Türk Dili Ve Edebiyatı 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 188 Cevapları

Mekân ve zaman kişilerin ruh hâlini yansıtır, olaylar bunlarla ilerler; bu uyum yazarın lirik ve tutarlı üslubunu güçlendirir.

1. Olay, kişi, mekân ve zaman için önceki etkinlikte bulduğun dil ve üslup özelliklerini bir araya getir.
2. Unsurların birbirini nasıl etkilediğini belirle: mekân ve zaman kişilerin ruh hâlini yansıtır, olaylar bunlarla ilerler.
3. Bu uyumun betimleme ile iç çözümlemenin birlikte kullanılmasını sağladığını belirt.
4. Sonuç olarak etkileşimin üsluba bütünlük ve tutarlılık kazandırdığını yaz.

Kendini kontrol et: Cevabımda en az iki unsurun birbirini nasıl etkilediğini ve bunun üsluba yansımasını gösterdim mi?

Suat, iç huzursuzluğu ve yıkıcı tavrıyla Mümtaz'ın karşıtıdır; intiharıyla ilişkiyi bozar.

1. Tabloda Suat satırının Özellikleri sütunu doldurulacak; romandaki tutumu incelenir.
2. Suat, Nuran'ın akrabasıdır ve hastalığıyla birlikte huzursuz bir ruh hâli taşır.
3. Alaycı, her şeyi değersiz gören yıkıcı tavrı onu Mümtaz'ın karşıtı yapar.
4. İntiharı bu bunalımın sonucudur; özellikler buna göre yazılır.

Kendini kontrol et: Yazdığım özellikler Suat'ın intiharına giden ruh hâlini açıklıyor mu?

Suat Nuran'a duyduğu ilgiyle ilişkiye sızar ve yıkıcı bunalımı intiharla sonlanır.

1. Tabloda Suat satırının Amaçları sütunu doldurulacak; Mümtaz ile Nuran ilişkisindeki rolüne bakılır.
2. Suat, Nuran'a ilgi duyar ve onu kazanmaya çalışarak ilişkiye karışır.
3. Bu tavrı Mümtaz'ın mutluluğunu bozmaya yöneliktir.
4. İç bunalımından kurtulamaz; amaçları bu çerçevede yazılır.

Kendini kontrol et: Yazdığım amaçlar Suat'ın Nuran'a ve Mümtaz'a karşı tutumuyla açıklanabiliyor mu?

Dönemin kültürel değişim ve kimlik sorunları, yazarı bu konuları sorgulayan, geçmişe göndermeler yapan bir anlatıma yöneltmiştir.

1. Romanın yazıldığı Cumhuriyet döneminin kültürel değişim ortamını hatırla.
2. Dönemin temel sorununu belirle: eski-yeni ve Doğu-Batı arasında kimlik arayışı.
3. Bu sorunun yazarı geçmişe göndermeler yapan, kültür ve düşünce yüklü bir anlatıma yönelttiğini çıkar.
4. Dönem özelliği ile üslup arasındaki bu neden-sonuç ilişkisini cevabına yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığım dönem özelliği, yazarın konu seçiminde ya da anlatımında somut bir karşılık buluyor mu?

Yazar, Osmanlıca kökenli sözcükleri, sanat terimlerini ve imgeleri bir arada kullanarak kültür birikimini ve şiirsel üslubunu yansıtır.

1. Romanda geçen eski kökenli kelimeleri bul: mefhum, istiğna, zaruret gibi.
2. Mûsiki, tarih ve sanatla ilgili terimlerin sık kullanıldığını belirle.
3. Bu zengin söz varlığının yazarın kültür birikimini ve ince, şiirsel üslubunu yansıttığını yaz.

Kendini kontrol et: Söz varlığına romandan en az bir örnek verip onu üslupla ilişkilendirdim mi?

Mümtaz, müzik ve edebiyatla ilgilenen, iç dünyası zengin, duygusal bir üniversite hocasıdır.

1. Tabloda Mümtaz satırının Özellikleri sütunu doldurulacak; roman kahramanının iç dünyası incelenir.
2. Musikiye, şiire ve İstanbul'a duyduğu ilgi onun kültürlü ve sanatsever olduğunu gösterir.
3. Çocuklukta yaşadığı acılar onu içine kapanık, duyarlı ve geçmişe bağlı yapmıştır.
4. Nuran'a duyduğu aşk tutkulu yanını ekler; özellikler bu şekilde yazılır.

