Ana sayfa›Kitaplar›Hadis 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 36
Hadis 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 36 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Hadisten hangi ifadelere ulaşılabileceğini işaretleme
Çözüm Yolu
Hadis emirlere güç yettiğince uymayı ve Peygamber'e itaati ister; önceki ümmetler soru yüzünden helak olmuştur, hayırla anılmaz.
- I: Hadiste 'emrettiğimde gücünüzün yettiği nispette yerine getiriniz' deniyor; işaretle.
- IV: Hadis emir ve yasaklara uymayı istediği için dinî yükümlülüklerde itaati gösterir; işaretle.
- II ve V: Hadis gereksiz soruyu önceki ümmetlerin helak sebebi sayar; övülmez, işaretleme.
- III ve son seçenek: tüm insanlığa yönelik bağlayıcılık ve mazeretlerin geçerliliği hadiste geçmez; işaretleme.
- V'i işaretlemek — önceki ümmetler hayırla değil, helak sebebi olarak anılmıştır.
- III'ü işaretlemek — doğru bir bilgi olsa da bu hadisin metninden doğrudan çıkarılamaz.
Kendini kontrol et: İşaretlediğin her ifadeyi hadisteki bir cümleyle doğrudan eşleştirebiliyor musun?
2Hadis ilminin temel kavramlarından olanlar
Çözüm Yolu
Hilye ve şemail özellik anlatan türler, kavlî/fiilî/takrirî ise hadis çeşitleridir; temel kavram değildir.
- Kutucukları üç gruba ayır: temel kavramlar, hadis çeşitleri ve özel hadis türleri.
- Kavlî, fiilî ve takrirî hadisi (a, d, i) çeşit olarak ayır.
- Hilye ve şemaili (c, ı) Hz. Peygamber'in özelliklerini anlatan türler olarak ayır.
- Kalanlar temel kavramlardır: hadis, isnat, metin, ravi, rivayet, senet, sünnet (b, ç, e, f, g, ğ, h).
- Kavlî, fiilî, takrirî hadisi temel kavram saymak — bunlar hadisin türleridir, 3. sorunun cevabıdır.
- Senet ile isnadı aynı sanıp birini atlamak — senet ravi zinciri, isnat zinciri bildirmektir; ikisi de temel kavramdır.
Kendini kontrol et: Seçtiğin harfler arasında 'hadis' sözcüğüyle biten bir çeşit kaldı mı?
3Hadis çeşitleri arasında yer alanlar
Çözüm Yolu
Hadisler Peygamber'in söz, fiil ve onayına göre kavlî, fiilî ve takrirî olarak ayrılır.
- Hadislerin Hz. Peygamber'in söz, fiil ve onayına göre ayrıldığını hatırla.
- Söz: kavlî hadis (d); fiil: fiilî hadis (a); onay: takrirî hadis (i).
- Bu üç harfi yaz: a, d, i.
- Şemail veya hilyeyi çeşit olarak eklemek — bunlar konu bakımından adlandırılan türlerdir, söz-fiil-onay ayrımına girmez.
Kendini kontrol et: Seçtiğin her çeşit söz, fiil veya onaydan birine karşılık geliyor mu?
4Peygamber'in fiziki ve ahlaki özelliklerini konu alan hadislere verilen ad
Çözüm Yolu
Hz. Peygamber'in yaratılış ve ahlak özelliklerini anlatan hadislere şemail denir.
- Soruda hem fiziki hem ahlaki özelliklerin istendiğine dikkat et.
- Hz. Peygamber'in yaratılış ve ahlak özelliklerini birlikte anlatan hadislere şemail denir; ı harfini seç.
- Hilyeyi (c) seçmek — hilye ağırlıkla dış görünüşü anlatır; soru ahlaki özellikleri de kapsıyor.
Kendini kontrol et: Seçtiğin kavram hem dış görünüşü hem ahlakı kapsıyor mu?
5Hadisi nakleden kişiyi ifade eden kavram
Çözüm Yolu
Hadisi aktaran kişiye ravi denir.
- Hadisi başkalarına aktaran kişiyi ifade eden kavramı kutucuklarda ara.
- Bu kişiye ravi denir; f harfini seç.
- Rivayeti (g) seçmek — rivayet aktarma işinin adıdır, aktaran kişi ravidir.
Kendini kontrol et: Seçtiğin kavram bir işi mi, yoksa o işi yapan kişiyi mi anlatıyor?