Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 285
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 285 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
15-aSakkadik göz hareketini ölçen kontak lens yönteminin çalışma ilkesini indüksiyon akımıyla ilişkilendirme
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Kafa ve manyetik alan sabit, halka ise gözle döner. Yüzey normali ile alan arasındaki açı değişir, akı değişir ve halkada indüksiyon akımı doğar. Akımın büyüklüğü hareketin hızını gösterir.
- Göz dönerken halkanın yüzey normali ile sabit manyetik alan arasındaki açının değiştiğini belirle.
- Φ = BA cosθ bağıntısından halkadan geçen manyetik akının değiştiğini çıkar.
- Faraday yasası gereği değişen akının indüksiyon gerilimi ve kapalı halkada akım oluşturduğunu belirt.
- Sensörlerin bu elektriksel değişimden göz hareketini ölçtüğünü açıkla.
- Alan sabitken indüksiyon oluşmaz demek — halkanın yönelimi değişince manyetik akı değişebilir.
Kendini kontrol et: Manyetik alan sabit olsa da halkanın dönmesi BA cosθ değerini değiştiriyor mu?
15-b7 mm yarıçaplı halkada 0,02 mT alanda maksimum ve minimum manyetik akı
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Φ = B·A·cosθ. A = πr² = 3·(7·10⁻³)² = 1,47·10⁻⁴ m², B = 2·10⁻⁵ T. Maksimum akı θ = 0 iken 2,94·10⁻⁹ Wb, minimum θ = 90° iken 0 olur.
- Verilenler: r = 7 mm = 7·10⁻³ m, B = 0,02 mT = 2·10⁻⁵ T, π = 3. İstenen: maksimum ve minimum akı.
- Halkanın alanı: A = πr² = 3·(7·10⁻³)² = 3·49·10⁻⁶ = 1,47·10⁻⁴ m².
- Akı Φ = B·A·cosθ bağıntısıyla bulunur; θ yüzey normali ile alan arasındaki açıdır.
- Maksimum akı θ = 0° iken: Φ = 2·10⁻⁵ · 1,47·10⁻⁴ · 1 = 2,94·10⁻⁹ Wb.
- Minimum akı θ = 90° iken (cos90° = 0): Φ = 0 Wb.
- Milimetreyi metreye çevirmeden alan hesaplamak — yarıçapın karesi alındığı için birim hatası büyür.
- Maksimum akıda açıyı 90° seçmek — açı yüzey normaliyle ölçülür.
Kendini kontrol et: Alan yüzeye dikken akı büyüklüğü BA, yüzeye paralelken sıfır oluyor mu?
15-c0,04 mT alan ve 60° açıyla halkanın yüzeyindeki manyetik akı
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Φ = B·A·cos60° = 4·10⁻⁵ · 1,47·10⁻⁴ · 1/2 = 2,94·10⁻⁹ Wb.
- Verilenler: B = 0,04 mT = 4·10⁻⁵ T, r = 7 mm, θ = 60°, π = 3.
- Halkanın alanı: A = πr² = 3·(7·10⁻³)² = 1,47·10⁻⁴ m².
- Akı: Φ = B·A·cos60° = 4·10⁻⁵ · 1,47·10⁻⁴ · 1/2.
- Çarpımı hesapla: Φ = 2,94·10⁻⁹ Wb.
- cos60° yerine sin60° kullanmak — verilen açı alanla yüzey normali arasındadır.
Kendini kontrol et: Bulduğun akı, bu alan için maksimum BA değerinin yarısı mı?
15-ç-1Tabloda 0-t aralığı için indüksiyon gerilimi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
0-t aralığında akı 0'dan 2Φ'ye t sürede artar. ε = -ΔΦ/Δt = -2Φ/t.
- Grafikte 0-t aralığına bakarız: akı 0'dan 2Φ'ye doğrusal olarak artar.
- Akı değişimi ΔΦ = 2Φ - 0 = 2Φ, süre Δt = t olur.
- Faraday yasası ε = -ΔΦ/Δt kullanılır: ε = -2Φ/t.
- Gerilimi akının kendisine eşitlemek — indüksiyon gerilimi akının zamana göre değişimine bağlıdır.
Kendini kontrol et: Pozitif eğimli akı grafiği için Faraday bağıntısı negatif gerilim veriyor mu?
15-ç-2Tabloda t-2t aralığı için indüksiyon gerilimi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
t-2t aralığında akı sabit 2Φ kalır, akı değişimi olmadığından indüksiyon gerilimi sıfırdır.
- Grafikte t ile 2t arasındaki bölüme bakarız: akı 2Φ değerinde yatay bir doğru olarak kalır.
- İndüksiyon gerilimi akının değişim hızına bağlıdır: ε = -ΔΦ/Δt.
- Bu aralıkta ΔΦ = 2Φ - 2Φ = 0 olduğundan ε = 0 bulunur.
- Akı sıfır olmadığı için gerilim vardır demek — sabit akı indüksiyon gerilimi oluşturmaz.
Kendini kontrol et: t ve 2t anlarındaki akı değerlerini çıkardığında sıfır buluyor musun?
15-ç-3Tabloda 4t anı için indüksiyon gerilimi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
2t-6t arasında akı 2Φ'den -Φ'ye 4t sürede azalır; eğim -3Φ/4t. ε = -eğim = +3Φ/(4t). Grafik okuması yaklaşıktır.
- 4t anı, akının 2t'de 2Φ'den 6t'de -Φ'ye doğrusal azaldığı bölümdedir.
- Bu bölümde ΔΦ = -Φ - 2Φ = -3Φ, Δt = 6t - 2t = 4t olur.
- Doğrusal bölümde eğim sabittir: ΔΦ/Δt = -3Φ/(4t).
- ε = -ΔΦ/Δt = +3Φ/(4t) bulunur; değerler grafikten okunduğu için yaklaşık okumaya dayanır.
- 4t anındaki akıyı 4t'ye bölmek — gerilim için ilgili doğrusal bölümün eğimi alınır.
- Akı değişimini yalnız Φ almak — başlangıçtaki 2Φ ile sondaki −Φ birlikte kullanılmalıdır.
Kendini kontrol et: 2t ile 6t arasındaki negatif eğimin ters işaretiyle pozitif gerilim buluyor musun?
15-ç-4Tabloda 7t anı için indüksiyon gerilimi
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
6t'den sonra akı sabit -Φ olduğundan 7t anında akı değişimi yoktur ve gerilim sıfırdır.
- Grafikte 6t'den sonraki bölüme bakarız: akı -Φ değerinde yatay kalır.
- 7t anı bu yatay bölümdedir; akının eğimi, yani ΔΦ/Δt sıfırdır.
- ε = -ΔΦ/Δt olduğundan 7t anında indüksiyon gerilimi 0 olur.
- Negatif akının negatif gerilim oluşturacağını düşünmek — gerilimi akının işareti değil değişim hızı belirler.
Kendini kontrol et: 7t çevresinde akı değişmiyorsa indüksiyon gerilimi oluşur mu?