Ana sayfa›Kitaplar›Coğrafya Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 138
Coğrafya Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 138 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Görseldeki kıyı yerleşmesinin yer seçiminde etkili olabilecek coğrafi faktörleri işaretleme
Çözüm Yolu
Görselde göl kıyısı, düzlük alan ve çevresinde dağlar var. Bunlar doğal (coğrafi) faktörlerdir: iklim, toprak, yer şekilleri, su kaynakları. Ulaşım ve ekonomi sonradan gelişen beşerî etkenlerdir.
2Yer seçimini etkileyen coğrafi faktörlerin yerleşmenin gelişimine katkıları
Çözüm Yolu
Kıyı, düz arazi ve ılıman iklim yerleşmeye elverişli koşul sunar; tarım, balıkçılık, turizm ve ulaşım gelişir, nüfus artar, yerleşme büyür.
- Görseldeki yerleşmenin geniş bir su kütlesinin kıyısında, dağlarla çevrili düz bir alanda kurulduğunu belirle.
- Su kaynağının katkısını yaz: içme ve sulama suyu, balıkçılık, kıyı turizmi ve ulaşım.
- Düz ve verimli arazinin katkısını yaz: tarım alanlarının ve konutların kolayca yayılabilmesi.
- Ilıman iklimin katkısını yaz: tarım ürünlerinin çeşitlenmesi ve yerleşmenin nüfus çekmesi.
- Bu katkıların nüfus artışına ve yerleşmenin büyümesine yol açtığını belirterek cevabı bağla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kıyı konumu ulaşımı kolaylaştırarak ticaretin ve turizmin gelişmesine katkı sağlamıştır. (Faktör görselde görülen bir özelliğe dayanıyor ve katkısı açıklanıyorsa geçerlidir.)
- Faktörleri yalnız saymak — soru faktörün yerleşmenin gelişimine sağladığı katkıyı soruyor.
- Görselde görülmeyen faktörleri öne çıkarmak — cevabı kıyı, düz arazi gibi görselden okunan özelliklere dayandır.
Kendini kontrol et: Yazdığım her coğrafi faktörün yanında yerleşmeye sağladığı somut bir katkı var mı?
3Gelişimde etkili coğrafi faktörlerde olabilecek değişimlerin yol açabileceği sonuçlar
Çözüm Yolu
Coğrafi koşullar bozulursa ekonomik faaliyetler ve yaşam koşulları olumsuz etkilenir; göç, işlevlerin zayıflaması ve gelişimin durması gibi sonuçlar ortaya çıkabilir.
- Yerleşmenin gelişiminde etkili faktörleri hatırla: su kaynağı, düz ve verimli arazi, ılıman iklim.
- Her faktör için olası bir değişiklik düşün: suyun azalması ya da kirlenmesi, iklim değişimi, tarım arazisinin yapılaşması.
- Bu değişikliğin etkileyeceği ekonomik faaliyeti belirle: tarım, balıkçılık ya da turizm.
- Ekonomik zararın yerleşmeye sonucunu yaz: göç verme, işlevlerin zayıflaması, gelişimin yavaşlaması.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Yeni bir ulaşım yolu ya da liman yapılırsa ticaret ve turizm canlanır, yerleşme hızla büyür. (Değişiklik olumlu yönde ele alınırsa geçerlidir.)
- Yalnız değişikliği yazıp sonucu atlamak — soru değişikliğin yerleşmede yol açacağı sonuçları soruyor.
- Neden-sonuç zincirini kurmamak — değişiklik, etkilenen faaliyet ve yerleşmeye sonucu sırasıyla bağlanmalı.
Kendini kontrol et: Her değişiklik için "Bu olursa hangi faaliyet etkilenir, yerleşmeye ne olur?" sorusunu cevaplayabiliyor muyum?