Sosyal Bilgiler 5.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap) — Sayfa 61 Cevapları

Eğitim dışında yaşama, sağlık, düşünce ve ifade özgürlüğü gibi haklar yazılabilir.

1. Verilen örneğe bak: "Eğitim" bir temel haktır.
2. Ünitede öğrendiğin başka temel hakları hatırla; örneğin yaşama, sağlık, seyahat.
3. Eğitimden farklı iki temel hakkı kalan iki satıra yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Düşünce ve kanaat özgürlüğü; seyahat hürriyeti (Eğitimden farklı temel haklar olduğu için geçerlidir.) · Özel hayatın gizliliği; konut dokunulmazlığı (Anayasa'daki temel haklardan oldukları için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her ifade "Herkes … hakkına sahiptir" cümlesine uyuyor mu?

Vatandaşın temel sorumlulukları arasında vergi ödemek, seçimlerde oy kullanmak ve yasalara uymak vardır.

1. Sorumluluğun, yapmamız gereken görev olduğunu hatırla.
2. Vatandaş olarak devlete ve topluma karşı görevlerini düşün: vergi, oy, kanunlar.
3. Üç farklı sorumluluğu kısa ifadelerle üç satıra yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Çevreyi korumak; kamu malına zarar vermemek; başkalarının haklarına saygı göstermek (Vatandaşın görevleri olduğu için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her ifadeyi "…malıyım/meliyim" biçimine çevirebiliyor musun?

Ünitede sorun çözme adımları: sorunu belirleme, bilgi toplama, inceleme, çözüm yolları geliştirme, karar verme, ilgili kuruma başvurma ve takip etme. Bunlardan üçü yazılır.

1. Diyagramda "Sorunlarımızın çözümünde kurumlar" kolunu bul; kutu sorun çözme adımlarını istiyor.
2. Ünitede öğrendiğin adımları sırayla hatırla: önce sorunu belirle, sonra sorun hakkında bilgi topla.
3. Ardından çözüm yolları geliştirip uygun olana karar verildiğini hatırla.
4. Bu adımlardan üçünü sırasına uygun biçimde üç satıra yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Sorunu belirleme; ilgili kurumu belirleme; kuruma başvurma (Kurumlara başvuru sürecini öne çıkaran, sorun çözme sırasına uygun üç adım yazıldığında geçerlidir.) · Çözüm yollarına karar verme; ilgili kuruma başvurma; sonucu takip etme (Ünitedeki sorun çözme adımlarından herhangi üçü sırasıyla yazıldığında geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın üç ifade birer eylem mi ve sorunun çözümüne doğru sırayla ilerliyor mu?

Mahalle ve ilçe düzeyinde sorunlar belediye, valilik gibi kurumlara iletilir.

1. Verilen örneklere bak: Muhtarlık ve kaymakamlık zaten yazılmış.
2. Ünitede geçen başka başvuru kurumlarını hatırla: belediye, valilik, CİMER, Kamu Denetçiliği Kurumu.
3. Örneklerden farklı iki kurumu kalan iki satıra yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: CİMER; Kamu Denetçiliği Kurumu (Ünitede başvuru yolu olarak geçtikleri için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın kurumlara bir vatandaş dilekçe veya başvuruyla ulaşabilir mi?

Oy kullanarak karar verilen durumlar günlük hayattaki demokrasi uygulamalarıdır.

1. Demokrasinin, kararların çoğunluğun katılımıyla alınması olduğunu hatırla.
2. Okulda, ailede ve ülkede oylamayla ya da seçimle karar verilen durumları düşün.
3. Bu durumlardan üçünü kısa ifadelerle satırlara yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Okul meclisi seçimi; ailede ortak karar alma; muhtar seçimi (Katılımla karar verilen somut uygulamalar oldukları için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her örnekte insanlar oy vererek ya da fikir bildirerek karara katılıyor mu?

Bu sayfadaki alıştırmada demokrasinin nitelikleri katılım, çoğulculuk, hukukun üstünlüğü, özgürlük olarak geçer.

1. Demokrasinin temel niteliklerini hatırla: katılım, çoğulculuk, özgürlük, eşitlik, hukukun üstünlüğü.
2. Bunlardan üçünü seç ve tek kelime ya da kısa ifade olarak satırlara yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Eşitlik; hukukun üstünlüğü; insan haklarına saygı (Demokrasinin temel nitelikleri oldukları için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her kelime "Demokraside … vardır" cümlesine uyuyor mu?

Cumhuriyet halkın egemenliğine dayanır; hukuk, eşitlik ve sosyal devlet ilkeleri öne çıkar.

1. Cumhuriyetin, egemenliğin millete ait olduğu yönetim biçimi olduğunu hatırla.
2. Cumhuriyetin niteliklerini düşün: millî egemenlik, hukuk devleti, sosyal devlet, laiklik, eşitlik.
3. Bunlardan üçünü kısa ifadelerle satırlara yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Laiklik; eşitlik; seçimle iş başına gelen yönetim (Cumhuriyetin nitelikleri oldukları için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her nitelik "Türkiye Cumhuriyeti … bir devlettir" cümlesine uyuyor mu?

Etkin vatandaş sorumluluklarını bilir, başkalarının haklarına ve farklılıklara saygı duyar, işbirliği yapar.

1. Etkin vatandaşın haklarını bilen ve topluma katkı veren kişi olduğunu hatırla.
2. Böyle birinin karakter özelliklerini düşün: sorumluluk bilinci, saygı, iş birliği, duyarlılık.
3. Dört farklı özelliği kısa ifadelerle dört satıra yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Duyarlılık; katılımcılık; bilinçli olma; kurallara uyma (Etkin vatandaşın özellikleri oldukları için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her ifade "Etkin vatandaş … sahiptir" cümlesine uyuyor mu?

Gönüllülük, çevre bilinci ve sorunları yetkililere iletmek toplumsal katkı örnekleridir.

1. Bu kutunun özellik değil, somut davranış örneği istediğini fark et.
2. Etkin vatandaşın topluma katkı için neler yaptığını düşün: gönüllülük, çevreyi koruma, sorun bildirme.
3. Üç farklı davranışı kısa ifadelerle satırlara yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Kan bağışı yapmak; sivil toplum kuruluşuna üye olmak; trafik kurallarına uymak (Toplumsal düzene somut katkı örnekleri oldukları için geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın her davranış toplumun düzenine veya yararına bir katkı sağlıyor mu?