Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 401
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 401 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
20.bC ve D merceklerinin türü ile önlerine konan cisimlerin konumlarını gerekçeyle yazma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
C'nin görüntüsü sağında, 1,5 birim uzakta gerçek olduğundan yakınsak; 1/p=1-1/1,5 ile p=3, cisim K'de. D'nin görüntüsü sanal, 0,5 birim uzakta: 1/p=1/0,5-1 ile p=1, cisim O'da.
- C'nin sağındaki gerçek görüntü, C'nin yakınsak mercek olduğunu gösterir.
- C için f=1, q=1,5 alarak 1/p=1−1/1,5=1/3 bul; cisim üç birim soldaki K'dedir.
- D farklı tür olduğundan ıraksaktır; sanal görüntü için f=−1, q=−0,5 kullan.
- 1/p=−1+2=1 olduğundan D'nin cismi bir birim soldaki O'dadır.
- D'nin sanal görüntü uzaklığını pozitif almak — mercek bağıntısında görüntü gelen ışık tarafındaysa q negatiftir.
Kendini kontrol et: C için p=3, q=1,5 ve D için p=1, q=−0,5 değerleri mercek bağıntısını sağlıyor mu?
21.aA ve B saydam ortamlarının kırıcılık indislerini şekle göre karşılaştırma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Işık B'den A'ya geçerken normalden uzaklaşarak yüzeye yatık ilerliyor. Normalden uzaklaşma, ışığın kırıcılık indisi büyük ortamdan küçük ortama geçtiğini gösterir.
- B'den A'ya çıkan ışının yüzey boyunca ilerlediğini belirle.
- Normalden uzaklaşarak kırılma, daha kırıcı ortamdan daha az kırıcı ortama geçiştir; n_B>n_A yaz.
- Yüzeyle yapılan açıyı kırılma açısı sanmak — kırılma açısı normalle ölçülür ve burada 90°'dir.
Kendini kontrol et: Yüzey boyunca kırılmanın gerçekleştiği B ortamı, A'dan daha kırıcı mı?
21.bB prizmasından A ortamına geçişte sınır açısının değerini yazma
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Işık B'de yüzeye dik gelip düz gider; hipotenüs 30° eğimli olduğundan yüzey normaliyle gelme açısı 60° olur. Kırılan ışın yüzey boyunca (90°) ilerlediği için bu gelme açısı sınır açısıdır.
- Işın B prizmasının dik yüzeyine dik girdiği için kırılmadan düz (yatay) ilerler.
- Prizmanın eğik yüzeyi yatayla 30° açı yapar; bu yüzeyin normali yatayla 60° açı yapar.
- Yatay ışının eğik yüzeye gelme açısı, ışınla normal arasındaki açıdır: 60°.
- Şekilde kırılan ışın yüzey boyunca ilerliyor, yani kırılma açısı 90° oluyor.
- Kırılma açısını 90° yapan gelme açısı sınır açısıdır; B'den A'ya geçişte sınır açısı 60°'dir.
- Sınır açısını 30° almak — gelme açısı yüzeyle değil yüzeye dik normalle ölçülür.
Kendini kontrol et: Yüzeyle 30° yapan ışının normalle açısı 90°−30°=60° oluyor mu?
21.cB'nin kırıcılık indisi azalınca ışının yolunu şekil üzerinde çizme
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
n_B azalınca n_A ile farkı azalır, sınır açısı büyür. 60° gelme açısı artık sınırın altındadır; ışın tam yansımaz, A'ya geçer ve kırılma açısı 90°'den küçük olur.
- İlk yüzeye dik gelen ışının prizma içinde yatay ilerlediğini koru.
- B'nin indisi azalınca sinθ_s=n_A/n_B oranının ve sınır açısının büyüdüğünü belirle.
- 60° gelme açısı yeni sınır açısından küçük olduğundan ışını A'ya geçir.
- Kırılan ışını normalden uzaklaşan, yatayın altında ve eğik yüzeyin üstünde kalan yönde çiz.
- İndis azalınca tam yansıma çizmek — sınır açısı büyür ve değişmeyen gelme açısı sınırın altında kalır.
Kendini kontrol et: Çizdiğin çıkan ışının normalle açısı 60° ile 90° arasında mı?
21.çMavi yerine mor ışın gönderilince ışının yolunu şekil üzerinde çizme
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Mor ışık için n_B büyüktür, sınır açısı küçülür; gelme açısı 60° bunu aşar ve tam yansıma olur. Yansıma açısı 60° olduğundan ışın aşağı sağa doğru yönelir.
- Mor ışığın prizmadaki kırıcılık indisinin maviye göre daha büyük olduğunu belirle.
- Sınır açısı küçüldüğünden 60° gelme açısının yeni sınır açısını aştığını göster.
- Eğik yüzeyde tam yansıma çiz; yansıma açısını normalle 60° al.
- Yansıyan ışını yatayla 60° aşağıya, sağ alt taraftaki tabana doğru yönelt.
- Mor ışını yüzey boyunca çıkarmak — mavi için sınır olan açı, mor için tam yansıma oluşturur.
Kendini kontrol et: Yansıyan ışın B içinde kalıyor ve normalle gelen ışına eşit açı yapıyor mu?