Ana sayfa›Kitaplar›Hadis 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 21
Hadis 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 21 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1-aŞemada Senet kutusuyla çift yönlü okla bağlı boş kutu (hadisin ögeleri)
Çözüm Yolu
Hadisin iki ögesi senet (ravi zinciri) ve metindir (Hz. Peygamber'in söz, fiil veya onayını anlatan kısım).
- Şemada "Hadisin Ögeleri" başlığını ve altındaki "Senet" kutusunu bul.
- Hadisin iki ögeden oluştuğunu hatırla: ravi zinciri (senet) ve aktarılan söz (metin).
- Senetle çift yönlü okla bağlı boş kutuya "Metin" yaz.
- Boş kutuya "Ravi" yazmak — ravi senedin içindeki kişidir, hadisin ayrı bir ögesi değildir.
Kendini kontrol et: Senet ve yazdığın öge birlikte bir hadisin tamamını oluşturuyor mu?
1-bHadis çeşitleri sütununda Kavlî ile Takrirî arasındaki boş kutu
Çözüm Yolu
Hz. Peygamber'in uygulamalarına fiilî hadis denir; ortadaki kutu fiilî olmalıdır.
- Boş kutunun karşısındaki açıklamayı oku: "Hz. Peygamber'in uygulamaları".
- Hadis çeşitlerini hatırla: sözler kavlî, uygulamalar fiilî, onaylar takrirî hadistir.
- Uygulamalara karşılık gelen çeşit olarak boş kutuya "Fiilî" yaz.
- "Takrirî" yazmak — takrirî onay demektir; uygulamalar fiilî hadis adını alır.
Kendini kontrol et: "Fiil" kelimesinin "iş, davranış" anlamı, karşıdaki "uygulamalar" ifadesiyle uyuşuyor mu?
1-cTakrirî çeşidinin karşısındaki boş açıklama kutusu
Bu madde kişisel görüşe, yoruma ya da yaratıcılığa bağlı olabilir; tek bir doğru cevabı olmayabilir. Aşağıdaki yalnızca bir örnektir, kendi cevabını da yazabilirsin.
Hz. Peygamber'in huzurunda yapılan söz veya davranışlara onay vermesi (sessiz kalması)Çözüm Yolu
Takrirî hadis, sahabenin Hz. Peygamber'in yanında veya haberi olarak yaptığı bir şeye itiraz etmemesi ya da onaylamasıdır.
- Şemada "Takrirî" kutusunun okla bağlandığı boş açıklama kutusunu bul.
- Diğer satırlardaki düzeni izle: Kavlî → sözleri, Fiilî → uygulamaları.
- Takrirî kelimesinin "onaylama" anlamını hatırla.
- Kutuya Hz. Peygamber'in huzurunda yapılan söz veya davranışları onaylamasını (sessiz kalmasını) yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hz. Peygamber'in onayları (Şemadaki kısa kutu düzenine uygun kısa ifade olarak geçerlidir.)
- Takrirîyi Hz. Peygamber'in kendi davranışı sanmak — burada davranış başkasına aittir, o yalnız onaylar.
Kendini kontrol et: Yazdığın açıklamada davranışı yapan kişi sahabe, onaylayan Hz. Peygamber mi?
2-ITirmizi'nin 'Bize Ebu Musa Ensari rivayet etti' ifadesi senet mi metin mi
Çözüm Yolu
Hadisi aktaran kişileri ve rivayet zincirini bildiren kısım senettir.
- İfadede Hz. Peygamber'in sözü mü yoksa aktaran kişiler mi var, ona bak.
- Tirmizi ve Ebu Musa Ensari'nin hadisi aktaran raviler olduğunu fark et.
- Ravilerin belirtildiği kısım senet olduğundan kutuya "Senet" yaz.
- Tırnak içinde olduğu için metin sanmak — tırnak içindeki söz ravinin sözüdür, Hz. Peygamber'in değil.
