Ana sayfa›Kitaplar›Coğrafya Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 27
Coğrafya Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 27 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
4Mumbai'de yetersiz ulaşım ağı sorununa karşı coğrafi temelli önlemler
Çözüm Yolu
Konum ve yoğunluk analizleriyle ulaşım yatırımları doğru yerlere yönlendirilir.
- Sorunun ulaşım ağının mekânsal yetersizliğini sorduğunu ve coğrafi temelli önlem istediğini belirle.
- Önce sorunun nerede yoğunlaştığını bulmak için nüfus yoğunluğu ve trafik verilerinin CBS ile analiz edilebileceğini düşün.
- Bu analize göre metro, banliyö gibi toplu taşıma hatlarının nereye kurulacağını planlamayı öneri olarak yaz.
- Güzergâhların uygun alanlara yerleştirilmesi ve ulaşım haritalarının güncellenmesi gibi destekleyici önlemleri ekle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Gecekondu bölgeleri ile iş merkezleri arasındaki ulaşım ihtiyacını haritalayarak yeni hatlar planlamak. (Önlem mekânsal analize dayandığı ve ulaşım sorununu hedeflediği sürece geçerlidir.)
- Yalnız "yeni yol yapılmalı" yazmak — önlemin coğrafi yöntemle, yani konum ve yoğunluk analizine dayandığı gösterilmelidir.
- Sel veya atık önlemlerini yazmak — soru yalnız ulaşım ağı sorununa yönelik önlem istiyor.
Kendini kontrol et: Yazdığın her önlem harita, CBS ya da mekânsal analiz gibi coğrafi bir yönteme dayanıyor mu?
5Coğrafyanın mekânsal sorunların çözümünde iş birliği yapabileceği bilimler
Çözüm Yolu
Mekânsal sorunlar doğal ve beşerî boyutludur; farklı bilimlerin verileri birlikte kullanılır.
- Metindeki Mumbai sorunlarını listele: gecekondulaşma, atık, sel riski, altyapı ve ulaşım.
- Her sorunun hangi bilim dalının uzmanlık alanına girdiğini düşün; örneğin sel için meteoroloji, konut için şehir planlama.
- Doğal boyutlu sorunlar için jeoloji, meteoroloji ve çevre bilimlerini yaz.
- Beşerî boyutlu sorunlar için ekonomi, sosyoloji, şehir planlama ve mühendislik dallarını ekle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Tıp veya halk sağlığı (Deonar çöplüğü çevresindeki sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilirse geçerlidir.) · Biyoloji veya ekoloji (Mangrov ormanlarının korunmasıyla ilişkilendirilirse geçerlidir.)
- Yalnız fen bilimlerini yazmak — gecekondulaşma ve yoksulluk gibi beşerî sorunlar sosyoloji ve ekonomiyi de gerektirir.
Kendini kontrol et: Yazdığın her bilim dalını Mumbai'deki belirli bir sorunla eşleştirebiliyor musun?
6Atıkların sorun olmasında etkili nedenleri işaretleme (çoklu seçim)
Çözüm Yolu
Bu dört etken atık miktarını artırır veya yönetimini zorlaştırır. Orman artışı ve tarımsal verimlilik sorun nedeni değildir.
- Metinde atık miktarının artma nedenlerini bul: nüfus artışı, değişen tüketim alışkanlıkları ve hızlı kentleşme.
- Metinde atık yönetimini zorlaştıran durumları bul: düzensiz depolama, tesis eksikliği, ayrıştırma ve geri dönüşüm yetersizliği.
- Her seçeneği bu nedenlerle karşılaştır; atık miktarını artıran veya yönetimini zorlaştıran dört seçeneği işaretle.
- Orman alanlarının artırılması ve tarımda verimlilik artışının atık sorunu yaratmadığını fark ederek bunları boş bırak.
- "Tarımda verimliliğin artması" seçeneğini işaretlemek — verimlilik artışı tek başına atık sorununa neden olmaz; sorun atıkların bilinçsizce bırakılmasıdır.
Kendini kontrol et: İşaretlediğin her seçenek atık miktarını artırıyor veya atıkların doğru yönetilmesini engelliyor mu?
7Atıkların depolanamamasının ortaya çıkaracağı diğer mekânsal sorunlar
Çözüm Yolu
Düzensiz atıklar sızıntı ve gazlarla çevreyi ve insan sağlığını etkiler.
- Atıklar düzenli depolanmazsa nereye karıştığını düşün: toprak, yer altı ve yüzey suları, hava.
