Coğrafya Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 144 Cevapları

Birincil sektör doğadan ürün elde etmedir.

1. Birincil sektörün doğadan doğrudan ürün veya ham madde elde etmeye dayandığını hatırla.
2. Haritada verilen "Tarım" örneğine benzer, doğadan ürün alan bir faaliyet düşün.
3. Hayvan yetiştirerek et, süt, yün gibi ürünler elde eden hayvancılığı boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Arıcılık (Kutularda tekrar etmediği sürece doğadan doğrudan ürün elde eden faaliyet olarak geçerlidir.) · Avcılık (Diğer kutulardaki örneklerle aynı olmadığı sürece birincil faaliyet olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın faaliyet ürünü doğadan doğrudan mı alıyor, yoksa bir ürünü işliyor mu?

Bilgi temelli uzman hizmet dördüncül sektördür.

1. Dördüncül sektörün bilgiye dayalı, uzmanlık gerektiren hizmetleri kapsadığını hatırla.
2. Kurumlara bilgi ve uzmanlıkla yol gösteren bir hizmet düşün.
3. Bu tür bilgi temelli uzman hizmeti olan danışmanlığı boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Reklam yayımcılığı (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece bilgi işleme faaliyeti olarak geçerlidir.) · Piyasa araştırması (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece bilgi işleme faaliyeti olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu faaliyet bilgi sunuyor mu, yoksa ulusal ölçekte stratejik karar mı veriyor?

Üst düzey karar ve araştırma işleri beşincil sektördür.

1. Beşincil sektörün yüksek seviyede karar verme ve topluma yön veren çalışmaları kapsadığını hatırla.
2. Haritadaki "Yönetici" örneği gibi, toplumun geleceğini etkileyen kararlar ve araştırmalar yapan kişileri düşün.
3. Bilimsel araştırmalara yön veren bilim insanını boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Bakan (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece üst düzey karar verici olarak geçerlidir.) · Rektör (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece üst düzey karar verici olarak geçerlidir.) · Küresel şirket CEO'su (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece üst düzey karar verici olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın kişi toplumu ya da kurumları geleceğe yönelik etkileyen kararlar alıyor mu?

En üst düzey karar vericiler beşincil sektörde yer alır.

1. Beşincil sektörün ulusal ve uluslararası düzeyde stratejik kararlar alan kişileri kapsadığını hatırla.
2. Bir ülkenin geleceğini belirleyen en üst düzey karar vericiyi düşün.
3. Bu görevi üstlenen devlet başkanını boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Yönetim kurulu başkanı (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece üst düzey karar verici olarak geçerlidir.) · Uluslararası kuruluş lideri (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece üst düzey karar verici olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu kişinin aldığı kararlar bütün ülkeyi veya büyük bir kurumu etkiliyor mu?

Gelir sektöre, işin niteliğine, eğitim ve uzmanlık düzeyine göre değişir; bilgi ve teknoloji temelli sektörlerde genellikle daha yüksektir.

1. Zihin haritasına yazdığın faaliyetleri sektörlerine göre yan yana düşün; örneğin tarım işçisi ile yazılım uzmanını karşılaştır.
2. Her işin gerektirdiği eğitim, uzmanlık ve ürettiği değerin farklı olduğunu fark et.
3. Bu farklılıklar kazancı da değiştirdiği için gelirin aynı olmadığı sonucuna ulaş; bilgi ve teknoloji temelli işlerde gelir genellikle daha yüksektir.

Kendini kontrol et: Yazdığın iki farklı sektörden birer meslek seç; eğitim süreleri ve kazançları gerçekten aynı mı?

Gelir; barınma, beslenme, eğitim, sağlık ve kültürel imkanlara erişimi belirler. Düşük gelir bu imkanları sınırlar.

1. Yaşam standardının barınma, beslenme, eğitim, sağlık ve kültürel imkânlardan oluştuğunu hatırla.
2. Bu ihtiyaçların karşılanmasının gelirle doğrudan bağlantılı olduğunu düşün.
3. Yüksek gelirin bu imkânlara erişimi kolaylaştırdığını, düşük gelirin ise sınırladığını belirterek gelir farkının yaşam standardını büyük ölçüde etkilediğini açıkla.

Kendini kontrol et: Cevabında gelirin etkilediği en az iki yaşam alanını örnek olarak gösterdin mi?

Balıkçılık doğal kaynağa dayalı birincil faaliyettir.

1. Birincil sektörün doğal kaynaklardan doğrudan ürün elde etmek olduğunu hatırla.
2. Denizler, göller ve akarsular da doğal kaynak olduğu için sudan ürün alan bir faaliyet düşün.
3. Balık ve diğer su ürünlerini avlayan balıkçılığı boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Su ürünleri yetiştiriciliği (Diğer kutulardaki örneklerle aynı olmadığı sürece birincil faaliyet olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu faaliyette ürün doğadan alındığı hâliyle mi elde ediliyor?