Kendini kontrol et: Bu ifadede Hz. Peygamber'in kendi sözü geçiyor mu?
2-IIEbu Musa'dan Hasan bin Ali'ye uzanan nakil zinciri ifadesi
Çözüm Yolu
Hadisi nakleden ravilerin sıralandığı zincir senettir.
- İfadede art arda sıralanan kişi adlarına dikkat et.
- "…'den nakletti" yapısının ravilerin birbirinden aktarımını gösterdiğini fark et.
- Ravi zinciri senet olduğundan kutuya "Senet" yaz.
Kendini kontrol et: İfade, hadisi kimin kimden aktardığını mı anlatıyor?
2-IIIHasan bin Ali'nin Resulullah'ın buyurduğunu işitip ezberlediğini söyleyen ifade
Çözüm Yolu
The narrator's statement that he heard it is the last link of the chain of narrators; the Prophet's actual words in IV are the metin.
- İfadeyi söyleyenin Hasan bin Ali olduğunu belirle.
- Onun yalnız hadisi işitip ezberlediğini bildirdiğini, Hz. Peygamber'in sözünü henüz aktarmadığını fark et.
- Bu kısım zincirin son halkası olduğundan kutuya "Senet" yaz.
- "Resulullah buyurdu" ifadesi geçtiği için metin sanmak — Hz. Peygamber'in asıl sözü bir sonraki ifadededir.
Kendini kontrol et: Bu ifadede Hz. Peygamber'in söylediği sözün kendisi yer alıyor mu?
2-IV'Sana şüphe vereni bırak, şüphe vermeyene bak' sözü
Çözüm Yolu
Hz. Peygamber'in doğrudan sözünü içeren kısım hadisin metnidir.
- İfadenin bir ravi adı mı yoksa öğüt içeren bir söz mü olduğuna bak.
- Bu sözün Hz. Peygamber'e ait asıl söz olduğunu fark et.
- Hz. Peygamber'in sözünü içeren kısım metin olduğundan kutuya "Metin" yaz.
- Sonundaki "(Tirmizi)" kaynağına bakıp senet sanmak — kaynak bilgisi metni değiştirmez.
Kendini kontrol et: İfadede hiç ravi adı geçmeden doğrudan bir söz mü aktarılıyor?
3-SenetVerilen hadisin senet kısmını ayırma
Çözüm Yolu
Hadisi aktaran ravilerin zinciri senettir ve Hz. Peygamber'e kadar ulaşır.
- Hadisin başındaki kişi adlarını ve "…'den nakletmiştir" yapısını bul.
- Zinciri sırayla izle: Muhammed bin Yahya → Hafs bin Gıyas → İbni Cüreyc → Abdurrahman bin Sabit → Ebu Ümame.
- Hz. Peygamber'in sözüne geçilmeden önceki bu ravi zincirini senet olarak yaz.
- Zincirdeki bir raviyi atlamak — senet, tüm ravilerin eksiksiz sırasıdır.
Kendini kontrol et: Senedin her halkası bir sonraki raviye "…'den" ile bağlanıyor ve Ebu Ümame'ye ulaşıyor mu?
3-MetinVerilen hadisin metin kısmını ayırma
Çözüm Yolu
Hz. Peygamber'in söylediği ve olayı anlatan kısım metindir.
- Senet bittikten sonra "Ebu Ümame dedi ki" ile başlayan anlatımı bul.
- Ebu Ümame'nin sorusunu ve Hz. Peygamber'in verdiği cevabı belirle.
- Soru ve "Gece yarısından sonra ve farz namazların arkasından yapılan dualardır" cevabını metin olarak yaz.
- Sonundaki "(Tirmizi, Daavat, 79)" bilgisini metne eklemek — bu kaynak gösterimidir, hadisin metni değildir.
Kendini kontrol et: Yazdığın metinde Hz. Peygamber'in cevabı eksiksiz yer alıyor mu?