Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 140
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 140 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
26-1Sürtünmesiz yüzeyde bloğa hareket doğrultusunda sabit F uygulanması durumu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Net kuvvet F sabit ve hareket yönündedir; sabit ivmeyle hız düzgün artar.
- Şekilde ilk hız vektörü olmadığını ve sürtünmesiz yatay düzlemde yalnız yatay F kuvvetinin etki ettiğini belirle.
- Yatayda net kuvvet F sabit olduğundan F_net = m·a bağıntısına göre blok F yönünde sabit ivme kazanır.
- Durgun hâlden sabit ivmeyle harekete geçen bloğun düzgün hızlanan doğrusal hareket yaptığını tabloya yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: F kuvveti yönünde sabit ivmeyle hızlanır. (Kuvvet yönünde sabit ivmeli hızlanmayı belirten eşdeğer ifadeler geçerlidir.)
- Sabit kuvvetin sabit hız oluşturacağını sanmak — net kuvvet sıfır değilse hız sabit kalmaz, sabit ivmeyle düzgün artar.
Kendini kontrol et: Yatayda sürtünme yokken F_net = F > 0 olduğuna göre bloğun ivmesi sabit ve sıfırdan farklı mı?
26-2Hareket yönüne zıt sabit F uygulanan blok durumu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Net kuvvet harekete zıt yönde sabittir; blok sabit ivmeyle yavaşlar, durabilir ve ters yöne hızlanabilir.
- Şekilde ilk hız vektörü ϑ sağa doğruyken net kuvvet F'nin harekete zıt (sola) yönde olduğunu belirle.
- Sürtünmesiz düzlemde harekete zıt sabit net kuvvet, hızla ters yönlü sabit bir ivme oluşturur.
- Bloğun hareket yönünde düzgün yavaşlayan doğrusal hareket yaptığını (kuvvet sürerse durup F yönünde hızlanacağını) yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Önce düzgün yavaşlayıp durur, kuvvet sürerse zıt yönde düzgün hızlanır. (Durma anından sonra kuvvetin sürmesi durumunu da içeren fiziksel açıklamalar geçerlidir.)
- Zıt kuvvet uygulanır uygulanmaz bloğun anında geri döneceğini sanmak — blok önce mevcut hızı sıfırlanana kadar yavaşlar.
Kendini kontrol et: Net kuvvet hız vektörüne zıt yönde ve sabit büyüklükte olduğunda hız düzgün olarak azalır mı?
26-3Harekete dik sabit F uygulanan blok durumu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Dik kuvvet dik doğrultuda yüzeyin tepkisiyle dengelenir; yatayda net kuvvet sıfırdır, hız değişmez.
- Şekilde F kuvvetinin yatay harekete dik, düşey aşağı yönde uygulandığını ve yüzeyin sürtünmesiz olduğunu tespit et.
- Düşeydeki F kuvveti yüzeyin tepki kuvvetiyle dengelenir; sürtünme ihmal edildiğinden yatay doğrultuda net kuvvet sıfır kalır.
- Eylemsizlik yasası gereği bloğun ϑ hızını koruyarak sabit hızlı (düzgün doğrusal) hareketini sürdürdüğünü yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Düzgün doğrusal hareket yapar (hızı değişmez). (Sabit hızla doğrusal hareketin sürdüğünü belirten eşdeğer ifadeler geçerlidir.)
- Üstten bastıran F kuvvetinin bloğu yavaşlatacağını sanmak — yüzey sürtünmesiz olduğundan tepki kuvvetinin artması sürtünme oluşturmaz.
Kendini kontrol et: Sürtünmesiz yatay doğrultuda cisme etki eden herhangi bir kuvvet bileşeni var mı; yoksa hız değişebilir mi?
26-4Sürtünme ile uygulanan kuvvetin eşit olduğu blok durumu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
F ile Fs eşit ve zıt olduğundan net kuvvet sıfırdır; blok hızını koruyarak ilerler.
- Hareket yönündeki F kuvveti ile zıt yönlü sürtünme kuvveti Fs'nin eşit büyüklükte olduğunu belirle.
- Zıt yönlü ve eşit büyüklükteki bu iki kuvvet birbirini dengelediği için yatayda net kuvvet F_net = F - Fs = 0 olur.
- Net kuvvet sıfır olduğundan hareket hâlindeki bloğun ϑ hızını koruyarak sabit hızlı (düzgün doğrusal) hareket yaptığını yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Sabit ϑ hızıyla doğrusal hareketine devam eder. (Sabit hızlı doğrusal hareketi ifade eden yanıtlar geçerlidir.)
- Net kuvvet sıfır olunca hareketli bloğun duracağını sanmak — dengelenmiş kuvvetler altındaki hareketli cisim durmaz, sabit hızla ilerler.
Kendini kontrol et: F = Fs iken F_net = 0 olduğuna göre ivme sıfır olup ilk hız ϑ sabit kalır mı?