Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 9. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 42 Cevapları

Kur'an insanı maddi ve manevi yönüyle tanıtır: değerli kılınmış, akıl ve iradeyle donatılmış, fakat acizlik ve zaaflara da sahip bir varlıktır.

1. Ünitede geçen ayetleri hatırla: insan topraktan yaratılmış, kendisine ruh üflenmiş ve en güzel biçimde şekillendirilmiştir.
2. İnsana verilen yetenekleri ekle: akıl, irade ve öğrenme yeteneği; bu yüzden sorumludur ve yeryüzünün halifesidir.
3. İnsanın zaaflarını da belirt: Kur'an insanı aceleci ve zayıf yaratılmış olarak tanıtır.
4. Olumlu ve sınırlı yönleri birlikte sıralayarak cevabını yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: İnsan şerefli kılınmış, birçok varlıktan üstün yaratılmış, iyiliğe ve kötülüğe yönelebilen bir varlıktır. (İnsanın değeri ve seçme özgürlüğünü vurgulayan cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabında insanın yaratılış maddesi, yetenekleri, sorumluluğu ve zaafları bir arada yer alıyor mu?

Bilgi; duyularla gözlem, aklla düşünme ve güvenilir haber ile vahiy yoluyla edinilir. Vahiy, aklın ve duyuların yetmediği alanlarda rehberlik eder.

1. Ünitedeki bilgi kaynakları metnini hatırla: İslam'da doğru bilgi kaynakları selim akıl, doğru haber ve salim duyu organlarıdır.
2. Her kaynağın görevini belirt: Duyular ilk verileri toplar, akıl bunları değerlendirir.
3. Aklın ve duyuların ötesindeki bilgilere doğru haber, yani vahiy sayesinde ulaşıldığını ekle.

Kendini kontrol et: Cevabında üç kaynak, yani duyu organları, akıl ve doğru haber (vahiy) eksiksiz yer alıyor mu?

Vahiy ve peygamberler, insanın akılla tam ulaşamadığı gerçekleri bildirir, hayatı düzenleyen ilkeleri öğretir ve uygulamada güzel örnek olur.

1. İnsanın akıl ve duyularla her gerçeğe ulaşamadığını hatırla.
2. Vahyin bu eksikliği giderdiğini belirt: Allah'ı, kulluğu, emirleri ve doğru yolu bildirir.
3. Peygamberin görevini ekle: Vahyi insanlara iletir, açıklar ve yaşayarak güzel örnek olur.

Kabul edilebilir başka cevaplar: İnsanların dünya ve ahiret mutluluğuna ulaşması için onlara rehberlik etmek ve hayatlarını düzenleyen ilkeleri öğretmektir. (Vahyin rehberlik ve mutluluk amacını öne çıkaran cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabın vahyin bildirme, peygamberin hem bildirme hem örnek olma görevini kapsıyor mu?

İbadet ve dua insanın Allah ile bağını güçlendirir, ruhsal rahatlık verir, sorumluluk bilincini ve iyi davranışları geliştirir.

1. Manevi katkıları düşün: huzur, umut ve Allah'a yakınlık.
2. Ahlaki ve davranışsal katkıları ekle: disiplin, sabır, şükür ve kötülüklerden uzak durma.
3. Bu katkıları gruplayarak kısa ve düzenli bir cevap yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Toplu ibadetler insanlar arasında kardeşlik, yardımlaşma ve dayanışma duygusunu güçlendirir. (İbadetin toplumsal katkılarını vurgulayan cevaplarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Cevabında hem manevi hem ahlaki en az ikişer katkı yer alıyor mu?

Hadisler ortak kökeni ve farklılıkları vurgular. Madenler gibi insanların da değeri özelliklerinden ve yetiştirilmesinden gelir; farklılıklar ayrımcılık değil zenginlik sebebidir.

1. Birinci hadisten ortak kökeni çıkar: Bütün insanlar Hz. Âdem'den gelir.
2. Yeryüzünün farklı yerlerinden alınan topraktan, insanların renk, huy ve yetenek bakımından farklı olduğu sonucunu çıkar.
3. İkinci hadisteki madenler benzetmesini yorumla: Her insanın kendine özgü değeri ve yetenekleri vardır, eğitimle ortaya çıkar.
4. İki hadisi birleştir: Farklılıklar doğaldır ve ayrımcılığa değil zenginliğe işaret eder.

Kabul edilebilir başka cevaplar: İnsanlar aynı kökten gelse de farklı yapı ve karakterdedir; bu yüzden kimse kökeniyle başkasına üstünlük taslayamaz. (Hadislerden eşitlik ve üstünlük taslamama sonucunu çıkaran yorumlarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yorumun hem ortak kökeni hem de farklılıkların doğal ve değerli olduğunu birlikte ifade ediyor mu?

Paragraf acizlik, şükür, pişmanlık ve bağışlanma dileme gibi duygularla Allah'a yönelmeyi anlatır; bu nedenle asıl hedef Allah'a yönelmek ve rızasını aramaktır.

1. Paragraftaki dua durumlarını sırala: sıkıntıda sığınmak, nimete şükretmek, günah için bağışlanma dilemek.
2. Bu durumların ortak noktasını bul: Her birinde insan Allah'a yönelir ve O'nu yüceltir.
3. "Duada asıl hedef" ifadesini, Allah'a yönelmek, kulluğu ifade etmek ve rızasını kazanmak anlamıyla tamamla.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Duada asıl hedef, Allah ile bağ kurarak O'na yakınlaşmak ve gönül huzuruna ermektir. (Allah'a yakınlık ve bağ kurma fikrini temel alan tamamlamalarda geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Paragrafı baştan sona okuduğunda, eklediğin cümle önceki cümlelerin ortak fikrini özetliyor mu?