Ana sayfa›Kitaplar›Sosyal Bilgileri 6.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap)›Sayfa 100
Sosyal Bilgileri 6.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap) — Sayfa 100 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Hikâye tamamlamaFiliz hikâyesini icat, buluş, ürün, üretim, hak ve sorumluluk kavramlarıyla tamamlama
Çözüm Yolu
Hikâye verilen kavramlarla sonlandırılır; yaratıcı örnek yanıttır.
- Hikâyedeki sorunu belirle: Filiz'in köyü su kaynaklarının tükenmesi yüzünden kuraklık tehlikesiyle karşı karşıyadır.
- Filiz'in bu soruna çözüm olacak hangi yeni şeyi tasarladığını yaz; bu, icat veya buluş kavramını karşılar.
- Tasarımın yapılıp kullanılır hâle gelmesini anlat; böylece ürün ve üretim kavramlarını hikâyeye yerleştir.
- Filiz'in buluşu üzerindeki hakkını nasıl koruduğunu, örneğin patent alarak, belirt.
- Filiz'in köye ve doğaya karşı üstlendiği sorumluluğu ekleyerek hikâyeyi sonlandır.
- Altı kavramın (icat, buluş, ürün, üretim, hak, sorumluluk) hepsinin hikâyede geçtiğini kontrol et.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Filiz, sisten su toplayan ağlar icat eder, üretip köye kurar, patent alır ve suyun adil paylaşımından sorumlu olur. (Altı kavram anlamlı biçimde kullanılır ve çözüm köyün su sorununa yöneliktir.) · Filiz, atık suyu arıtıp tarlalara veren bir düzenek bulur, ürünü üretir, buluş hakkını korur ve bakımını üstlenir. (Hikâye kuraklık sorununu çözer ve hak ile sorumluluk kavramlarını içerir.)
- Kavramları yalnızca sıralamak — hikâyede olayın parçası olarak anlamlı biçimde kullanılmalıdır.
- Su sorunundan kopuk bir icat yazmak — çözüm, hikâyede verilen kuraklık sorununa yönelik olmalıdır.
- Hak ve sorumluluk kavramlarını unutmak — yalnızca icat ve ürünü anlatmak etkinliği eksik bırakır.
Kendini kontrol et: Hikâyemde altı kavramın her biri geçiyor ve Filiz'in köyün su sorununu nasıl çözdüğü anlaşılıyor mu?
Soru 1Günlük hayatta bir sorun belirleyip çözüm için icat edilebilecek ürünü açıklama
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
Soru 2İcadın kişiye ait olduğunu belgeleme yolu
Çözüm Yolu
Patent belgesi icat sahibinin hakkını resmen kanıtlar.
- Sorunun bir buluşun kime ait olduğunu resmî olarak kanıtlamayı istediğini fark et.
- Buluş sahibine tanınan hakların patent hakkı olduğunu hatırla; ünitenin devamındaki sayfa bu kavramı tanımlar.
- İcadın, yetkili kuruma patent başvurusu yapılarak tescil ettirildiğini yaz.
- Başvuru sonunda alınan patent belgesinin, icadın sana ait olduğunu belgelediğini belirt.
- Telif hakkı demek — telif fikir ve sanat eserleri içindir; icat ve buluşlar patentle korunur.
- Fikri arkadaşlara anlatmayı veya internette paylaşmayı kanıt saymak — resmî belge olmadan sahiplik kanıtlanamaz.
Kendini kontrol et: Cevabımda icadı resmî olarak kayda geçiren bir başvuru ve sonunda alınan belge var mı?
Soru 3Buluş sahibinin haklarının korunmasının önemi
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Hak koruması emeğin karşılığını sağlar ve yenilikçiliği destekler.
- Buluş sahibinin icadı için harcadığı emeği, zamanı ve parayı düşün.
- Haklar korunmazsa başkalarının buluşu izinsiz üretip satabileceğini ve sahibinin zarar göreceğini belirt.
- Hak korunduğunda buluş sahibinin emeğinin karşılığını aldığını ve yeni buluşlar için cesaretlendiğini yaz.
- Yeni buluşların artmasının toplumun ve ülkenin gelişmesine katkı sağladığını ekleyerek düşünceni tamamla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Haklar korunmazsa kimse emek verip icat yapmak istemez; bu da bilim ve teknolojinin gelişmesini yavaşlatır. (Hak korumasının yenilikçiliği teşvik etme yönünü gerekçelendiren her açıklama geçerlidir.)
- Yalnızca "çünkü onun buluşu" demek — emeğin karşılığı ve topluma etkisi gibi gerekçeler açıklanmalıdır.
- Yalnızca para kazanmaya odaklanmak — yeniliğin teşvik edilmesi ve izinsiz kullanımın önlenmesi de önemli gerekçelerdir.
Kendini kontrol et: Cevabım hem buluş sahibine hem de topluma sağlanan en az birer yararı açıklıyor mu?