Ana sayfa›Kitaplar›Biyoloji Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 161
Biyoloji Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 161 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Oksitosinin rahim kasılmalarını artırarak doğumu ilerletmesi hangi geri bildirim türü?
Çözüm Yolu
Kasılma oksitosin salgısını artırır, artan oksitosin kasılmayı daha da güçlendirir; değişim ilk yönde büyür.
- Tablodaki olay: oksitosin rahim kasılmalarını artırarak doğumu ilerletiyor.
- Kasılmalar oksitosin salgısını artırır; artan oksitosin kasılmaları daha da güçlendirir.
- Bu döngü doğum gerçekleşene kadar giderek büyür.
- Değişim ilk yönde arttığı için bu pozitif geri bildirimdir.
- Vücutta olduğu için negatif sanmak — sonuç ilk değişimi güçlendiriyorsa pozitif geri bildirimdir.
Kendini kontrol et: Yanıt ilk değişimi büyütüyor mu, yoksa tersine mi çeviriyor?
2Kandaki tiroksin artınca hipofizden TSH salgısının azalması hangi geri bildirim?
Çözüm Yolu
Tiroksin artışı TSH'yi azaltır; böylece tiroksin üretimi düşer ve denge korunur.
- Tablodaki olay: kanda tiroksin artınca hipofizin TSH salgısı azalıyor.
- TSH, tiroit bezini tiroksin üretmeye uyarır; TSH azalınca uyarı zayıflar.
- Tiroksin üretimi düşer ve kan düzeyi normale döner.
- Artışı tersine çevirdiği için bu negatif geri bildirimdir.
- 'Azalma' kelimesini görüp negatif demek yeterli sanmak — asıl ölçüt, tiroksin artışının tersine çevrilmesidir.
Kendini kontrol et: TSH azalınca kandaki tiroksin miktarı hangi yöne gider?
3Kan basıncı yükselince damarların genişlemesi hangi geri bildirim?
Çözüm Yolu
Yükselen basınç damar genişlemesiyle düşürülür, yani değişim tersine çevrilir.
- Tablodaki olay: kan basıncı yükselince damarlar genişliyor.
- Damar genişleyince kanın geçtiği alan büyür ve basınç düşer.
- Yanıt, ilk değişimi (yükselmeyi) tersine çeviriyor.
- Değişimi tersine çevirip dengeyi koruyan düzenleme negatif geri bildirimdir.
- Damarların genişlemesini artış sayıp pozitif demek — önemli olan basıncın düşerek normale dönmesidir.
Kendini kontrol et: Damarlar genişleyince kan basıncı yükselmeye devam mı eder, düşer mi?
4Yaralanmada pıhtılaşma faktörlerinin aktifleşip sürecin güçlenerek sürmesi hangi geri bildirim?
Çözüm Yolu
Aktifleşen faktörler süreci hızlandırır; pıhtı oluşana kadar etki kendini güçlendirir.
- Tablodaki olay: yaralanmada pıhtılaşma faktörleri aktifleşiyor ve süreç güçleniyor.
- Aktifleşen her faktör diğer faktörlerin aktifleşmesini hızlandırır.
- Süreç pıhtı oluşana kadar kendini artırarak sürer.
- Değişim ilk yönde güçlendiği için bu pozitif geri bildirimdir.
- Pıhtılaşma kanamayı durdurup dengeyi sağladığı için negatif sanmak — süreç kendini güçlendirerek ilerlediği için pozitiftir.
Kendini kontrol et: Olayın tanımında 'güçlenerek devam etmesi' ifadesi etkinin hangi yönde değiştiğini gösteriyor?
5Bebek emdikçe oksitosin salgısı ve süt üretiminin sürmesi hangi geri bildirim?
Çözüm Yolu
Emme oksitosini artırır, oksitosin süt salgısını artırır; uyarı sürdükçe etki güçlenir.
