Ana sayfa›Kitaplar›Sosyal Bilgileri 6.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap)›Sayfa 110
Sosyal Bilgileri 6.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap) — Sayfa 110 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Haritaya göre Türkistan'ın yer şekilleri
Çözüm Yolu
Harita Türkistan'ın doğusunda Kingan, kuzeyinde Altay, güneyinde Himalaya ve Karanlık dağlarını; iç kesimlerinde Gobi ve Taklamakan çöllerini gösterir.
- İstenen: Harita 3.1'e bakarak Türkistan'daki yer şekillerini (dağ, çöl, plato) belirlemek.
- Haritadaki dağ adlarını yönlere göre okuyoruz: doğuda Kingan, kuzeyde Altay, ortada Tanrı Dağları.
- Güneyde koyu kahverengiyle gösterilen yüksek alanda Karanlık ve Himalaya dağlarını görüyoruz.
- İç kesimlerde Gobi ve Taklamakan çöllerini, güneyde yüksek Tibet platosunu buluyoruz.
- Su kaynaklarını (göl, nehir) yer şekilleri arasına yazmak — yer şekli dağ, çöl, plato gibi yüzey biçimleridir.
- Taralı alanın dışındaki yerleri yazmak — yalnız Türkistan sınırındaki ve içindeki yer şekillerini al.
Kendini kontrol et: Yazdığım her dağ ve çöl, haritada taralı Türkistan alanının içinde ya da sınırında mı?
2Haritaya göre Türkistan'ın su kaynakları
Çözüm Yolu
Haritada batıda Hazar Denizi, Aral ve Balkaş gölleri ile Seyhun ve Ceyhun nehirleri, kuzeyde Baykal Gölü görülür.
- İstenen: Harita 3.1'de taralı Türkistan alanındaki su kaynaklarını bulmak.
- Haritada mavi renkle gösterilen deniz, göl ve nehir adlarına bakıyoruz.
- Batıda Hazar Denizi ile Aral ve Balkaş göllerini, kuzeyde Baykal Gölü'nü görüyoruz.
- Aral Gölü çevresinde Seyhun ve Ceyhun nehirlerinin aktığını görüyoruz.
- Karadeniz'i Türkistan'ın su kaynağı olarak yazmak — Karadeniz taralı alanın dışında, Anadolu'nun kuzeyindedir.
Kendini kontrol et: Yazdığım her göl, deniz ve nehir haritada mavi renkle ve Türkistan alanının içinde ya da kıyısında mı?
3Türkistan'ın iklim özellikleri
Çözüm Yolu
Metin, iklimin Anadolu'nun iç kesimlerine benzediğini söylüyor; bu da karasal iklim demektir.
- İstenen: Türkistan'ın iklim özelliklerini yazmak.
- Metindeki ipucunu buluyoruz: Türkistan'ın iklimi Anadolu'nun iç kesimlerindeki iklime benziyor.
- İç Anadolu'da karasal iklim görüldüğünü hatırlıyoruz: yazlar sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve sert geçer.
- Bu özellikleri Türkistan için yazıyoruz.
- Akdeniz iklimi yazmak — metin iç Anadolu'ya benzerlik kuruyor; kıyı iklimi değil karasal iklim söz konusu.
Kendini kontrol et: Yazdığım özellikler İç Anadolu'nun yaz ve kış koşullarıyla uyuşuyor mu?
4Günümüzde Türkistan'da bulunan devletler
Çözüm Yolu
Haritadaki taralı alan Hazar'dan Baykal ve Kingan'a uzanır; güney Sibirya da bu alana girer.
- İstenen: Günümüzde Türkistan bölgesinde bulunan devletleri yazmak.
- Haritadaki taralı alanın Hazar Denizi'nden Baykal Gölü ve Kingan Dağları'na uzandığını görüyoruz.
- Bu alanı kitabın 187. sayfasındaki Türk dünyası haritasıyla karşılaştırıyoruz.
- Alana giren devletleri sıralıyoruz: Kazakistan, Özbekistan, Türkmenistan, Kırgızistan, Tacikistan, Moğolistan, Çin, Rusya ve Afganistan.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kazakistan, Özbekistan, Türkmenistan, Kırgızistan ve Tacikistan (Batı Türkistan devletleri). (Öğrenci yalnız bölgenin başlıca devletlerini sayarsa kısmen geçerli kabul edilir.)
- Türkiye'yi yazmak — Anadolu haritada taralı Türkistan alanının dışında kalıyor.
- Yalnız Türk cumhuriyetlerini yazıp Moğolistan ve Çin'i unutmak — taralı alan doğuda Baykal ve Kingan'a kadar uzanıyor.
Kendini kontrol et: Yazdığım her devletin toprakları haritadaki taralı Türkistan alanına giriyor mu?