Ana sayfa›Türkçe 5.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap)›Sayfa 81›Çalışma kağıdı
Yazdırırken “Arka planı yazdır” seçeneğini kapatabilirsiniz. Cevap anahtarı ayrı sayfadadır.
Türkçe 5. sınıf · Bağlantı İfadeleri: Ekleme
Bilgi notu
Bağlantı İfadeleri: Ekleme
- Bağlantı ifadeleri cümleleri ve düşünceleri birbirine bağlar, anlatımı akıcı yapar.
- Ayrıca, üstelik, bunun yanında, ek olarak gibi ifadeler bir bilgiye yeni bir bilgi ekler.
- Hatta, eklenen bilginin öncekinden daha güçlü olduğunu gösterir.
- Hem ... hem ikilisi iki bilgiyi birlikte ve eşit önemde verir.
- Cümle başında kullanılan ifade büyük harfle başlar.
Örnek: “Selin ödevini bitirdi.” ve “Odasını topladı.” cümlelerini bir ekleme ifadesiyle birleştirelim.
Çözüm: İkinci cümle, birinci cümleye yeni bir bilgi ekliyor. Selin ödevini bitirdi. Bunun yanında odasını da topladı.
Önce bilgi notunu oku, sonra kendin çöz; işlemlerini çözüm alanına yaz. Bitirince cevap anahtarıyla kontrol et. Sorular açık uçlu ve kısa cevaplıdır (yazılı sınav biçimi).
Isınma
Ekleme bildiren üç bağlantı ifadesi yazınız.
“Zeynep fen dersini sever.” ve “Matematik dersini de sever.” cümlelerini “hem ... hem” ikilisini kullanarak tek cümlede birleştiriniz.
Bağlantı ifadeleri bir metne ne kazandırır? Bir cümleyle yazınız.
Uygulama
“Kütüphane çok sessizdir.” ve “Çok geniştir.” cümlelerini, ikinci cümlenin başında “üstelik” ifadesini kullanarak yeniden yazınız.
“Can sınıfta çalışkandır.” ve “Okulun en başarılı öğrencisidir.” cümlelerinde ikinci bilgi birinciden daha güçlüdür. Bu durumu gösteren ekleme ifadesini kullanarak iki cümleyi tek cümlede birleştiriniz.
“Mert yüzme kursuna gidiyor. Bunun dışında hafta sonları satranç oynuyor.” metninde kullanılan ekleme ifadesini yazınız ve bu ifadenin metne hangi bilgiyi eklediğini belirtiniz.
Düşün
“Orman temizliğine katıldık. Çöpleri topladık. Fidan diktik.” cümlelerini, en az iki farklı ekleme ifadesi kullanarak anlam bütünlüğü bozulmadan üç cümlelik bir paragraf hâline getiriniz.
Bir öğrenci “Ece hem kitap okur.” cümlesini yazmıştır. Bu cümlenin neden eksik olduğunu açıklayınız ve “hem ... hem” ikilisini doğru kullanan bir cümle yazınız.
Bu kağıt yapay zekâ ile hazırlanmıştır; insan editör onayı yoktur. Hata görürseniz kitavuz.com'da “Hata bildir” ile haber verin.
Yapay zekâ ile hazırlandı; insan editör onayı yoktur. Her cevap bağımsız bir ikinci çözümle karşılaştırıldı. Sınıfta kullanmadan önce bir kez kendiniz kontrol edin.
| No | Cevap / puanlama ölçütü | Kısa gerekçe | Puan |
|---|---|---|---|
| 1 | Örneğin: ayrıca, üstelik, bunun yanında, ek olarak, hatta, hem ... hem (bunlardan herhangi üçü). | Bu ifadeler bir bilgiye yeni bir bilgi ekler. | 8 |
| 2 | Zeynep hem fen dersini hem matematik dersini sever. | “Hem ... hem” iki bilgiyi eşit önemde bir arada verir. | 8 |
| 3 | Cümleleri ve düşünceleri birbirine bağlayarak anlatımı akıcı ve anlaşılır kılar. | Bağlantı ifadeleri cümleler arasındaki anlam ilişkisini gösterir. | 8 |
| 4 | Kütüphane çok sessizdir. Üstelik çok geniştir. | “Üstelik” cümle başında büyük harfle yazılır ve öncekine yeni bir bilgi ekler. | 12 |
| 5 | Can sınıfta çalışkandır, hatta okulun en başarılı öğrencisidir. | Eklenen bilgi öncekinden daha güçlü olduğunda “hatta” kullanılır. | 12 |
| 6 | Ekleme ifadesi “bunun dışında”dır; Mert'in hafta sonları satranç oynadığı bilgisini ekler. | İfade, yüzme kursuna ek olarak yeni bir etkinlik bildiriyor. | 12 |
| 7 | Örnek cevap: Orman temizliğine katıldık. Ayrıca çöpleri topladık. Üstelik fidan da diktik. Ölçütler (toplam 20 puan): En az iki farklı ekleme ifadesi kullanılmış (her biri 4 puan, toplam 8). İfadeler anlama uygun yerde kullanılmış (6 puan). Üç bilgi de korunmuş ve cümleler doğru yazılmış (6 puan). | Ekleme ifadeleri, art arda gelen her bilgiyi bir öncekine ekler. | 20 |
| 8 | Ölçütler (toplam 20 puan): “Hem ... hem” iki parçalı bir ikilidir; ikinci parça eksiktir, iki bilgiyi bağlaması gerekir (8 puan). Doğru cümle iki bilgiyi bağlar, örneğin: Ece hem kitap okur hem resim yapar (8 puan). Cümle anlamlı ve doğru yazılmıştır (4 puan). | İkilinin iki parçası da iki ayrı bilginin önünde yer almalıdır. | 20 |
Sık yapılan hatalar: Ekleme ifadelerini zıtlık ya da neden-sonuç bildiren ifadelerle karıştırmak. · “Hem ... hem” ikilisinin yalnızca bir parçasını kullanmak.
Öz kontrol: Kullandığım ifade, bir bilgiye gerçekten yeni bir bilgi ekliyor mu?