Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 74
Kimya 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 74 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
4Proton-elektron sayısı farkı ile iyon yükü arasındaki örüntü
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Elektron fazlaysa yük negatif (F⁻: 9−10=−1), proton fazlaysa pozitif (Al³⁺: 13−10=+3).
- Tablodaki her iyon için proton sayısını atom numarasından al.
- Elektron sayısını, verilen elektron dizilimindeki üst simgeleri toplayarak bul.
- Proton sayısından elektron sayısını çıkar; ör. F⁻: 9 − 10 = −1, Al³⁺: 13 − 10 = +3.
- Bulduğun farkı iyonun üzerindeki yükle karşılaştır ve eşit olduğunu gör.
- Örüntüyü yaz: iyon yükü = proton sayısı − elektron sayısı.
- Elektron sayısından proton sayısını çıkarmak — yükün işareti ters çıkar; anyonlar pozitif görünür.
- Proton sayısının iyonlaşmada değiştiğini sanmak — iyon oluşurken yalnız elektron sayısı değişir.
Kendini kontrol et: N³⁻ için 7 − 10 işlemi gerçekten −3 sonucunu veriyor mu?
5aÖrüntülerle anyon ve katyon oluşumuna genel kural
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Son düzeyde 1-3 elektron olan atomlar verip katyon, 5-7 elektron olanlar alıp anyon olur. Böylece son düzey 8 (He için 2) elektronlu ve kararlı olur.
- Tablodaki her atomun en yüksek enerji düzeyindeki elektron sayısını belirle.
- Son düzeyinde az elektron olan (Na, Al, Ca) atomların bu elektronları verip pozitif yüklü katyon olduğunu gör.
- Son düzeyi doluya yakın olan (F, S, N) atomların elektron alıp negatif yüklü anyon olduğunu gör.
- Her iki durumda da iyonun dizilimini bir soy gazınkiyle karşılaştır.
- Kuralı yaz: Proton sayısı sabit kalır; atom soy gaz düzenine ulaşmak için elektron verir ya da alır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Son düzeyinde 1, 2, 3 elektron olan atomlar bunları verip katyon; 5, 6, 7 elektron olan atomlar elektron alıp anyon olur. (Kural son düzeydeki elektron sayısı üzerinden ifade edilirse geçerlidir.)
- Atomun proton vererek veya alarak iyon olduğunu yazmak — iyonlaşmada yalnız elektron alışverişi olur.
- Elektronların iç orbitallerden verildiğini düşünmek — elektronlar en yüksek enerji düzeyinden verilir.
Kendini kontrol et: Kuralına göre Na⁺ ve S²⁻ iyonlarının dizilimleri bir soy gazınkiyle aynı çıkıyor mu?
5b-BeBerilyum atomundan iyon oluşturma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Be 1s2 2s2 dizilimindedir; 2 elektron verip katyon olur.
- ₄Be atomunun dizilimini yaz: 1s2 2s2.
- En yüksek enerji düzeyi 2. düzeydir ve burada 2 elektron vardır.
- Az elektron olduğu için Be bu 2 elektronu verir: Be → Be²⁺ + 2e⁻.
- İyonun dizilimi 1s2 olur; elektron sayısı 4 − 2 = 2, He ile aynıdır.
- Be için 6 elektron alıp Be⁶⁻ oluşturmak — çok sayıda elektron almak yerine 2 elektron vermek daha kolaydır.
- Yükü −2 yazmak — elektron veren atom pozitif yüklenir.
Kendini kontrol et: Be²⁺ iyonunda proton − elektron = 4 − 2 = +2 sonucu yükle uyuşuyor mu?
5b-OOksijen atomundan iyon oluşturma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
O 1s2 2s2 2p4 dizilimindedir; 2 elektron alıp anyon olur.
- ₈O atomunun dizilimini yaz: 1s2 2s2 2p4.
- Son düzeyde 6 elektron var; 8'e tamamlamak için 2 elektron gerekir.
- Oksijen 2 elektron alır: O + 2e⁻ → O²⁻.
- İyonun dizilimi 1s2 2s2 2p6 olur; 8 + 2 = 10 elektron, Ne ile aynıdır.
- O için 6 elektron verip O⁶⁺ yazmak — doluya yakın düzeyde elektron almak daha kolaydır.
- Alınan elektronları 3s orbitaline yerleştirmek — önce yarı dolu 2p orbitalleri dolar.
Kendini kontrol et: O²⁻ iyonunda 8 − 10 = −2 sonucu iyon yüküyle uyuşuyor mu?