Coğrafya Dersi 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 185 Cevapları

Çay her iki ülkede de bol yağışlı, nemli ve yıllık sıcaklık ortalaması 14 derece üstü alanlarda yetişir. Ekvator'a uzaklık ve topografya iki ülkede farklıdır.

1. Metinden çayın koşullarını çıkar: nemli, bol yağışlı alan ve yıllık ortalama en az 14 °C sıcaklık.
2. Bu iki koşul çay yetiştiren her yerde gerektiğinden II ve III iki ülkede de ortaktır.
3. IV'ü ele: Kenya Ekvator üzerinde, Türkiye yaklaşık 41° kuzeydedir; uzaklıkları farklıdır.
4. I'i ele: Kenya'da yüksek platolar, Rize'de denize dik inen yamaçlar vardır; topoğrafya ortak neden değildir. Cevap D.

Kendini kontrol et: Seçtiğin her neden, metinde çayın her yerde ihtiyaç duyduğu koşullar arasında sayılıyor mu?

Metin çayın nemli, bol yağışlı, kireçsiz topraklı ve sıcaklığı 14 derece üstü alanlarda yetiştiğini söyler; bu koşullar ülkelerde ortaktır.

1. Metinde çayın yetişme koşullarını sırala: nemli ve bol yağışlı alan, kireçsiz toprak, uygun yükselti.
2. Sıcaklık koşulunu ekle: yıllık ortalama 14 °C'nin altına düşmemeli.
3. Bu koşulların ilk beş üretici ülkede ortak olduğunu sonuç olarak yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığın her faktör metinde çayın yetişme koşulu olarak geçiyor mu?

Hasat, taşıma ve işleme çok insan emeği gerektirdiği için iş imkânı artar, bölgeler nüfus çeker ve yerleşim yoğunlaşır.

1. Metinden toplama, taşıma ve işlemenin insan emeği gerektirdiği bilgisini al.
2. Çok iş gücü gerekiyorsa bölgede iş olanağının arttığını düşün.
3. İş olanağının çevreden göç çektiğini ve nüfusun bu bölgelerde yoğunlaştığını sonuç olarak yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Hasat döneminde mevsimlik işçi göçü yaşanır (İş gücü ihtiyacının nüfus hareketine yol açtığı açıklanırsa geçerlidir.)

Kendini kontrol et: İş olanağı fazla olan bir bölge insanları kendine mi çeker, yoksa göç mü verir?

Çay bitkisinin yetişme koşulları belirlidir; sıcaklık, yağış, enlem ve yükselti uygun olmayan yerlerde yetişmez.

1. Metindeki koşulları hatırla: nem ve bol yağış, kireçsiz toprak, 2200 metreye kadar yükselti, en az 14 °C.
2. Enlem sınırını ekle: çay 42° kuzey ile 30° güney arasında yetişir.
3. Bu koşulların hepsinin bir arada bulunduğu alanların sınırlı olduğunu, üretimin bu yüzden az yerde yapıldığını yaz.

Kendini kontrol et: Kurak ya da kireçli topraklı bir bölgede çay yetişebilir mi; cevabın sonucu destekliyor mu?

Verimi artıran tarım teknikleri, çiftçiye destek ve işleme ile pazarlama olanaklarının geliştirilmesi üretimi artırabilir.

1. Haritada bu dört ilin üretiminin Rize'den az olduğunu belirle.
2. Tarımsal önlemleri yaz: bilinçli gübreleme ve budama, verimli çay türlerinin kullanılması.
3. Destek önlemlerini yaz: üreticiye eğitim, destek ve fiyat politikaları.
4. İşleme ve pazarlamayı ekle: üretim alanlarına yakın işleme tesislerinin geliştirilmesi.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Kooperatifleşme, eğimli araziye uygun küçük makineler, toprak analizi yapılması (Önerinin verimi veya üretim miktarını nasıl artıracağı açıklanırsa geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Önerdiğin her çözüm üretimi gerçekten artırır mı ve çayın yetişme koşullarına uygun mu?

