Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 54
Fizik Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 54 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1-1 (ağaçlar arası ip)İki ağaç arasına gerili ipte asılı sırt çantası için açıklama, kuvvetler ve diyagram
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Çanta duruyorsa net kuvvet sıfırdır. İp gerilmelerinin düşey bileşenleri toplamı ağırlığa eşittir, yatay bileşenleri birbirini götürür.
- İncelenen cismi iki ağaç arasındaki ipe asılı sırt çantası olarak seç ve noktasal parçacık kabul et.
- Çantanın ağırlığını (G) düşey aşağı yönde çiz.
- Çantayı taşıyan iki ip kolundaki T1 ve T2 gerilme kuvvetlerini ipler boyunca yukarı-yanlara eğik göster.
- Çanta hareketsiz dengedeyse yatay bileşenlerin birbirini götürdüğünü, düşey bileşenler toplamının G'ye eşit olduğunu yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kişi ipi çekerek çantayı yukarı hızlandırıyorsa G aşağı, T1 ve T2 yukarı-yanlara eğik olur; düşey net kuvvet yukarı yönlüdür. (Görselde ipi tutan kişinin çantayı ivmeli biçimde yukarı çektiği varsayıldığında geçerlidir.)
- İp gerilmelerini ip doğrultusu yerine düşey yukarı çizmek — gerilme kuvveti daima ipin uzandığı doğrultuda ve çekme yönündedir.
- Ağaçlara veya kişiye etki eden kuvvetleri diyagrama eklemek — serbest cisim diyagramında yalnız çantaya etkiyen kuvvetler gösterilir.
Kendini kontrol et: Çanta dengedeyken T1 ve T2 kuvvetlerinin düşey bileşenleri toplamı G ağırlığını dengeliyor mu?
1-2 (elle bastırılan kitap)Masadaki kitabı elle bastırma durumu için açıklama, kuvvetler ve diyagram
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Kitap hareketsiz olduğundan dengededir. Aşağı yönlü G ve el kuvveti toplamı, masanın uyguladığı yukarı yönlü normal kuvvete eşittir.
- Yatay masa üzerinde duran ve üstten elle bastırılan fizik kitabını incelenen cisim olarak belirle.
- Kitabın ağırlığını (G) ve elin uyguladığı bastırma kuvvetini (F) düşey aşağı yönde göster.
- Masa yüzeyinin kitaba uyguladığı normal kuvveti (N) yüzeye dik ve düşey yukarı yönde çiz.
- Kitap hareketsiz dengede olduğundan düşey net kuvveti sıfıra eşitleyip N = G + F bağıntısını kur.
- Normal kuvveti N = G almak — üstten elle bastırıldığı için masanın tepkisi N = G + F olur.
- Elin itme kuvvetini yukarı yönlü çizmek — el kitabı masaya doğru aşağı yönde bastırmaktadır.
Kendini kontrol et: Diyagramda aşağı yönlü G ve F kuvvetlerinin toplamı yukarı yönlü N kuvvetine eşit mi?
1-3 (duvara çarpan araba)Duvara çarpan araba için açıklama, kuvvetler ve diyagram
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Duvar arabaya, arabanın duvara uyguladığı kuvvetle eşit büyüklükte ters yönde kuvvet uygular. Bu net kuvvet arabayı yavaşlatır ve durdurur.
- Yatay zeminde ilerlerken duvara çarpan arabayı incelenen cisim olarak seç.
- Düşey doğrultuda arabanın ağırlığını (G) aşağı, yerin normal kuvvetini (N) yukarı yönde ve eşit büyüklükte göster.
- Duvarın arabaya uyguladığı tepki kuvvetini hareket yönünün tersine (yatayda geriye doğru) çiz.
- Sürtünme ihmal edildiğinden net kuvvetin duvarın tepki kuvveti olduğunu ve arabayı yavaşlatıp durdurduğunu belirt.
- Arabanın duvara uyguladığı kuvveti arabanın diyagramına çizmek — diyagramda yalnız dış ortamın arabaya uyguladığı kuvvetler yer alır.
- Duvarın tepki kuvvetini hareket yönünde göstermek — duvar, arabanın ilerleyişine zıt yönde engelleyici kuvvet uygular.
Kendini kontrol et: Diyagramda yalnızca arabaya etki eden G, yerin N kuvveti ve duvarın ters yönlü tepkisi var mı?
1-4 (asılı lamba)Tavandan zincirle asılı lamba için açıklama, kuvvetler ve diyagram
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Lamba hareketsiz olduğu için dengededir. Zincirin yukarı çektiği T kuvveti ağırlığa eşit büyüklükte ve zıt yöndedir.
- Tavandan zincirle düşey olarak asılı duran lambayı incelenen cisim olarak belirle.
- Lambanın ağırlığını (G) düşey aşağı, zincirdeki gerilme kuvvetini (T) düşey yukarı yönde çiz.
- Lamba hareketsiz dengede olduğundan net kuvvetin sıfır ve T = G olduğunu ifade et.
- T ile G kuvvetlerini etki-tepki çifti sanmak — ikisi de aynı cisme (lambaya) etki ettiğinden dengeleyici kuvvetlerdir, etki-tepki çifti değildir.
- Zincir gerilmesini aşağı yönlü göstermek — zincir lambayı tavana doğru yukarı yönde çeker.
Kendini kontrol et: Lamba durgun olduğuna göre yukarı yönlü T kuvveti ile aşağı yönlü G kuvveti eşit büyüklükte mi?
1-5 (kızağı çeken kişi)Karda çocuğun bindiği kızağı iple çeken kişi için açıklama, kuvvetler ve diyagram
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Sürtünme ihmal edildiğinde T'nin yatay bileşeni net kuvvettir ve kızak ileri hızlanır. Düşeyde N ile T'nin düşey bileşeni toplamı G'ye eşittir.
- Yatay karlı zeminde iple çekilen çocuklu kızağı tek bir sistem olarak ele al.
- Sisteme etki eden ağırlığı (G) düşey aşağı, zeminin normal kuvvetini (N) düşey yukarı yönde göster.
- İp gerilme kuvvetini (T) ip boyunca hareket yönünde ileri-yukarı eğik olarak çiz.
- Sürtünme ihmal edildiğinden T'nin yatay bileşeninin kızağı hızlandırdığını, düşeyde N + T_y = G olduğunu belirt.
- İp eğik çekilirken N = G yazmak — T'nin düşey bileşeni yukarı yönlü olduğundan N = G − T_y olur.
- İp gerilmesini yatay çizmek — görselde ip yatayla açı yapacak biçimde eğik doğrultudadır.
Kendini kontrol et: T kuvvetini bileşenlerine ayırdığında yatay bileşen ileri ivmelenmeyi, düşey bileşen ise N < G ilişkisini doğruluyor mu?