaharda Afrika'dan ülkemize döner. Yuvalarını genellikle yüksek direklere ve ağaç tepelerine yaparlar. Yavrularını yaz boyunca burada büyütüp sonbaharda tekrar göç ederler. Soru: Metne göre leylekler yuvalarını genellikle nerelere yapar?
Aşağıdaki metne göre soruyu cevaplayınız. Metin: Leylekler her yıl ilkbaharda Afrika'dan ülkemize döner. Yuvalarını genellikle yüksek direklere ve ağaç tepelerine yaparlar. Yavrularını yaz boyunca burada büyütüp sonbaharda tekrar göç ederler. Soru: Leylekler hangi mevsimde tekrar göç eder?
Uygulama
Aşağıdaki metne göre soruyu cevaplayınız. Metin: Bilge Teyze her sabah mahalledeki kuşlar için balkona bir su kabı koyar. Kabın yanına bir avuç buğday da bırakır. Kısa süre sonra serçeler gelip hem su içer hem buğday yer. Soru: Bilge Teyze kuşlar için balkona neler koyar?
Aşağıdaki metne göre soruyu cevaplayınız. Metin: Bilge Teyze her sabah mahalledeki kuşlar için balkona bir su kabı koyar. Kabın yanına bir avuç buğday da bırakır. Kısa süre sonra serçeler gelip hem su içer hem buğday yer. Soru: Metne göre serçeler balkona geldiklerinde neler yapar?
Aşağıdaki metni tek cümleyle, kendi sözcüklerinle özetleyiniz. Metin: Bilge Teyze her sabah mahalledeki kuşlar için balkona bir su kabı koyar. Kabın yanına bir avuç buğday da bırakır. Kısa süre sonra serçeler gelip hem su içer hem buğday yer.
Düşün
Aşağıdaki metne göre soruyu cevaplayınız. Metin: Deniz, okul bahçesindeki fidanı her gün sulamaya başladı. İlk haftanın sonunda fidanın yaprakları sarardı. Öğretmeni fazla suyun da bitkiye zarar verdiğini söyleyince Deniz sulamayı iki günde bire düşürdü. Soru: Metne göre Deniz'in sulama düzenini değiştirmesine ne sebep olmuştur? Metindeki bilgilere dayanarak açıklayınız.
Aşağıdaki metni okuyunuz. Metin: Deniz, okul bahçesindeki fidanı her gün sulamaya başladı. İlk haftanın sonunda fidanın yaprakları sarardı. Öğretmeni fazla suyun da bitkiye zarar verdiğini söyleyince Deniz sulamayı iki günde bire düşürdü. Bir arkadaşın 'Deniz fidanı sonunda haftada bir suladı.' diyor. Bu ifadeyi metindeki bilgiye göre değerlendirip gerekirse düzeltiniz.
Bu kağıt yapay zekâ ile hazırlanmıştır; insan editör onayı yoktur. Hata görürseniz kitavuz.com'da “Hata bildir” ile haber verin.
Yapay zekâ ile hazırlandı; insan editör onayı yoktur. Her cevap bağımsız bir ikinci çözümle karşılaştırıldı. Sınıfta kullanmadan önce bir kez kendiniz kontrol edin.
| No | Cevap / puanlama ölçütü | Kısa gerekçe | Puan |
|---|---|---|---|
| 1 | Afrika'dan. | Metnin ilk cümlesinde leyleklerin ilkbaharda Afrika'dan döndüğü açıkça yazılmıştır. | 8 |
| 2 | Yüksek direklere ve ağaç tepelerine. | Yuvaların yeri metnin ikinci cümlesinde belirtilmiştir. | 8 |
| 3 | Sonbaharda. | Üçüncü cümlede yavruları yaz boyunca büyütüp sonbaharda göç ettikleri yazılıdır. | 8 |
| 4 | Bir su kabı ve bir avuç buğday. | Birinci ve ikinci cümlede koyduğu şeyler açıkça sayılmıştır. | 12 |
| 5 | Su içer ve buğday yer. | Üçüncü cümlede serçelerin hem su içtiği hem buğday yediği belirtilmiştir. | 12 |
| 6 | Ölçütler: Bilge Teyze'nin kişi olarak belirtilmesi (3 puan); kuşlar için bir şey yaptığının belirtilmesi (3 puan); su ve buğday koyduğunun belirtilmesi (3 puan); serçelerin gelip yiyip içtiğinin belirtilmesi, metinde olmayan bilgi eklenmemesi (3 puan). Örnek: Bilge Teyze balkona su ve buğday koyar, serçeler de gelip yiyip içer. | Özet, metindeki temel bilgileri yeni bilgi eklemeden kısaca verir. | 12 |
| 7 | Ölçütler: Fidanın yapraklarının sararması (5 puan); öğretmenin fazla suyun da bitkiye zarar verdiğini söylemesi (5 puan); Deniz'in sulamayı iki günde bire düşürmesi (5 puan); cevabın metindeki bilgilere dayanması, kendi yorumunun eklenmemesi (5 puan). | Üç cümlede olayların sırası açıkça verilmiştir: yaprakların sararması, öğretmenin uyarısı ve sulamanın azaltılması. | 20 |
| 8 | Ölçütler: Metinde Deniz'in sulamayı iki günde bire düşürdüğünün yazdığını belirtmek (6 puan); 'haftada bir' bilgisinin metinde bulunmadığını belirtmek (4 puan); değişikliğin öğretmenin uyarısından sonra yapıldığını belirtmek (5 puan); düzeltilmiş cümleyi yazmak, örnek: Deniz fidanı iki günde bir suladı (5 puan). | Metindeki ifade 'iki günde bire' şeklindedir; haftada bir bilgisi metinde yer almaz. | 20 |
Sık yapılan hatalar: Cevabı metinden bulmak yerine kendi bilgilerine ve tahminlerine dayanarak yazarlar. · Sorunun ne sorduğuna (kim, nerede, ne zaman) dikkat etmeden metinden ilgisiz bir bilgiyi cevap olarak yazarlar.
Öz kontrol: Verdiğim cevabın dayanağı olan cümleyi metinde gösterebiliyor muyum?