Ana sayfa›Kitaplar›Tarih 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 150
Tarih 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 150 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Ailenle konargöçer yaşasaydın geçim kaynaklarının neler olacağını yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Kaynak E ve sayfa metni konargöçerlerin hayvansal ürünlere, deri, keçe ve kumaş üretimine dayandığını gösterir.
- Konargöçer Türklerin geçimlerini genellikle hayvancılıkla sağladığını ve at, koyun, keçi, deve yetiştirdiğini hatırla.
- Kaynak E'den et, süt ve pastırma gibi hayvansal besinlerin önemini belirle.
- Deri, yün ve keçeden giysi, kumaş ve halı üretildiğini; bunların satılabildiğini not et.
- Bu bilgilere dayanarak ailenin geçim kaynaklarını kendi cümlelerinle sırala.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Demircilik yaparak kılıç, mızrak ve eşya üretip bunları pirinç, hububat ve ipekle takas etmek. (Önceki sayfadaki demircilik ve ticaret bilgisine dayandırılırsa geçerlidir.)
- Fabrika işçiliği veya memurluk gibi yerleşik yaşama ait meslekler yazmak — konargöçer yaşamın koşullarına uymaz.
- Geniş tarım arazilerinden geçim sağlamayı öne çıkarmak — sürekli göç eden toplulukta temel kaynak hayvancılıktır.
Kendini kontrol et: Yazdığım geçim kaynakları, yılda iki kez göç eden bir aileyle birlikte taşınabilir mi?
2Giysilerin deri, yün, keçe gibi maddelerden yapılmasının nedenleri
Çözüm Yolu
Konargöçerler hayvanlarından yararlanırdı; hammadde yanlarında hazırdı ve zorlu iklimde koruyucu giysi gerekirdi.
- Sayfanın başındaki metinde giysilerin hayvan derisinden ve koyun, keçi, deve yününden yapıldığını belirle.
- Kendirin de kumaş dokumak için Türklerin yetiştirdiği bir bitki olduğunu not et.
- Bu maddelerin hayvancılık ve yetiştiricilikle kolayca elde edilebildiğini düşün.
- Soğuk ve rüzgârlı iklimde sıcak tutmaları ve at üstündeki hareketli yaşama dayanıklı olmalarıyla nedenleri açıkla.
- Kendiri hayvansal ürün sanmak — kendir, kumaş dokumak için yetiştirilen bir bitkidir.
- Yalnız sıcak tutmasını yazmak — hammaddenin kolay elde edilmesi ve dayanıklılık da önemli nedenlerdir.
Kendini kontrol et: Cevabımda hem hammaddenin nereden geldiğine hem de iklime uygunluğuna değindim mi?
3Et ve süt ağırlıklı beslenmenin sağlıklı olup olmadığını açıklama
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Konargöçerler çok hareket ettiği için et ve süt onlara enerji verirdi; tahıl da tüketiyorlardı. Günümüzde dengeli beslenme önerilir.
- Önceki sayfada Türklerin en çok et tükettiğini, süt ürünleri ile tahıl ve bitkilerle de beslendiğini belirle.
- Et ve sütün hareketli yaşam ve soğuk iklim için yüksek enerji sağladığını düşün.
- Sağlıklı beslenmenin farklı besin gruplarını dengeli içermesi gerektiğini hatırla.
- O dönemin koşulları için uygun, ancak sebze ve meyve eksikse tek başına dengeli olmadığı yönünde görüşünü gerekçelendir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Et ve süt yanında tahıl ve bitkiler de tüketildiği için büyük ölçüde sağlıklı bir beslenmeydi. (Önceki sayfadaki tahıl ve bitki tüketimi bilgisine dayanarak gerekçelendirilirse geçerlidir.)
- Gerekçe yazmadan yalnız evet ya da hayır demek — soru açıklama istiyor.
- Konargöçerlerin yalnız et yediğini söylemek — metinde tahıl, bitki ve süt ürünlerinin de tüketildiği belirtiliyor.
Kendini kontrol et: Görüşümü hem yaşam koşullarına hem de dengeli beslenme bilgisine dayandırdım mı?
4Mahkeme binası ve hapishane gibi yapıların olmamasına ilişkin düşünceyi yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Sayfadaki metne göre hapis en çok 10 güne kadardı; adam öldürme, ordudan kaçma ve vatan hainliği ölümle cezalandırılırdı.
- Metinde Türklerin dinamik ve süratli yaşam tarzı nedeniyle hapishaneleri olmadığını belirle.
- Kaynak F'den hapis cezasının en çok 10 gün verildiğini ve devlet göçebe olduğu için sürekli hapishane istenmediğini not et.
- Cezaların töreye uygun, katı ve hızlı uygulandığını; ağır suçların ölümle cezalandırıldığını hatırla.
- Sabit yapıların göçebe yaşama uymadığını, adaletin töreyle sağlandığını belirterek düşünceni yaz.
- Türklerde hiç ceza ya da yargı olmadığını sanmak — töreye uygun, katı cezalar uygulanıyordu.
- Nedeni yalnız suç az işlenmesine bağlamak — asıl neden sürekli göç eden yaşamın sabit yapılara uymamasıdır.
Kendini kontrol et: Düşüncemi göçebe yaşam ve töre bilgisiyle ilişkilendirdim mi?