Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 46
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 46 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
13-1Kağıt hızlıca çekilince üstündeki madeni para kulesinin neden devrilmediğini açıkla.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Newton'ın I. Yasası: dış kuvvet etkimedikçe durgun cisim durgun kalır. Kağıt hızlı çekilince paralara aktarılan sürtünme kuvveti çok kısa sürer, paralar duruş hâllerini korur.
- Madenî para kulesinin başlangıçta durgun olduğunu belirle.
- Newton'ın I. Hareket Yasası'na (eylemsizlik) göre durgun cisimlerin durgun kalma eğiliminde olduğunu hatırla.
- Kâğıt hızlıca çekildiğinde sürtünme kuvveti çok kısa süre etkidiği için kulenin yatayda hareket edemeyip yerinde kaldığını açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Newton'ın I. Yasası gereği paralar durgunluğunu korumak ister; hızlı çekilen kâğıdın sürtünmesi kuleyi devirmeye yetmez. (Eylemsizlik ilkesini ve kuvvetin kısa süreli etkisini doğru ifade eden açıklamalar geçerlidir.)
- Kâğıt ile paralar arasında hiç sürtünme olmadığını söylemek — sürtünme vardır ancak kâğıt hızlı çekildiği için etki süresi kulenin devrilmesine yetmez.
- Yalnızca kulenin ağır olmasına bağlamak — asıl fiziksel ilke cisimlerin hareket durumunu koruma eğilimi olan eylemsizliktir.
Kendini kontrol et: Açıklamanda Newton'ın I. Yasası'nı (eylemsizlik) ve kâğıdın hızlı çekilmesiyle kuvvetin çok kısa süre etkimesini belirttin mi?
13-2Alttaki para hızla vurulup çıkarılınca üstteki kulenin neden devrilmediğini açıkla.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Hızla gönderilen para kuleyi yatayda hareket ettirecek kuvveti kısa süre uygular. Kule durumunu korumak ister (Newton I), yalnızca alttaki para ayrılır.
- Gönderilen paranın yalnızca en alttaki madenî paraya doğrudan yatay kuvvet uyguladığını belirle.
- Alttaki para hızla fırlarken üstteki paraların eylemsizlik nedeniyle yatayda durgun kalma eğilimini koruduğunu ifade et.
- Alt destek çekilince üstteki kulenin yer çekimi etkisiyle düşey doğrultuda masaya inip devrilmeden kaldığını açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Darbe yalnızca en alttaki parayı çıkarır; üstteki paralar Newton'ın I. Yasası gereği durgunluğunu koruyup olduğu yere iner. (Darbenin alttaki paraya etkimesini ve üst kulenin eylemsizliğini belirten açıklamalar geçerlidir.)
- Çarpma kuvvetinin tüm kuleye eşit dağıldığını düşünmek — darbe yalnızca en alttaki paraya doğrudan etki eder, üsttekiler eylemsizlikle konumunu korur.
Kendini kontrol et: Üstteki paraların yatayda neden hareket etmediğini eylemsizlikle, aşağı inişini ise yer çekimiyle açıkladın mı?
13-3Kartonu hızlıca çekince madeni paranın neden bardağın içine düştüğünü açıkla.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Para durgun kalma eğilimindedir (Newton I), karton hızlı çekilince yatay kuvvet etkisi ihmal edilir. Karton gidince ağırlık kuvveti paranın düşmesine yol açar.
- Karton üzerindeki madenî paranın başlangıçta durgun olduğunu tespit et.
- Karton hızlıca çekildiğinde paranın eylemsizliği nedeniyle yatayda durgunluğunu koruyup kartonla sürüklenmediğini belirt.
- Altındaki karton desteği kalkınca paranın yer çekimi kuvveti etkisiyle düşey olarak bardağa düştüğünü açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Newton'ın I. Yasası gereği para yatay konumunu korur; karton altından çekilince ağırlığı etkisiyle su dolu bardağa düşer. (Eylemsizlik ve yer çekimi etkilerini birlikte belirten açıklamalar geçerlidir.)
- Karton yavaş çekilse de aynı sonucun olacağını sanmak — karton yavaş çekilirse sürtünme kuvveti parayı kartonla birlikte taşır.
- Paranın bardağa düşmesini yalnız eylemsizlikle açıklamak — yatayda kalması eylemsizlik, aşağı düşmesi ise yer çekimi kuvveti sonucudur.
Kendini kontrol et: Paranın yatayda kalmasını eylemsizlikle, bardağın içine düşmesini ise yer çekimi kuvvetiyle ilişkilendirdin mi?