Ana sayfa›Kitaplar›Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 312
Fizik Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 312 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
6e-IDepremlerle ilgili çalışmalar yapan bilim dalı
Çözüm Yolu
Deprem bilimi sismolojidir.
- Cümlede depremleri ve yer sarsıntılarını inceleyen 'bilim dalının' adının sorulduğuna dikkat et.
- Kutucuklardaki kavramlardan bilim dalı eki olan '-loji' ile biten 'sismoloji' kelimesini boşluğa yerleştir.
- Bilim dalı ile bilim insanını karıştırıp 'sismolog' yazmak — 'sismolog' uzmanı, 'sismoloji' ise bilim dalını ifade eder.
Kendini kontrol et: Biyoloji ve jeoloji örneklerindeki gibi '-loji' ekinin bilim dalı anlamına geldiğini kontrol et.
6e-IIYer sarsıntılarını zamanla ilişkilendirerek kaydeden cihaz
Çözüm Yolu
Kaydı yapan cihaz sismograftır.
- Boşlukta yer sarsıntılarını ölçüp kaydeden 'cihazın' adının istendiğini belirle.
- Verilen kelimeler arasından kayıt cihazını ifade eden 'sismograf' terimini seç.
- Cihaz adı yerine kağıt üzerindeki kaydın adı olan 'sismogram' yazmak — ölçen alet sismograf, ürettiği grafik sismogramdır.
Kendini kontrol et: Cümledeki 'kaydeden cihaza' ifadesinin bir ölçüm aleti olan sismografı tanımladığını doğrula.
6e-IIIDepremle ilgili çalışan bilim insanları
Çözüm Yolu
Deprem bilimcisine sismolog denir.
- Cümlenin deprem alanında uzmanlaşmış 'bilim insanlarını' tanımladığını tespit et.
- Kutucuklardaki kavramlar içinden bilim insanını belirten 'sismolog' sözcüğünü boşluğa yaz.
- Bilim insanı yerine bilim dalı olan 'sismoloji' kelimesini seçmek — kişi adı sorulduğunda 'sismolog' kullanılır.
Kendini kontrol et: Jeolog ve biyolog kelimelerindeki gibi '-log' ekinin o alanda çalışan uzmanı gösterdiğini kontrol et.
6e-IVSismograf tarafından yapılan kayıt
Çözüm Yolu
Sismografın çıktısı sismogramdır.
- Cümlede cihazın kendisinin değil, sismografın ürettiği 'kaydın' sorulduğunu belirle.
- Kutucuklardan grafik veya kayıt çıktısı anlamı taşıyan '-gram' ekli 'sismogram' kelimesini seç.
- Sismograf ile sismogramı karıştırmak — cümlede zaten sismograf geçtiği için onun yaptığı kayıt sismogramdır.
Kendini kontrol et: Elektrokardiyogram (EKG kaydı) örneğindeki gibi '-gram' ekinin çizilen kaydı ifade ettiğini doğrula.
6e-VBinaların temeline veya bodrum katlarına genellikle yerleştirilen
Çözüm Yolu
Deprem etkisini azaltan izolatörler temele yerleştirilir.
- Cümle sonundaki 'yerleştirilir' yükleminden, boşluğa somut bir yapı elemanının gelmesi gerektiğini fark et.
- Deprem sarsıntısının binaya geçişini azaltmak üzere temele konulan 'sismik izolatör' kavramını kutucuklardan seç.
- Kutucuklardaki 'izolasyon' kelimesini yazmak — izolasyon yapılan işlemin adıdır, temele yerleştirilen somut düzenek 'sismik izolatör'dür.
Kendini kontrol et: 'Temellerine sismik izolatör yerleştirilir' cümlesini okuyarak anlam ve dil bilgisi uyumunu kontrol et.
7a-Şekil 1Şekil 1'deki dalgaların dalga boyu
Çözüm Yolu
Uzunluk 48 cm, 4 tam dalga var; 48/4 = 12 cm.
- Verilenler: leğen uzunluğu 48 cm, Şekil 1'de 4 tam dalga var.
- Dalga boyu, uzunluğun tam dalga sayısına bölümüdür: λ = 48 / 4.
- Şekil 1'de dalga boyu λ = 12 cm bulunur.
- Tam dalga sayısını uzunluğa bölmek (4/48) veya uzunlukla çarpmak (48·4) — dalga boyu toplam uzunluğun dalga sayısına bölümüdür.
Kendini kontrol et: Bulduğun 12 cm dalga boyunu 4 tam dalga ile çarparak (4·12 = 48 cm) leğen uzunluğunu verdiğini doğrula.
7a-Şekil 2Şekil 2'deki dalgaların dalga boyu
Çözüm Yolu
1 tam dalga var; λ = 48/1 = 48 cm.
- Verilenler: leğen uzunluğu 48 cm, Şekil 2'de 1 tam dalga var.
- Dalga boyu, uzunluğun tam dalga sayısına bölümüdür: λ = 48 / 1.
- Şekil 2'de dalga boyu λ = 48 cm bulunur.
- Bir tam dalgayı tepe ve çukurdan ötürü ikiye bölüp 24 cm bulmak — 1 tepe ve 1 çukur birlikte 1 tam dalgadır.
Kendini kontrol et: Leğende yalnızca 1 tam dalga oluştuğundan dalga boyunun leğen uzunluğu olan 48 cm'ye eşit olması gerektiğini kontrol et.
7a-Şekil 3Şekil 3'teki dalgaların dalga boyu
Çözüm Yolu
2 tam dalga var; λ = 48/2 = 24 cm.
- Verilenler: leğen uzunluğu 48 cm, Şekil 3'te 2 tam dalga var.
- Dalga boyu, uzunluğun tam dalga sayısına bölümüdür: λ = 48 / 2.
- Şekil 3'te dalga boyu λ = 24 cm bulunur.
- Leğen uzunluğu ile dalga sayısını çarparak 96 cm bulmak — leğene 2 tam dalga sığdığı için uzunluk 2'ye bölünmelidir.
Kendini kontrol et: 2 tam dalga için 2·24 = 48 cm işlemini yaparak toplam leğen uzunluğunu elde ettiğini doğrula.
7a-Şekil 4Şekil 4'teki dalgaların dalga boyu
Çözüm Yolu
8 tam dalga var; λ = 48/8 = 6 cm.
- Verilenler: leğen uzunluğu 48 cm, Şekil 4'te 8 tam dalga var.
- Dalga boyu, uzunluğun tam dalga sayısına bölümüdür: λ = 48 / 8.
- Şekil 4'te dalga boyu λ = 6 cm bulunur.
- Görseldeki dalga tepelerini eksik saymak veya bölme hatası yapmak — soruda verilen 8 tam dalga sayısıyla 48/8 işlemi yapılmalıdır.
Kendini kontrol et: 8 tam dalganın toplam uzunluğunu 8·6 = 48 cm olarak hesaplayıp leğen boyuyla eşleştiğini kontrol et.