Kitavuz1–3 · 5–7 · 9–11 & Hazırlık

Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 82

Sayfa 82 4 Çözümlü Madde

Türk Dili Ve Edebiyatı 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 82 Cevapları

← Sayfa 81Tüm SayfalarSayfa 83 →
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

Tüm cevaplar ve mevcut çözüm rehberleri ücretsiz. Önce dene; sonra ilk adımı, cevabı ve çözüm yolunu aç.

2s.82 Söz Varlığımız 2: ayakucu/zehir etmek/göztaşı güncel yazımı, gerekçe ve 5+5 birleşik kelime tablosu

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Güncel yazım: 'ayak ucu' (ayrı), 'zehretmek' (bitişik), 'göz taşı' (ayrı). Metinde bitişik/ayrı yazım eski imla alışkanlığına göre; farklılık, yazımın zamanla değişmesi ve TDK kurallarının güncellenmesinden kaynaklanır. Bitişik örnekler: kahvaltı, hanımeli, bugün, başöğretmen, kaynana. Ayrı örnekler: kuru fasulye, cep telefonu, kız kardeş, genel müdür, sıcak su.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Birleşik kelimeler anlam kaynaşması veya ses olayı varsa bitişik, yoksa ayrı yazılır; eski metindeki yazım güncel TDK yazımından farklı olabilir. Tablo örnekleri açık uçludur.

3s.82 Söz Varlığımız 3: mimar/mal sahibi cümlesinde güncel olmayan noktalama

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
Güncel olmayan kullanım: 'bir başkasına;' sonundaki noktalı virgül. Doğrudan aktarma öncesinde iki nokta (:) kullanılmalıdır: 'bir başkasına:'.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

TDK'ye göre başkasının sözü tırnak içinde aktarılmadan önce iki nokta konur. Tırnaklı söz 'diye' ile sürdüğünden tırnak içinde nokta gerekmez, bu yüzden başka hata yoktur.

  1. Cümledeki noktalama işaretlerini sırayla belirle: noktalı virgül, tırnak, virgüller ve nokta.
  2. "bir başkasına;" ifadesinden sonra başkasının sözünün aynen aktarıldığını fark et.
  3. TDK kuralını hatırla: aktarılan sözden önce iki nokta konur; noktalı virgül bu işlevde kullanılmaz.
  4. Noktalı virgülün altını çiz ve yerine iki nokta konması gerektiğini belirt.
Sık yapılan hatalar
  • Tırnak içindeki virgülleri hatalı saymak — sıralı cümleleri ayıran bu virgüller kurala uygundur.
  • Tırnaktan sonra "diye" geldiği hâlde tırnak içine nokta koymayı önermek — cümle "diye" ile sürdüğü için nokta gerekmez.

Kendini kontrol et: Altını çizdiğim işaretin yerine önerdiğim işaret, TDK'nin doğrudan aktarma kuralına uyuyor mu?

1as.82 Metnimizi Anlayalım 1a: ihtiyar ve fabrikatörün fiziksel ve ruhsal özellikleri

Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.

1bs.82 Metnimizi Anlayalım 1b: ihtiyar ve fabrikatörün doğaya karşı tutumu

Örnek Cevap (Ücretsiz)
İhtiyar doğayı sever, korur ve onunla uyum içinde yaşar (kavak, deniz). Fabrikatör doğayı çıkarının aracı sayar; kavağı kesmek ve yok etmek konusunda duyarsız davranır.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

İhtiyar doğaya bağlı ve korumacı, fabrikatör ise kâr uğruna doğayı tahrip eden bir tutum sergiler.

  1. Hikâyede ihtiyarın doğayla ilişkisini gösteren ayrıntıları bul: kuşları avcundan beslemesi, kavağa ve sevdiği kırlara bağlılığı.
  2. Fabrikatörün doğaya yaptıklarını bul: yeşeren direği kestirmesi, balta ile parçalaması, yakıp küllerini denize attırması.
  3. İhtiyarın tutumunu "sever, korur, uyum içinde yaşar" biçiminde adlandır.
  4. Fabrikatörün tutumunu "doğayı çıkarı için kullanır, duyarsızca yok eder" biçiminde adlandır.
Sık yapılan hatalar
  • Kişilerin fiziksel özelliklerini yazmak — soru yalnız doğaya karşı tutumu soruyor.
  • Tutumu metinden kanıt göstermeden yazmak — her yargı hikâyedeki bir davranışa dayanmalıdır.

Kendini kontrol et: Her iki kişi için yazdığım tutumu hikâyeden bir olayla kanıtlayabiliyor muyum?

1cs.82 Metnimizi Anlayalım 1c: tutumları doğru bulma ve gerekçe

Örnek Cevap (Ücretsiz)
İhtiyarın doğa sevgisini doğru buluyorum; çünkü insan doğanın bir parçasıdır, onu korudukça yaşamını sürdürür. Fabrikatörün kâr için doğayı yok etmesini yanlış buluyorum; çünkü doğa geri dönüşü olmayan biçimde zarar görür ve gelecek kuşaklar bundan etkilenir.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Değer yargısı sorusudur; doğayı koruma ve gelecek kuşaklar gerekçesine dayanan model cevap.

  1. İhtiyarın ve fabrikatörün doğaya karşı tutumunu kısaca hatırla.
  2. Her bir tutumu doğru ya da yanlış bulup bulmadığına karar ver.
  3. Kararını en az bir gerekçeyle destekle: doğanın korunması, gelecek kuşaklar, canlıların yaşam hakkı gibi.
  4. Düşünceni "Doğru buluyorum, çünkü…" ve "Yanlış buluyorum, çünkü…" kalıplarıyla söyle.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Sanayileşmenin gerekli olduğunu ama doğaya zarar vermeden, ağaçları koruyarak yapılması gerektiğini savunmak. (Fabrikatörün doğayı yok etme tutumunu eleştirip dengeli bir gerekçe sunulursa geçerlidir.)

Sık yapılan hatalar
  • Gerekçe belirtmeden yalnız "evet" ya da "hayır" demek — soru açıkça gerekçe istiyor.
  • Yalnız bir kişinin tutumunu değerlendirmek — hem ihtiyarın hem fabrikatörün tutumu ele alınmalıdır.

Kendini kontrol et: Her iki kişinin tutumu için de görüşümü ve bir gerekçemi söyledim mi?