Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 147
Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 147 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
9Sayfa 147, 2. Tema Ölçme ve Değerlendirme 9. soru: Oktay Akbal'ın 'Bizans Definesi' (s. 145-146) adlı metninin konusunu yazınız.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Oktay Akbal metinde, gerçekte var olmayan bir Bizans definesi etrafında dört kardeşin ve babalarının kurduğu umut ve hayal dünyasını anlatmaktadır.
- Metni okurken 'Kim, nerede, ne yapıyor?' sorularını sor.
- Olayın merkezini bul: anlatıcı, babası ve ağabeyleriyle pazar günleri mağarada define arıyor.
- Son paragrafta yazarın bugün bu çocukluk hayallerine duyduğu özlemi fark et.
- Konuyu bu iki unsuru birleştiren kısa bir cümleyle yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Bir ailenin çocukların hayal dünyasını besleyen Bizans definesi arayışı (Çocukluk hayallerine duyulan özlem de belirtilirse)
- Konu yerine ana düşünceyi yazmak — konu metinde ne anlatıldığıdır, verilen mesaj değil.
- Olayları tek tek özetlemek — konu ayrıntısız, kısa bir cümleyle ifade edilmeli.
Kendini kontrol et: Yazdığım cümle metnin tamamını kapsıyor mu ve bir özet ya da mesaj değil de konu mu?
10Sayfa 147, 2. Tema Ölçme ve Değerlendirme 10. soru: 'Bizans Definesi' metninden hikâye ve anıya ait özellikleri belirleyerek yazınız.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Oktay Akbal, Türk edebiyatında çocukluk anılarından ve geçmiş özleminden beslenen öyküleriyle tanınır; 'Bizans Definesi' hem anı türünün hatırlama/birinci kişi anlatımını hem de hikâye türünün estetik kurgusunu bir arada taşır.
- Hikâyenin özelliklerini hatırla: olay örgüsü, kişiler, zaman, mekân, çatışma, betimleme ve kurgu.
- Metinde bu unsurları bul: baba ve kardeşler, bahçe ve mağara, korku-umut çatışması, betimlemeler.
- Anının özelliklerini hatırla: yaşanmış olaylar, birinci kişi anlatım ve geçmişe dönerek hatırlama.
- Metinde 'şimdi acı bir sevinçle hatırıma getiriyorum' gibi hatırlamaya dayalı ifadeleri bul.
- Bulduğun özellikleri metinden örneklerle iki başlık altında ayrı ayrı yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hikâyeye ait özellik olarak Bizans prensesi masalı gibi hayal ve kurgu ögeleri (Metindeki kurgusal ayrıntıyla örneklenirse)
- Birinci kişi anlatımı yalnız anıya özgü sanmak — hikâye de birinci kişiyle anlatılabilir, hatırlama vurgusuyla birlikte değerlendir.
- Özellikleri örneksiz sıralamak — her özelliği metinden bir ayrıntıyla göstermelisin.
Kendini kontrol et: Her iki başlık altına en az bir özellik ve metinden bir örnek yazdım mı?
11Sayfa 147, 2. Tema Ölçme ve Değerlendirme 11. soru: Sizce bu metin, hikâye türünde mi yoksa anı türünde mi yazılmıştır? Cevabınızı işaretleyiniz (Hikâye / Anı) ve gerekçesini yazınız.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Kitabın kaynakçasında da (Akbal, O. 1990. Bizans Definesi) öykü kitabı olarak yer alan metin, sayfa 112-115'te incelenen 'Kabak Çekirdekçi' gibi 'anı türünden yararlanılarak kaleme alınmış hikâye' örneğidir (Öğrenci anı özelliklerini kanıt göstererek 'Anı' seçeneğini gerekçelendirirse de kısmi/alternatif olarak değerlendirilebilir).
12Sayfa 147, 2. Tema Ölçme ve Değerlendirme 12. soru: Metinde Bizans definesini hangi karakterin bulmasını isterdiniz? Defineyi bu karakter bulsaydı hikâyenin akışı nasıl değişirdi? Düşüncelerinizi gerekçeleriyle yazınız.
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Bu soru öğrencinin hem yaratıcı kurgulama yapmasını hem de metnin ana düşüncesi olan 'insanı yaşatan şeyin ulaşılan maddi sonuç değil, beslenen umut ve hayaller olduğu' fikrini kavramasını sağlar.
- Metnin başlıca karakterlerini belirle: anlatıcı, baba ve ağabeyler.
- Defineyi bulmasını istediğin karakteri seç ve nedenini o karakterin metindeki davranışına dayandır.
- Define bulunsaydı ailenin hayallerine ve pazar günü kazılarına ne olacağını düşün.
- Son paragraftaki 'aldanmak iyiydi' fikrini hatırla; mutluluğun aramaktan geldiğini göz önünde bulundur.
- Hikâyenin yeni akışını seçtiğin karakterle ilişkilendirerek gerekçeli biçimde yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Baba (Masalı uyduran ve kazıyı başlatan kişi olması gerekçesiyle değişen akış açıklanırsa) · Anlatıcı çocuk (Gerekçe ve define bulunduktan sonraki akış açıklanırsa) · Ağabeylerden biri (Metindeki davranışına dayanan bir gerekçe yazılırsa)
- Yalnızca karakter adını yazmak — soru akışın nasıl değişeceğini ve gerekçeni de istiyor.
- Metinde olmayan bir karakter seçmek — seçimin metindeki kişilerden biri olmalı.
Kendini kontrol et: Seçtiğim karakteri, gerekçemi ve hikâyenin değişen akışını yazdım mı?