Kendini kontrol et: Yazdığım her özelliği romandaki bir davranış ya da durumla destekleyebiliyor muyum?

Mümtaz hem aşkında huzur arar hem de kendi kültürüne bağlı kalarak çağdaş dünyada yerini bulmak ister.

1. Tabloda Mümtaz satırının Amaçları sütunu doldurulacak; isteklerine ve iç çatışmasına bakılır.
2. Nuran'la birlikte mutlu ve huzurlu olmak en belirgin isteğidir.
3. Kendi kültürüne bağlı kalırken çağdaş hayata da uyum sağlamak ister.
4. Amaç: aşkta huzur bulmak ve eski ile yeni arasında denge kurmak.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Şeyh Galip üzerine tasarladığı romanı yazmak. (Mümtaz'ın sanatçı ve araştırmacı yönü üzerinden amaç belirtilirse geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığım her amaç 'Mümtaz ... ister' kalıbına uyuyor mu?

Nuran, sanatla iç içe, ince ruhlu ama geçmiş evliliğinin yükünü taşıyan, kararsız ve çekingen bir karakterdir.

1. Tabloda Nuran satırının Özellikleri sütunu doldurulacak; romandaki tasvir ve davranışlarına bakılır.
2. Güzelliği, zarafeti ve musikiye yatkınlığı onun ince ruhlu yanını gösterir.
3. Eski evliliği ve kızı nedeniyle tereddüt yaşaması kararsız, geçmişe bağlı yanını ortaya koyar.
4. Bu gözlemler birleştirilerek hassas, zarif ve kararsız bir kadın olarak yazılır.

Kendini kontrol et: Yazdığım özellikler Nuran'ın Mümtaz'dan ayrılma kararını açıklamaya yardım ediyor mu?

Nuran sevgiye ve huzura ulaşmak ister, ancak geçmişteki bağları ve çekinceleri bunu zorlaştırır.

1. Tabloda Nuran satırının Amaçları sütunu doldurulacak; neyi istediği ve neyle çatıştığı düşünülür.
2. Mümtaz'la yaşadığı aşkta huzurlu bir hayat kurmak istediği görülür.
3. Geçmiş evliliği, kızı ve çevresi bu isteğin önünde engel olarak durur.
4. Amaç: Mümtaz'la huzuru yakalamak ve geçmişten gelen çatışmayı aşmak.

Kendini kontrol et: Yazdığım amaç ile Nuran'ın karşılaştığı engeller birbiriyle tutarlı mı?

İhsan, Mümtaz'ı yetiştiren, tarih ve kültür bilinci yüksek, olgun bir aydındır.

1. Tabloda İhsan satırının Özellikleri sütunu doldurulacak; romandaki davranış ve konuşmaları hatırlanır.
2. İhsan'ın Mümtaz'ın amcaoğlu olduğu ve onu ağabey gibi yetiştirdiği belirlenir.
3. Tarih ve kültür üzerine uzun konuşmaları onun bilgili, olgun bir aydın olduğunu gösterir.
4. Toplum meselelerine kafa yoran bir aile babası olduğu da eklenerek özellikler yazılır.

Kendini kontrol et: İhsan'ın özelliklerini romandaki 'yeni Türk insanı' konuşmasıyla destekleyebiliyor muyum?

İhsan'ın amacı geçmişle bağını koparmayan, kendi kültürüne dayalı bir yenilenmedir.

1. Tabloda İhsan satırının Amaçları sütunu doldurulacak; savunduğu fikirlere bakılır.
2. İhsan, kendi tarih ve kültürüne dayanan bir yenilenmeyi savunur.
3. Bu görüşleri Mümtaz'a aktararak onu yetiştirmeyi de amaç edinir.
4. Amaç: köklere bağlı yeni bir toplum kurmak ve Mümtaz'ı yetiştirmek.

Kendini kontrol et: Yazdığım amaç, İhsan'ın 'köklere dayanmak zarureti' sözüyle uyuşuyor mu?