Ana sayfa›Kitaplar›Biyoloji Dersi 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 155
Biyoloji Dersi 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 155 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
15Metindeki canlının ait olabileceği domainler ve nedenleri
Çözüm Yolu
Mikroorganizma olan, ağır koşullarda yaşayan ve metan salınımı yapan canlılar prokaryot olan arke ve bakterilerdir.
- Metinde canlının yeraltında yaşayan bir mikroorganizma olduğunu belirle.
- Ağır koşullarda yaşaması ve metan salınımını artırması gibi özellikleri not et.
- Bu özelliklerin tek hücreli prokaryot canlılara, yani Archaea ve Bacteria domainlerine uyduğunu belirle.
- Eukarya domaininin bu canlıyı kapsamadığını gerekçesiyle yaz.
- Mikroorganizma denince yalnız bakteriyi düşünmek — metan üretimi ve ekstrem koşullar özellikle arkelerle ilişkilidir.
- Mikroskobik olduğu için tek hücreli ökaryotları (ör. bazı mantarlar) da eklemek — metindeki özellikler prokaryotlara işaret eder.
Kendini kontrol et: Metindeki her ipucunu (mikroorganizma, ağır koşul, metan) cevabındaki domainlerle eşleştirebildin mi?
16Verilen özellikler canlıyı sınıflandırmak için yeterli mi
Çözüm Yolu
Halkasal kromozom, plazmit ve zarlı organel olmaması prokaryotluğu gösterir; ancak ekstrem koşul ve antibiyotik direnci hem bakteride hem arkede olabilir. Hücre duvarı ve membran yapısı gibi ek bilgi gerekir.
- Halkasal kromozom, plazmit ve zarlı organel bulunmamasının canlının prokaryot olduğunu gösterdiğini belirle.
- Prokaryotların hem Bacteria hem Archaea domainlerinde bulunduğunu hatırla.
- Ekstrem koşullarda yaşama ve antibiyotik direncinin her iki domainde de görülebildiğini düşün.
- Bu bilgilerin domaini kesin belirlemeye yetmediğini, hücre duvarı ve zar yapısı gibi ek bilgi gerektiğini yaz.
- Ekstrem koşulda yaşadığı için canlının kesinlikle arke olduğunu söylemek — bazı bakteriler de ekstrem koşullara dayanabilir.
- Antibiyotik direncini yalnız bakteriye özgü saymak — bu özellik tek başına ayırt edici değildir.
Kendini kontrol et: Verilen özelliklerden yalnız bakteride ya da yalnız arkede görülen bir tane var mı?
17Bilim insanlarının kutuplar yerine kraterleri seçme nedeni
Çözüm Yolu
Kutuplardaki buz günümüz koşullarını gösterir; kraterler ise yaşamın mümkün olduğu eski dönemden kalan tortulara sahiptir.
- Metinde kraterlerde bir zamanlar su ve akarsuların bulunduğunun düşünüldüğünü bul.
- Suyun canlı yaşamı için gerekli olduğunu hatırla.
- Kraterlerdeki eski tortularda geçmiş yaşamın izlerinin (fosil, mikroorganizma kalıntısı) korunmuş olabileceğini çıkar.
- Kutuplardaki buz ve yüzeyin ise bugünkü ağır koşulları yansıttığını belirterek karşılaştır.
- Kutuplarda buz olduğu için yaşam izinin orada daha kolay bulunacağını sanmak — aranan, akarsuların bulunduğu eski dönemin izleridir.
- Kraterlerin daha sıcak olduğunu gerekçe göstermek — metinde böyle bir bilgi yoktur.
Kendini kontrol et: Gerekçen metindeki 'bir zamanlar su ve akarsu olduğu' bilgisine dayanıyor mu?