Metin ve harita Çin, Hindistan, Kenya, Türkiye ve Sri Lanka'yı ilk beş üretici olarak verir.

1. Metinde üretimde ilk sıralardaki ülkelerin sayıldığı cümleyi bul: Çin, Hindistan, Kenya, Türkiye, Sri Lanka.
2. Dünya haritası da bu beş ülkeyi renklendirerek gösterir; bu yüzden soru cevaplanabilir, işaretlenir.

Kendini kontrol et: Haritanın başlığı ve lejantı üretimde ilk beş ülkeyi mi gösteriyor?

Metin sıralamayı Rize, Trabzon, Artvin, Giresun, Ordu olarak verir; harita da üretimi gösterir.

1. Metinde Türkiye'deki üretimin sırasıyla Rize, Trabzon, Artvin, Giresun ve Ordu'da yapıldığını bul.
2. Türkiye haritası da illerin üretim miktarını renk tonlarıyla gösterir; soru cevaplanabilir, işaretlenir.

Kendini kontrol et: Haritada en koyu renkli il, metinde ilk sırada sayılan Rize ile aynı mı?

Metinde ve haritalarda ithalat verisi yoktur.

1. Metin ve haritalarda "ithalat" ya da dışarıdan çay alan ülkelerle ilgili bilgi ara.
2. Yalnız üretim bilgisi bulunduğunu, ithalat verisi olmadığını belirle; soru cevaplanamaz, işaretlenmez.

Kendini kontrol et: Metinde bir ülkenin başka ülkeden çay aldığını gösteren tek bir bilgi var mı?

Metin yükselti, yağış, sıcaklık ve enlem koşullarını açıkça anlatır.

1. Metinde çayın yetişme koşullarını bul: yükselti, nem ve yağış, kireçsiz toprak, sıcaklık, enlem sınırları.
2. Bunların coğrafi faktörler olduğunu belirle; soru cevaplanabilir, işaretlenir.

Kendini kontrol et: Metinde çayın yetişmesi için en az üç farklı coğrafi koşul sayabiliyor musun?

Tüketim verisi verilmemiştir.

1. Metin ve haritalarda çay tüketimi, yani ülkelerde kişi başına içilen çay miktarı hakkında bilgi ara.
2. Yalnız üretim verisi bulunduğunu belirle; tüketim sorusu cevaplanamaz, işaretlenmez.

Kendini kontrol et: Haritaların lejantında tüketimle ilgili bir gösterim var mı?

Metin çayın engebeli arazide yetiştiğini, toplanma ve taşımada insan emeği gerektiğini belirtir; makine kullanılamama nedeni çıkarılabilir.

1. Metinde çay tarımının engebeli arazilerde yapıldığını ve iş gücü ihtiyacının fazla olduğunu bul.
2. Toplama, taşıma ve işlemede insan emeği gerektiği bilgisinden makine kullanılamama nedenini çıkar; soru işaretlenir.

Kendini kontrol et: Engebeli ve eğimli bir yamaçta büyük tarım makineleri rahat çalışabilir mi?

Metin, çay işleme fabrikalarının üretim alanlarına yakın kurulduğunu söyler; tarım gıda sanayisiyle ilişkilidir.

1. Metinde çay işleme fabrikalarının üretim alanlarının yakınına kurulduğu bilgisini bul.
2. Bu bilgi çay tarımının işleme, yani gıda sanayisiyle ilişkisini gösterir; soru işaretlenir.

Kendini kontrol et: Metinde çay yaprağının toplandıktan sonra gittiği bir sanayi tesisi geçiyor mu?

Metin çayın ihtiyaç duyduğu koşullar nedeniyle her yerde yetiştirilemediğini belirtir.

1. Metnin ilk cümlesinde çayın ihtiyaç duyduğu koşullar nedeniyle her yerde yetiştirilemediği bilgisini bul.
2. Ardından sayılan yükselti, yağış, toprak, sıcaklık ve enlem koşulları nedenleri verir; soru işaretlenir.

Kendini kontrol et: Metinde çayın yetişemeyeceği koşulları (ör. 14 °C altı) gösteren bir sınır var mı?