Ana sayfa›Kitaplar›Türkçe 2. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap)›Sayfa 30
Türkçe 2. Sınıf Ders Kitabı (1. Kitap) — Sayfa 30 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Şiirin konusunu yazalım ve okuma öncesi tahminle karşılaştıralım.
Çözüm Yolu
Şiirde dede ve nine ile paylaşım, onları dinleme ve yardım etme anlatılıyor; konu büyüklere sevgi ve saygıdır.
- Şiirin her kıtasının neyi anlattığını düşünürüz: dede, nine, masallar, oyunlar, ninniler.
- Bütün kıtalarda ortak olan düşünceyi buluruz: çocuk büyüklerini çok seviyor.
- Konuyu kısa bir cümleyle yazarız: büyüklerimizi sevmek ve onlarla vakit geçirmek.
- Okumadan önce yaptığımız tahminle karşılaştırıp benzeyen ve farklı yanları söyleriz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Şiirin konusu, büyüklerimize duyduğumuz sevgi ve saygıdır. (Büyükleri sevmeyi ve onlarla vakit geçirmeyi kapsayan bir ifade ise geçerlidir.)
- Konu yerine yalnız bir kıtayı yazmak (ör. ninenin masalları) — konu bütün şiiri kapsamalıdır.
Kendini kontrol et: Yazdığım konu şiirin her kıtasına uyuyor mu?
2aBüyük sözcüğünün anlamını cümlelerden tahmin edip yazalım.
Çözüm Yolu
Cümlelerde büyüklerin öğüt verdiği ve Ayşe'nin onlarla vakit geçirdiği söyleniyor; bu yüzden büyük, yaşlı kişileri anlatır.
- Koyu yazılmış "büyük" sözcüğünün geçtiği iki cümleyi okuruz.
- Büyüklerin öğüt verdiğini ve Ayşe'nin onlarla vakit geçirdiğini fark ederiz.
- Öğüt veren, bizden önce doğmuş kişilerin dede, nine gibi yaşça ileri kişiler olduğunu düşünürüz.
- Tahminimizi kısa bir anlam olarak yazarız.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Bizden yaşça büyük olan kişiler, örneğin anne baba, dede ve nine. (Yaşça ileri olma anlamını veriyorsa geçerlidir.)
- "Büyük" sözcüğünü "iri, kocaman" diye yazmak — bu cümlelerde boyutu değil, yaşı anlatır.
Kendini kontrol et: Tahminimi cümlede "büyük" yerine koyunca cümlenin anlamı bozulmuyor mu?
2bBüyük sözcüğünün sözlük anlamını yazalım.
Çözüm Yolu
Sözlükte 'büyük' birçok anlama gelir; cümledeki anlam yaşça ilerlemiş kişi olmasıdır. Öğrenci sözlükten doğrulamalıdır.
- www.sozluk.gov.tr adresinde "büyük" sözcüğünü aratırız.
- Sözlükte çıkan anlamlardan cümlelerdeki kullanıma uyanı seçeriz: yaşça ileri olan kişi.
- Bu anlamı yazar ve kendi tahminimizle karşılaştırırız.
- Sözlükteki ilk anlamı (boyutu iri olan) yazmak — cümledeki kullanıma uyan anlam seçilmelidir.
Kendini kontrol et: Yazdığım sözlük anlamı, "Büyüklerimizin öğütleri" cümlesine uyuyor mu?
3aNinni sözcüğünün anlamını cümlelerden tahmin edip yazalım.
Çözüm Yolu
Cümlelerde annenin kardeşi uyuturken ninni söylediği geçiyor; ninni uyutmak için söylenen şarkıdır.
- Koyu yazılmış "ninni" sözcüğünün geçtiği iki cümleyi okuruz.
- Annenin kardeşi uyuturken ninni söylediğini fark ederiz.
- Ninninin söylenen bir şey olduğunu ve uyutmak için kullanıldığını düşünürüz.
- Tahminimizi kısa bir anlam olarak yazarız.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Bebekleri uyutmak için söylenen şarkı. (Uyutmak amacıyla söylenme anlamını veriyorsa geçerlidir.)
- Ninniyi "masal" sanmak — ninni anlatılmaz, ezgiyle söylenir ve uyutmak için kullanılır.
Kendini kontrol et: Tahminimde hem "söylemek" hem de "uyutmak" anlamı var mı?
3bNinni sözcüğünün sözlük anlamını yazalım.
Çözüm Yolu
Sözlükte ninni, bebekleri uyutmak için okunan türkü ya da ezgili sözdür. Öğrenci sözlükten doğrulamalıdır.
- www.sozluk.gov.tr adresinde "ninni" sözcüğünü aratırız.
- Sözlükteki anlamı okuruz: çocukları uyutmak için söylenen ezgili söz.
- Bu anlamı yazar ve kendi tahminimizle karşılaştırırız.
Kendini kontrol et: Sözlük anlamı ile tahminim arasında benzeyen bir nokta var mı?
4Yeni öğrendiğimiz sözcüklerle cümleler kuralım.
Çözüm Yolu
Büyük ve ninni sözcükleriyle birer anlamlı cümle kurulmuştur; öğrenci kendi cümlesini kurabilir.
- Yeni öğrendiğimiz sözcükleri belirleriz: büyük ve ninni.
- "Büyük" sözcüğünü yaşça ileri kişi anlamında kullanarak bir cümle kurarız.
- "Ninni" sözcüğüyle de anlamına uygun ikinci bir cümle kurarız.
- Cümlelerimizi büyük harfle başlatıp sonuna nokta koyarak söyleriz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Büyüklerimin sözünü dinlerim. Kardeşim ninni dinleyince uyudu. (İki sözcük de öğrenilen anlamıyla, anlamlı ve kurallı cümlelerde kullanılmışsa geçerlidir.)
- "Büyük" sözcüğünü "büyük bir ev" gibi boyut anlamında kullanmak — burada öğrenilen anlam yaşça ileri kişidir.
Kendini kontrol et: Kurduğum cümlelerde sözcükleri öğrendiğimiz anlamla mı kullandım?
5Sözcüklerin anlamını internet sözlüğünden araştırıp sözlük defterine yazalım; QR içerik.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz. Etkinliğin dijital içeriğini (ses, video, çalışma yaprağı) resmî EBA bağlantısından açabilirsiniz: