Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 78
Kimya 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 78 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1.7-1Üç kaptaki tepkime hızlarını karşılaştırma
Çözüm Yolu
Hacimler aynı; II. kapta birim hacimde en çok tanecik, III. kapta en az tanecik var. Derişim büyüdükçe hız artar.
- Özdeş kapların hacimleri aynı olduğundan her gazın tanecik sayısını derişim göstergesi olarak kullan.
- II. kaptaki yoğun tanecik dağılımını, I ve III. kaptaki hidrojen ile klor taneciklerini karşılaştır.
- Etkin çarpışma sıklığına göre hızları II > I > III biçiminde sırala.
- Yalnız klor taneciklerini saymak — hız karşılaştırmasında hidrojen derişimini de dikkate almalısın.
Kendini kontrol et: Hacimler aynıyken iki tepkenin çarpışma olasılığı hangi kapta en büyüktür?
1.7-2Birim zamanda en çok hidroklorik asit üretilen kap ve nedeni
Çözüm Yolu
II. kapta tepken derişimi en yüksektir; çarpışma sayısı ve etkin çarpışma sayısı en fazladır, hız en büyüktür.
- Birim zamanda oluşan HCl miktarının tepkime hızıyla arttığını belirle.
- II. kapta tepkenlerin daha yoğun olması nedeniyle etkin çarpışmaların daha sık gerçekleştiğini açıkla.
- En hızlı tepkimenin gerçekleştiği II. kabı seç.
- Toplam üretilebilecek miktarla üretim hızını karıştırmak — soru birim zamanda oluşan miktarı soruyor.
Kendini kontrol et: En hızlı kapta aynı sürede daha çok mu, daha az mı HCl oluşur?
1.7-3Hız farkının nedenini çarpışma teorisiyle açıklama
Çözüm Yolu
Birim hacimdeki tanecik sayısı arttıkça taneciklerin çarpışma sayısı ve etkin çarpışma sayısı artar; bu nedenle tepkime hızlanır.
- Hacimler ve diğer koşullar aynıyken kaplardaki tepken derişimlerinin farklı olduğunu belirle.
- Derişim arttığında taneciklerin birbirleriyle karşılaşma ve etkin çarpışma sıklığının arttığını açıkla.
- Etkin çarpışmalardaki artışı daha yüksek tepkime hızıyla ilişkilendir.
- Derişim artınca aktivasyon enerjisi azalır demek — derişim çarpışma sıklığını değiştirir, enerji engelini değiştirmez.
Kendini kontrol et: Açıklamam derişimden etkin çarpışmaya, oradan tepkime hızına uzanan ilişkiyi kuruyor mu?
1.4-1Nemli ortamlarda demirin paslanmasının günlük yaşamda yol açtığı problemler
Bu madde kişisel görüşe, yoruma ya da yaratıcılığa bağlı olabilir; tek bir doğru cevabı olmayabilir. Aşağıdaki yalnızca bir örnektir, kendi cevabını da yazabilirsin.
Köprü, bina, araç ve gemi gibi demir yapılarda bozulma, dayanıklılık kaybı ve ekonomik zarar.Çözüm Yolu
Paslanma metali zayıflatır; onarım ve yenileme maliyeti doğar, güvenlik riski oluşur.
- Demir içeren köprü, araç veya gemi gibi bir kullanım alanı seç.
- Paslanmanın demiri zayıflatmasının dayanıklılığa etkisini açıkla.
- Bakım maliyeti ve güvenlik sorunu gibi günlük yaşam sonuçlarını belirt.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Demir tesisatın paslanması sızıntıya ve onarım masrafına yol açabilir. (Paslanmanın günlük yaşamdaki somut bir sorunla ilişkisi açıklanırsa geçerlidir.)
- Paslanmayı yalnız renk değişimi saymak — malzemenin dayanıklılığı da azalabilir.
Kendini kontrol et: Verdiğim örnekte paslanmanın hem yapıya hem insanlara etkisini açıklayabildim mi?
1.4-2Paslanma tepkimesini yavaşlatmak için alınabilecek önlemler
Çözüm Yolu
Bu önlemler demirin oksijen ve suyla temasını keser, böylece paslanma hızı düşer.
- Paslanmanın demirin su ve oksijenle temasına bağlı olduğunu belirle.
- Boyama, yağlama veya galvanizleme gibi koruyucu bir kaplama yöntemi seç.
- Kuru ortamda saklama ve nemden korumanın suyla teması azalttığını açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Demir yüzeyi koruyucu boya ile kaplamak. (Boya tabakası yüzeyde sağlam bir koruyucu engel oluşturuyorsa geçerlidir.) · Demir eşyayı nemden uzak, kuru yerde saklamak. (Önlem demirin suyla temasını azaltıyorsa geçerlidir.)
- Yalnız oluşan pası temizlemek — yeniden paslanmayı yavaşlatmak için yüzeyi ayrıca korumak gerekir.
Kendini kontrol et: Seçtiğim önlem demirin su veya oksijenle temasını nasıl azaltıyor?
1.4-3Nemli havada demirin daha hızlı paslanmasını derişimle ilişkilendirme
Çözüm Yolu
Nemli ortamda havadaki su buharı derişiminin yüksek olması demir yüzeyindeki su miktarını artırır, su ve oksijenin yüzeye ulaşmasını kolaylaştırır. Birim zamandaki etkin çarpışma sayısı arttığından paslanma hızlanır.
- Paslanma tepkimesinin gerçekleşmesi için demirin havadaki oksijen ve su ile temas etmesi gerektiğini belirle.
- Nemli havada birim hacimdeki su buharı miktarının, yani tepken derişiminin kuru havaya göre daha yüksek olduğunu dikkate al.
- Artan su buharı derişiminin demir yüzeyinde daha fazla su bulunmasını ve oksijenin yüzeye daha etkili ulaşmasını sağladığını ifade et.
- Tepken derişimi arttığında taneciklerin birim zamandaki etkin çarpışma sayısı arttığından paslanma tepkimesinin hızlandığını açıkla.
- Nemi katalizör sanmak — su paslanmada doğrudan tepkimeye katılan ve ortam oluşturan maddedir, derişim artışıyla etkin çarpışma sayısını artırır.
- Yalnızca oksijen miktarının arttığını söylemek — nemli havada artan büyüklük su buharı derişimidir ve yüzeye ulaşımı kolaylaştırır.
Kendini kontrol et: Açıklamanda su buharı derişimi artışını birim zamandaki etkin çarpışma sayısı ve tepkime hızı artışıyla ilişkilendirdin mi?