Türk Dili Ve Edebiyatı 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 50 Cevapları

Metinde selam ve hatır sorma mektubu olduğu, esenlik dileğiyle yazıldığı ve karşıdakinin hâli sorulduğu belirtilir.

1. 1. metnin günümüz Türkçesiyle verilen sağ sütununu oku.
2. "Selam ve hatır sorma mektubudur" ifadesinin amacı doğrudan söylediğini fark et.
3. "Vücudun sağ ve sıhhatte midir" sorusunun karşıdakinin sağlığını öğrenme isteğini gösterdiğini belirle.
4. Bu iki ipucunu birleştirerek amacı selam vermek ve hatır sormak olarak yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığın amaç, metindeki "selam ve hatır sorma" ifadesiyle örtüşüyor mu?

Dizelerde sevinin, başınız yüksek olsun denerek yarına güven ve umut aşılanır; coşkulu bir seslenişle yüreklendirme amaçlanır.

1. 2. metnin kime seslendiğini belirle: "Mehmed'im" hitabı Türk askerine ve millete yöneliktir.
2. "Sevinin, başlar yüksekte" gibi emir kiplerindeki coşkulu çağrıları bul.
3. "Yarın, elbet bizim" dizesinin geleceğe güven ve umut aşıladığını fark et.
4. Amacı cesaretlendirmek, umut ve moral vermek olarak yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığın amaç, "Yarın, elbet bizim" dizesindeki umut ve güven duygusunu yansıtıyor mu?

Mektupta teşhis, sanatoryuma girişi, tedavi süreci ve hamam önerisi anlatılarak doktora bilgi verilir ve cevap beklenir.

1. 3. metindeki hitabı bul: mektup Doktor Rasim Ferit Bey'e yazılmıştır.
2. Mektubun içeriğini belirle: rahatsızlığın teşhisi, sanatoryuma giriş ve tedavi süreci anlatılır.
3. Hamam tavsiyesi ve "Daha sarih bir cevap beklerim" cümlesinin doktordan görüş beklendiğini gösterdiğini fark et.
4. Amacı hastalığı ve tedavisi hakkında doktoru bilgilendirmek olarak yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığın amaç, mektupta anlatılan teşhis ve tedavi bilgileriyle uyumlu mu?

Mektup bir sevgiliye yazılmış, ayrılığın acısı ve kavuşma isteği dile getirilmiş, cevap beklenmiştir.

1. 4. metindeki hitabı incele: "Candan azizim Rıfat'ım" sevgiliye yazıldığını gösterir.
2. "Dünyalarca memnun oldum" ve "Senden ayrı hâlim" ifadelerinden sevinç ve özlem duygusunu çıkar.
3. "İkinci mektubunuzu beklerim" cümlesinin yeni mektup beklendiğini gösterdiğini belirle.
4. Amacı duygularını ve özlemini anlatmak, cevap beklediğini bildirmek olarak yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığın amaç, mektuptaki memnuniyet, özlem ve yeni mektup bekleme ifadelerini kapsıyor mu?

'Efkârlanma' ve 'ordayım' ifadeleri üzülmemesini ve gelme vaadini dile getirir.

1. 5. metinde "Mektubunda diyorsun ki 'Gel gayrı!'" dizesinden bunun bir cevap mektubu olduğunu fark et.
2. "Efkârlanma" sözünün sevgiliyi üzülmemesi için teselli ettiğini belirle.
3. "Öter ötmez ordayım" ve "tutar tutmaz ordayım" ifadelerinin çok yakında geleceği vaadini taşıdığını gör.
4. Amacı teselli etmek ve yakında yanında olacağını müjdelemek olarak yaz.

Kendini kontrol et: Yazdığın amaç, "Gel gayrı!" çağrısına verilen cevabı ve "ordayım" vaadini kapsıyor mu?

Biri resmî bilgi, biri hasta durumu, biri sevgi, biri şiirle duygu aktarır; hepsinde gönderen ile alıcı arasında iletişim kurulur.

1. Beş metnin biçimlerini karşılaştır: ikisi şiir, biri manzum eser parçası, ikisi düz yazı mektup.
2. Her metinde bir gönderici ile alıcı bulunup bulunmadığını kontrol et.
3. Her metnin alıcıya hangi haberi, duyguyu veya düşünceyi ilettiğini belirle.
4. Katılıp katılmadığını yaz ve görüşünü metinlerden en az iki örnekle gerekçelendir.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Kısmen katılıyorum; şiir biçimindeki metinler haberleşmekten çok duygu ve coşku aktarmayı amaçlar. (Haber verme ile duygu aktarma arasındaki farkı metin örnekleriyle gerekçelendirirse geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Görüşünü desteklemek için beş metinden en az ikisinin gönderdiği iletiyi örnek gösterdin mi?

4. metin Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat romanından alınmıştır; kurmacadır.

1. Her metnin kaynağını incele: 3. metin Atatürk'ün gerçek mektubu, 4. metin bir romandan alınmıştır.
2. 3. metnin tarih, kişi ve olayları açık ve nesnel bir dille aktardığını belirle.
3. 1, 2 ve 5. metinlerin gerçekliği şiir dili, imge ve coşkuyla sanatsal biçimde yansıttığını göster.
4. 4. metnin kurmaca bir mektupla duyguları öne çıkardığını belirterek yorumunu tamamla.

Kabul edilebilir başka cevaplar: 1. metin de gerçek bir selamlaşmayı aktarır; ancak manzum dil nedeniyle sanatsal bir anlatıma sahiptir. (1. metni gerçeklik ile sanatsallık arasında konumlandırıp gerekçelendirirse geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yorumunda her metni nesnel, sanatsal ya da kurmaca olarak sınıflandırıp gerekçesini verdin mi?

Soru kişisel tercih istiyor. Örnekte sayfada görünen 5. metin seçilip gerekçelendirildi; başka metin seçmek de doğru olabilir.