- Bu karışmanın yol açtığı kirlilik türlerini yaz: toprak, su ve hava kirliliği.
- Çevredeki insanlara etkilerini ekle: kötü koku, görüntü kirliliği ve sağlık sorunları.
- Diğer canlılara verdiği zararı da belirterek cevabı tamamla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Turizm ve arazi değerinin düşmesi (Atık alanlarının çevresindeki ekonomik etki olarak açıklanırsa geçerlidir.)
- Atık miktarının artmasını sonuç olarak yazmak — bu sorunun nedenidir; soru depolanamamanın doğurduğu yeni sorunları istiyor.
Kendini kontrol et: Yazdığın her sorun, atıkların düzensiz bırakılmasının doğrudan bir sonucu mu?
8Atık sorunlarının çözümünde coğrafyanın bilimsel yaklaşımları
Çözüm Yolu
Metin CBS destekli haritalama ve biyogazla değerlendirmeyi anlatıyor.
- Metinde coğrafyanın atık sorununa yaklaşımını anlatan cümleleri bul: CBS ile haritalama ve biyogaz tesisleri.
- CBS ile atık kaynaklarının ve uygun depolama alanlarının haritalanmasını ilk yaklaşım olarak yaz.
- Hayvancılığın yoğun olduğu yerlerde biyogaz tesisi yer seçimini ikinci yaklaşım olarak ekle.
- Uzaktan algılamayla düzensiz depoların izlenmesi ve mekânsal analizle planlı atık yönetimini de belirt.
- "Çöpleri yere atmamak" gibi bireysel davranışlar yazmak — soru coğrafya biliminin bilimsel yöntemlerini soruyor.
Kendini kontrol et: Yazdığın her yaklaşımda harita, CBS, uzaktan algılama veya yer seçimi gibi bir coğrafi yöntem var mı?
9-TanımŞemada mekânsal sorun kavramının tanımı
Çözüm Yolu
Mekânsal sorun, bir yerin özelliklerinden kaynaklanan ve çözüm gerektiren olumsuz durumdur.
- Kavramı iki parçaya ayır: "mekânsal" belirli bir yere bağlı olmayı, "sorun" olumsuz durumu anlatır.
- Bu sorunların doğal ve beşerî etkenlerle ortaya çıktığını, Mumbai ve atık örneklerinden hatırla.
- İki bilgiyi birleştirip insanları ve çevreyi olumsuz etkilediğini de ekleyerek tek cümlelik tanım yaz.
- Tanım yerine örnek yazmak — "sel, trafik" gibi örnekler şemanın "Örnek" bölümüne aittir.
Kendini kontrol et: Tanımın "belirli bir mekân", "neden" ve "olumsuz etki" öğelerini içeriyor mu?
9-ÖzelliklerŞemada mekânsal sorunların özellikleri
Çözüm Yolu
Sorun mekâna bağlıdır ve haritalama ile analiz edilebilir.
- Mumbai ve atık örneklerinde sorunların ortak yönlerini ara.
- Hepsinin belirli bir yerde görüldüğünü ve doğal ya da beşerî nedenlerinin olduğunu not et.
- Zamanla değişebildiklerini, insan ve çevreyi etkilediklerini ekle.
- Haritalama ve CBS gibi coğrafi yöntemlerle incelenip çözülebildiklerini son özellik olarak yaz.
- Tanımı tekrar etmek — özellikler bölümü sorunların ortak niteliklerini madde madde sıralamalıdır.
Kendini kontrol et: Yazdığın özellikler hem Mumbai'deki sel hem de Türkiye'deki atık sorunu için geçerli mi?
9-ÖrnekŞemada mekânsal soruna örnek
Çözüm Yolu
Metindeki Mumbai sorunlarından biri örnek verilebilir.
- Aynı testteki metinlerde geçen sorunları hatırla: Mumbai'de sel ve gecekondulaşma, Türkiye'de atık sorunu.
- Belirli bir yerde görülen ve insanı olumsuz etkileyen bir sorunu seçip örnek olarak yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hava kirliliği veya trafik sıkışıklığı (Belirli bir şehir ya da bölgeyle ilişkilendirildiğinde geçerlidir.)
- Volkanizma gibi o yerde görülmeyen bir olayı örnek vermek — örnek, mekânla ilişkisi açık bir sorun olmalı.
Kendini kontrol et: Verdiğin örneğin hangi mekânda görüldüğünü söyleyebiliyor musun?