Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 138
Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 138 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Değerlendirme 1Enerji kaynaklarının özelliklerini sürdürülebilirlik açısından örneklerle değerlendirme
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Örnek: evlerde güneş paneli ile elektrik üretmek sürdürülebilirdir; kömürle ısınmak hava kirliliği yapar ve kaynağı tüketir.
- Sürdürülebilirliği, kaynağın tükenmeden devam etmesi ve doğanın dengesine zarar vermemesi ölçütleriyle tanımla.
- Güneş, rüzgâr ve su gibi yenilenebilir kaynakların sürekli yenilendiği ve az kirletici olduğu için sürdürülebilir olduğunu açıkla.
- Kömür, petrol ve doğal gaz gibi fosil yakıtların hızla tükendiği ve karbondioksit saldığı için sürdürülebilir olmadığını belirt.
- Çatılardaki güneş panelleri veya elektrikli ulaşım ile sobada kömür yakılması gibi günlük hayat örnekleriyle değerlendirmeni destekle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çatıda güneş kolektörüyle su ısıtmak temiz ve tükenmez olduğundan sürdürülebilirdir; benzinli araç kullanımı petrolü tükettiği ve egzoz saldığı için değildir. (Kaynakların tükenebilirlik ve çevre etkisini sürdürülebilirlikle ilişkilendirip günlük yaşamdan doğru örnek veren yanıtlar geçerlidir.)
- Sürdürülebilirliği yalnızca ucuzlukla açıklamak — kaynağın tükenmemesi ve çevreye zarar vermemesi sürdürülebilirliğin temel ölçütleridir.
- Değerlendirmeyi genel bırakıp günlük hayattan örnek vermeyi unutmak — soruda düşüncenin günlük yaşam örnekleriyle desteklenmesi açıkça istenmektedir.
Kendini kontrol et: Yanıtında yenilenebilir ve yenilenemeyen kaynakları sürdürülebilirlik açısından karşılaştırıp günlük hayattan en az bir somut örnek verdin mi?
Değerlendirme 2Kömürle ve güneş enerjisiyle ısınan iki konutun ekonomi ve çevre açısından karşılaştırılması
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Güneşli konut dışa bağımlılığı azaltır ve çevreyi korur; kömürlü konut sürekli yakıt gideri doğurur ve kirletici atık üretir.
- Karşılaştırmayı soru kökünde istenen iki temel başlık altında planla: ekonomiye katkısı ve çevreye etkisi.
- Ekonomik açıdan; güneş enerjisinin kurulum sonrası yakıt gideri olmadığını ve dışa bağımlılığı azalttığını, kömürün sürekli yakıt masrafı çıkardığını yaz.
- Çevresel açıdan; güneş enerjisinin sera gazı ve kül atığı üretmeyen temiz bir kaynak olduğunu belirt.
- Kömür yakıldığında karbondioksit ve zararlı atıklar oluşarak hava ve su kirliliğine yol açtığını vurgulayarak karşılaştırmayı tamamla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Güneş enerjili konut yerli kaynakla uzun vadede tasarruf sağlar ve doğayı kirletmez; kömürlü konut sürekli yakıt masrafı, kül ve sera gazı üretir. (Her iki konutu hem ekonomi (maliyet/dışa bağımlılık) hem de çevre (emisyon/kirlilik) boyutlarıyla doğru karşılaştıran yanıtlar geçerlidir.)
- Yalnızca çevre etkisini yazıp ekonomik karşılaştırmayı atlamak — soruda hem ekonomiye katkı hem de çevreye etki birlikte sorulmaktadır.
- Güneş enerjisinin ilk kurulum maliyetine bakarak uzun vadede pahalı olduğunu sanmak — yakıt bedeli olmadığından uzun vadede ekonomiktir.
Kendini kontrol et: İki konutu hem ekonomik gider/ülke ekonomisi hem de hava kirliliği/karbondioksit salınımı yönünden karşılaştırdın mı?