Ana sayfa›Kitaplar›Sosyal Bilgiler 5.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap)›Sayfa 25
Sosyal Bilgiler 5.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap) — Sayfa 25 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Örnek 1Kantin çalışanlarının eldiven kullanmadığını gören Suna'nın etkin vatandaş olarak nasıl davranabileceğini yazma
Çözüm Yolu
Etkin vatandaş, kamusal bir sorunu fark edince sorumlu kişilere bildirir ve hakkını, sağlığını korumak için çözüm arar.
- Örnek 1'deki sorunu belirle: kantin çalışanları eldiven kullanmıyor, bu bir hijyen sorunudur.
- Bu durumun öğrencilerin sağlığını etkileyebileceğini düşün.
- Sorunu çözebilecek yetkiliyi bul: kantin sorumlusu ya da okul yönetimi.
- Suna'nın durumu yetkililere nazikçe bildirmesini ve kurala uyulmasını istemesini yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çalışanları hijyen kuralları konusunda nazikçe uyarır. (Uyarı saygılı yapıldığında ve sorun sürerse yönetime bildirilmesiyle birlikte geçerlidir.)
- Görmezden gelmeyi önermek — etkin vatandaş sağlığı ilgilendiren bir sorunu fark edince harekete geçer.
- Çalışanlarla kavga etmeyi önermek — sorun saygılı bir dille ve doğru yetkiliye iletilmelidir.
Kendini kontrol et: Yazdığın davranış sorunu doğru kişiye, saygılı bir yolla iletiyor mu?
Örnek 2Babası internetten aldığı elektrikli süpürge bozuk çıkan Sedat için etkin vatandaş davranışını yazma
Çözüm Yolu
Tüketici haklarını bilen etkin vatandaş, ayıplı ürün karşısında yasal yollarla hakkını arar.
- Örnek 2'deki sorunu belirle: internetten alınan süpürge bozuk çıkmıştır.
- Bunun tüketici hakkını ilgilendiren bir durum olduğunu fark et.
- İlk başvuru yolunu yaz: satıcıdan iade, değişim ya da onarım istenir.
- Sorun çözülmezse Tüketici Hakem Heyetine başvurulacağını ekle.
- Ürünü atıp yenisini almayı önermek — tüketici, ayıplı ürün için yasal hakkını arayabilir.
- Önce satıcıya başvurmadan doğrudan mahkemeye gitmek — önce satıcı, sonra hakem heyeti yolu izlenir.
Kendini kontrol et: Cevabında hem satıcıya başvuruyu hem de çözülmezse gidilecek resmî yolu yazdın mı?
Örnek 3Mahallesindeki tarihî çeşmenin hasar aldığını fark eden Melike'nin etkin vatandaş davranışını yazma
Çözüm Yolu
Etkin vatandaş kültürel mirasın korunmasına duyarlıdır ve sorunu yetkililere ileterek çözüme katkı sağlar.
- Örnek 3'teki sorunu belirle: mahalledeki tarihî çeşme hasar görmüştür.
- Tarihî çeşmenin herkesin ortak kültürel mirası olduğunu düşün.
- Sorunu çözebilecek kurumu bul: belediye ya da kültür varlıklarını koruyan kurumlar.
- Melike'nin durumu bildirmesini ve çevresini korumaya duyarlı olmaya çağırmasını yaz.
- Çeşmeyi kendisi onarmaya çalışmak — tarihî eserlere ancak uzmanlar ve yetkili kurumlar müdahale edebilir.
Kendini kontrol et: Yazdığın davranış sorunu yetkili bir kuruma iletiyor ve kültürel mirası korumayı amaçlıyor mu?
Sınıf tahtasıTartışılan etkin vatandaş davranışlarını sınıf tahtasına yazma
Çözüm Yolu
Etkin vatandaş sorunu görünce sessiz kalmaz, yetkili kuruma sorumluluk alarak başvurur. Başvuru yolları farklı olabilir; bu cevaplar örnektir.
- Sorunu görüp hiçbir şey yapmamak.