- Tablodaki olay: bebek emdikçe annede oksitosin salgısı ve süt üretimi sürüyor.
- Emme uyarısı oksitosin salgısını artırır; oksitosin sütün salgılanmasını sağlar.
- Süt geldikçe bebek emmeye devam eder, uyarı sürer ve etki güçlenir.
- Değişim ilk yönde artarak sürdüğü için bu pozitif geri bildirimdir.
- Süt üretiminin bir dengeyi koruduğunu düşünüp negatif demek — emme sürdükçe salgı azalmaz, artarak sürer.
Kendini kontrol et: Bebek emmeyi bırakınca bu döngüye ne olur; bu, süreç bitince duran pozitif döngüye uyuyor mu?
6Vücut sıcaklığı yükselince terlemenin artması hangi geri bildirim?
Çözüm Yolu
Terleme vücut sıcaklığını düşürerek artışı tersine çevirir.
- Tablodaki olay: vücut sıcaklığı yükselince terleme artıyor.
- Ter deriden buharlaşırken vücuttan ısı alır.
- Böylece vücut sıcaklığı düşer; yükselme tersine çevrilir.
- Değişimi tersine çevirip dengeyi koruduğu için negatif geri bildirimdir.
- Terlemenin 'artması' ifadesine bakıp pozitif demek — asıl bakılacak, vücut sıcaklığının ters yöne değişmesidir.
Kendini kontrol et: Terleme sonucunda vücut sıcaklığı daha da artıyor mu, yoksa normale mi dönüyor?
7Kan glikozu yükselince insülin salgısının artması hangi geri bildirim?
Çözüm Yolu
İnsülin kan şekerini düşürür, böylece yükselme tersine çevrilir.
- Tablodaki olay: kan glikozu yükselince insülin salgısı artıyor.
- İnsülin, glikozun hücrelere alınmasını ve karaciğerde depolanmasını sağlar.
- Böylece kan glikozu düşer; yükselme tersine çevrilir.
- Değişimi tersine çevirdiği için bu negatif geri bildirimdir.
- İnsülin salgısı arttığı için pozitif demek — insülin artışı, kan glikozundaki artışı tersine çevirir.
Kendini kontrol et: İnsülin etkisini gösterince kandaki glikoz miktarı hangi yöne değişir?
8Son satıra kendi örneğinizi yazıp türünü işaretleyin.
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Başka örnek: yumurtlama öncesi LH artışının östrojeni artırması (pozitif geri bildirim).
- Tablodakilerden farklı, vücutta gerçekleşen bir düzenleme olayı seç.
- Olayda ilk değişimi ve vücudun verdiği yanıtı belirle; örneğin vücut sıcaklığı düşünce titreme artar.
- Yanıt ilk değişimi tersine çeviriyorsa negatif, artırıyorsa pozitif sütununu işaretle.
- Titreme ısı üreterek sıcaklığı yükseltir; düşüş tersine çevrildiği için negatif geri bildirimdir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kan glikozu düşünce glukagon salgısının artması; negatif geri bildirim (Glukagonun kan glikozunu yükseltip düşüşü tersine çevirdiği belirtilirse geçerlidir.) · Yumurtlama öncesi östrojen artışının LH salgısını artırması; pozitif geri bildirim (Artışın birbirini güçlendirdiği açıklanırsa geçerlidir.) · Kanda CO₂ artınca solunumun hızlanması; negatif geri bildirim (Hızlı solunumla CO₂ atılıp pH'ın normale döndüğü belirtilirse geçerlidir.)
- Tablodaki bir örneği tekrar yazmak — son satıra yeni bir örnek istenir.
- Örneği yazıp türünü gerekçesiz işaretlemek — yanıtın ilk değişimi azaltıp azaltmadığını kontrol et.
Kendini kontrol et: Örneğinde yanıt ilk değişimle aynı yönde mi, ters yönde mi; işaretlediğin sütun buna uyuyor mu?