Ormandan ürün elde etme birincil sektördür.

1. Birincil sektörde doğal ortamdan doğrudan ürün elde edildiğini hatırla.
2. Ormanların kereste, odun ve reçine gibi ürünler sağladığını düşün.
3. Ormandan ürün elde etme faaliyeti olan ormancılığı boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Arıcılık (Diğer kutulardaki örneklerle aynı olmadığı sürece birincil faaliyet olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın faaliyetin ürünü ormandan doğrudan mı geliyor?

Yer altı kaynaklarının çıkarılması birincil sektörde sayılır.

1. Birincil sektörün yer üstü ve yer altı doğal kaynaklarından doğrudan yararlanmayı da kapsadığını hatırla.
2. Yer altından kömür, demir, bakır gibi kaynakların çıkarıldığı faaliyeti düşün.
3. Bu faaliyet olan madenciliği boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Avcılık (Diğer kutulardaki örneklerle aynı olmadığı sürece birincil faaliyet olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu faaliyette kaynak yalnızca doğadan çıkarılıyor mu, yoksa işlenip yeni ürüne mi dönüşüyor?

Hammaddeyi işleyip ürün üretme ikincil sektördür.

1. İkincil sektörün ham maddeyi işleyerek yeni ürüne dönüştürmek olduğunu hatırla.
2. Haritadaki "Sanayi" örneğine uygun, fabrikada ham maddeyi işleyen bir üretim dalı düşün.
3. Pamuk ve yün gibi ham maddelerden kumaş ve giysi üreten tekstil üretimini boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: İnşaat (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece ikincil faaliyet olarak geçerlidir.) · Gıda sanayisi (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece ikincil faaliyet olarak geçerlidir.) · Enerji üretimi (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece ikincil faaliyet olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın faaliyette bir ham madde işlenip yeni bir ürüne dönüşüyor mu?

Fabrikada araç üretimi sanayi faaliyetidir.

1. İkincil sektörde ham madde ve ara ürünlerin fabrikalarda işlenerek yeni ürün yapıldığını hatırla.
2. Metal, plastik gibi malzemelerin birleştirilerek büyük ürünlere dönüştürüldüğü bir sanayi dalı düşün.
3. Araç üretimi yapan otomotiv üretimini boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: İnşaat (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece ikincil faaliyet olarak geçerlidir.) · Demir-çelik üretimi (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece ikincil faaliyet olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu faaliyetin sonunda yeni bir ürün ortaya çıkıyor mu, yoksa yalnızca hizmet mi veriliyor?

Mal ve yolcu taşıma hizmet sektörüdür.

1. Üçüncül sektörün mal üretmeyip hizmet sunan ve malları dağıtan faaliyetleri kapsadığını hatırla.
2. Haritadaki "Ticaret" örneğinde olduğu gibi malların el değiştirmesine veya taşınmasına yardım eden bir hizmet düşün.
3. Mal ve yolcu taşıyan ulaşımı boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Eğitim (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece hizmet faaliyeti olarak geçerlidir.) · Sağlık (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece hizmet faaliyeti olarak geçerlidir.) · Bankacılık (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece hizmet faaliyeti olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu faaliyet yeni bir ürün mü üretiyor, yoksa insanlara hizmet mi sunuyor?

Turizm bir hizmet faaliyetidir.

1. Üçüncül sektörün insanlara hizmet sunan faaliyetlerden oluştuğunu hatırla.
2. Konaklama, gezi ve eğlence gibi hizmetlerin bir arada sunulduğu bir faaliyet düşün.
3. Bu hizmetleri kapsayan turizmi boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Sigortacılık (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece hizmet faaliyeti olarak geçerlidir.) · Güvenlik (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece hizmet faaliyeti olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın faaliyette ortaya somut bir ürün değil, bir hizmet mi çıkıyor?

Bilgi ve teknoloji üretimi dördüncül sektördür.

1. Dördüncül sektörün bilgi ve enformasyon üretme, işleme faaliyetlerini kapsadığını hatırla.
2. Haritadaki "Yazılım" örneği gibi bilgi ve teknoloji üretmeye dayanan bir faaliyet düşün.
3. Yeni bilgi ve teknoloji üreten araştırma-geliştirmeyi (AR-GE) boş kutuya yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: Bilişim (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece bilgi işleme faaliyeti olarak geçerlidir.) · Coğrafi bilgi sistemleri (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece bilgi işleme faaliyeti olarak geçerlidir.) · Grafik tasarım (Diğer kutudaki örnekle aynı olmadığı sürece bilgi işleme faaliyeti olarak geçerlidir.)

Kendini kontrol et: Bu faaliyetin temel ürünü bilgi, veri ya da teknoloji fikri mi?