Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 49
Kimya 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 49 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1aAğaç ve ağaçtan ürünler havadaki oksijenle temas ettiği hâlde neden yanmaz, düşüncen
Çözüm Yolu
Yanma tepkimesinin başlaması için yeterli aktivasyon enerjisi sağlanmalıdır. Oda sıcaklığında taneciklerin enerjisi yetersizdir, bu yüzden ağaç yanmaz.
- Yanma için yanıcı madde, oksijen ve yeterli enerji gerektiğini belirle.
- Ağaç ve oksijen mevcut olsa da ortam sıcaklığının tutuşmayı başlatacak enerjiyi sağlamadığını açıkla.
- Oksijenle her temasın yanma başlattığını düşünmek — tepkime için gerekli enerji de sağlanmalıdır.
Kendini kontrol et: Oksijen varken ağacın yanmaya başlaması için hangi koşul eksiktir?
1bYanma olayının başlaması için gereken şartlara dair düşünceler
Çözüm Yolu
Yanma üçgeni: yanıcı, oksijen ve ısı. Ayrıca taneciklerin etkin çarpışması için yeterli enerji sağlanmalıdır.
- Yanacak madde ile oksijenin birbiriyle temas etmesi gerektiğini belirt.
- Yanmanın başlayabilmesi için gerekli enerjinin ve uygun sıcaklığın sağlanmasını ekle.
- Yalnız yüksek sıcaklığı yeterli saymak — yanıcı madde ve oksijen de gereklidir.
Kendini kontrol et: Yanıcı madde, oksijen ve ısıdan biri eksikse yanma başlayabilir mi?
1cCam şişelerin mercek gibi davranıp yangın başlatması ile tepkime ilişkisi
Çözüm Yolu
Odaklanan ışık ısı enerjisi verir. Oksijen ve yanıcı bitki örtüsü zaten mevcuttur; enerji eşiği aşılınca tepkime başlar.
- Cam şişenin güneş ışığını küçük bir bölgede toplayabileceğini belirle.
- Odaklanan ışığın kuru bitkinin sıcaklığını artırarak yanmayı başlatacak enerjiyi sağlayabileceğini açıkla.
- Camın yanıcı madde olduğunu düşünmek — cam ışığı odaklar, yanan madde kuru bitkidir.
Kendini kontrol et: Şişe, yanma için eksik olan hangi koşulun sağlanmasına katkıda bulunur?
2-Ekmeğin küflenmesiTablo satırı: ekmeğin küflenmesinin tepkimeyle ilişkisi, şartları, önlemleri
Çözüm Yolu
Küf, nemli ve ılık yerde hızla üreyip ekmeği bozar. Nemi ve sıcaklığı azaltmak tepkimeyi yavaşlatır.
- Ekmeğin küflenmesinde ekmeğin rengi, kokusu ve yapısı kalıcı olarak değişir; bu kimyasal bir değişimdir.
- Küf mantarları ekmeği besin olarak kullanıp ayrıştırır; bu sırada yeni maddeler oluşur.
- Gerçekleşme şartları: nemli, ılık ve havayla (oksijenle) temas eden ortam.
- Önlemler: Ekmeği kuru, serin, kapalı kapta saklamak; buzdolabında veya dondurucuda bekletmek.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Ekmeği küçük porsiyonlar hâlinde dondurarak saklamak. (Düşük sıcaklığın küf gelişmesini yavaşlattığı açıklanırsa önlem olarak geçerlidir.)
- Küflenmeyi yalnız renk değişimi sanmak — mikroorganizmaların faaliyetleriyle yeni maddeler oluşur.
- Kapalı kabın küflenmeyi kesin önlediğini düşünmek — sıcaklık ve nem de uygun şekilde kontrol edilmelidir.
Kendini kontrol et: Önerdiğin saklama yöntemi küfün gelişmesini kolaylaştıran hangi koşulu azaltıyor?
2-Demirin paslanmasıTablo satırı: demirin paslanmasının tepkimeyle ilişkisi, şartları, önlemleri
Çözüm Yolu
Demirin oksijen ve nemle teması kesilirse paslanma engellenir; kaplama veya boya bu teması önler.
- Paslanmada demir yeni bir maddeye (pas, demir oksit) dönüşür; bu kimyasal tepkimedir.
- Demir, havadaki oksijenle su veya nem varlığında tepkimeye girer.
- Gerçekleşme şartları: oksijen ve su/nem ile temas.
- Önlemler: Demirin hava ve nemle temasını kesmek için boyamak, yağlamak, kaplamak veya galvanizlemek.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Demir yüzeyi koruyucu yağ tabakasıyla örtmek. (Yüzeyin su ve oksijenle temasını azaltan bir önlem olarak açıklanırsa geçerlidir.)
- Paslanmayı demirin yalnız kirlenmesi sanmak — demir kimyasal dönüşüme uğrar.
- Boyanın paslanmayı hızlandırdığını düşünmek — sağlam boya tabakası hava ve nemle teması azaltır.
Kendini kontrol et: Seçtiğin önlem demirin oksijen veya nemle temasını nasıl azaltır?
2-Sütün ekşimesiTablo satırı: sütün ekşimesinin tepkimeyle ilişkisi, şartları, önlemleri
Çözüm Yolu
Düşük sıcaklık bakteri faaliyetini ve tepkime hızını azaltır, süt daha geç ekşir.
- Sütün ekşimesinde tadı ve kokusu değişir; yeni madde oluştuğu için kimyasal tepkimedir.
- Bakteriler sütteki laktozu (süt şekeri) laktik aside dönüştürür; asit sütü ekşitir.
- Gerçekleşme şartları: bakteri varlığı, ılık ortam ve yeterli süre.
- Önlemler: Sütü buzdolabında saklamak, açıldıktan sonra kısa sürede tüketmek, pastörize süt kullanmak.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Sütü soğukta tutup açıldıktan sonra kısa sürede tüketmek. (Sıcaklığın düşürülmesi ve bekleme süresinin azaltılmasıyla ilişkilendirilirse önlem olarak geçerlidir.)
- Sütün ekşimesini yalnız fiziksel değişim sanmak — laktozdan farklı bir madde oluşur.
- Soğutmanın bakterileri mutlaka tamamen yok ettiğini düşünmek — soğutma faaliyetlerini yavaşlatır.
Kendini kontrol et: Buzdolabında saklama, sütün ekşimesine yol açan süreci nasıl etkiler?