Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili ve Edebiyatı 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 70
Türk Dili ve Edebiyatı 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 70 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
3-SosyokültürelMetindeki sosyokültürel engelleri (ön yargılar) kavram haritasındaki boşluklara yazma
Çözüm Yolu
Gencin bilgisi yaşı nedeniyle önemsenmiyor; büyükler peşin yargıyla onu susturuyor.
- Sosyokültürel engelin, toplumun kalıplarından ve yaş, konum gibi ayrımlardan doğan engel olduğunu hatırla.
- Metinde birinin yaşı ya da konumu yüzünden önemsenmediği sözleri bul: "Sen nereden bileceksin!", "Babanın yerine sen mi geçtin?".
- Bu sözlerin peşin yargıdan kaynaklandığını belirle.
- Boşluklara kalıp yargıları ve yaşa göre küçümsemeyi yaz.
- Sözü kesmeyi bu kutuya yazmak — sözü kesmek davranışsal bir engeldir, sosyokültürel değildir.
Kendini kontrol et: Yazdığın engel, kişinin toplumdaki yeri ya da yaşıyla ilgili bir yargıdan mı doğuyor?
3-Fiziksel ve çevreselFiziksel ve çevresel engeller için örnek verilen gürültüden sonraki boşlukları doldurma
Çözüm Yolu
Metinde aynı anda konuşan çok kişi vardır; sesler birbirini bastırır ve dinlemeyi zorlaştırır.
- Fiziksel ve çevresel engelin, ortamdan kaynaklanan engel olduğunu hatırla; ilk örnek "Gürültü" verilmiş.
- Metindeki ortamı düşün: aynı odada birçok kişi bir arada konuşuyor.
- Konuşmaların sırayla değil iç içe ilerlediğini, seslerin birbirine karıştığını belirle.
- Boşluklara kalabalık ortamı ve aynı anda konuşmayı yaz.
- Ön yargı ya da öfke gibi engelleri buraya yazmak — bu kutu yalnız ortamla ilgili engelleri içerir.
Kendini kontrol et: Yazdığın engel, ortam değişince ortadan kalkabilecek bir engel mi?
3-Dil ve anlatımdan kaynaklıDil ve anlatımdan kaynaklı engelleri metinden bulup yazma
Çözüm Yolu
Konuşanlar yanlış bilgi veriyor, adları karıştırıyor ve sözleri yarım bırakıyor; bu dil kaynaklı aksaklıktır.
- Dil ve anlatım engelinin, sözcüklerin ve bilginin yanlış ya da eksik kullanılmasından doğduğunu hatırla.
- Konak sahibi tartışmasına bak: Zenbilli Ali, Yavuz, Sultan Osman, Ebussuud adları birbirine karıştırılıyor.
- Üç noktayla yarım bırakılan sözleri fark et.
- Hasan'ın bağlama uymayan "Çok güzel" cevabını da ekle ve boşluklara yaz.
- Gürültüyü bu kutuya yazmak — gürültü ortam engelidir; burada sözün kendisindeki sorunlar aranır.
Kendini kontrol et: Yazdığın her engel, kişinin ne söylediğiyle ya da nasıl söylediğiyle mi ilgili?
3-Davranışsal ve düşünselDavranışsal ve düşünsel engelleri metinden bulup yazma
Çözüm Yolu
Karakterler birbirini dinlemeden araya giriyor, birbirini düzeltmeye çalışıyor ve kendi bilgisinde ısrar ediyor.
- Davranışsal ve düşünsel engelin, kişinin tutumundan ve düşünme biçiminden doğduğunu hatırla.
- Konuşmaları kesen kişileri bul: Rıdvan sık sık araya giriyor.
- Azarlayan ve susturan sözleri belirle: "Bırak adamlar konuşsunlar", "Sus da söylesinler".
- Herkesin kendi bilgisinde ısrar ettiğini fark et ve bu engelleri boşluklara yaz.
- Öfke ya da alınganlığı buraya yazmak — bunlar duygusal olduğu için psikolojik engeller kutusuna aittir.
Kendini kontrol et: Yazdığın engel, kişinin bir davranışı ya da düşünme alışkanlığı mı?
3-PsikolojikPsikolojik engelleri metinden bulup yazma
Çözüm Yolu
Karakterler birbirinin bilgisini küçümsüyor, sinirleniyor ve tartışmaya giriyor; bu duygu hali anlaşmayı zorlaştırıyor.
- Psikolojik engelin, kişinin duygu durumundan doğduğunu hatırla.
- Metinde duyguları gösteren sözleri bul: "Ukalâlığı bırak", "Analığı da onun gibidir inanmayın!".
- Rıdvan'ın "Tez yazdım" diyerek kendini üstün görmesini ve Hatice'nin "Devam... Devam..." sabırsızlığını fark et.
- Öfke, çekişme, kendini üstün görme ve sabırsızlığı boşluklara yaz.
- Duyguyu adlandırmadan yalnız sözü yazmak — boşluğa engelin adı, örneğin "öfke" ya da "sabırsızlık" yazılmalı.
Kendini kontrol et: Yazdığın her engel bir duyguyu mu adlandırıyor?
4İletişim engellerini ortadan kaldırmaya dair çıkarımları not etme
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Her engele karşı çözüm karşılığı vardır: ön yargıyı bırakmak, sakin kalmak, açık konuşmak ve uygun ortam sağlamak.
- Kavram haritasına yazdığın her engel grubunu sırayla ele al.
- Sosyokültürel engel için ön yargısız dinlemeyi, fiziksel engel için sessiz bir ortam seçmeyi öner.
- Dil engeli için açık ve doğru bilgiyle konuşmayı, davranışsal engel için sözü kesmemeyi öner.
- Psikolojik engel için sakin kalmayı ve karşındakine saygı göstermeyi öner.
- Önerilerini "-meli/-malı" yapısıyla kısa çıkarımlar olarak yaz.
- Engelleri yeniden sıralayıp çözüm yazmamak — soru engellerin nasıl ortadan kaldırılacağını soruyor.
- Bazı engel gruplarını atlamak — haritadaki her gruba en az bir çözüm karşılığı yazılmalı.
Kendini kontrol et: Haritadaki beş engel grubunun her biri için en az bir çözüm yazdın mı?