Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 151
Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 151 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1 (sol üst)Kavram haritası: çözücü su ise boş kutu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Çözünen taneciklerin su molekülleriyle sarılmasına hidratasyon denir.
- Kavram haritasının üst sol kolundaki 'çözücü su ise' koşulunu oku.
- Çözünen taneciklerinin su molekülleri tarafından sarılması olayına verilen özel adı (hidratasyon) boş kutuya yaz.
- Solvatasyon yazmak — solvatasyon su dışındaki çözücülerle sarılma için kullanılır, çözücü su olduğunda hidratasyon denir.
Kendini kontrol et: Latince 'hidra' kökünün suyu ifade ettiğini hatırlayarak çözücü su olduğunda hidratasyon yazdığını kontrol et.
1 (sağ üst)Kavram haritası: çözücü su dışında bir madde ise boş kutu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Su dışındaki bir çözücü tarafından sarılmaya solvatasyon denir.
- Kavram haritasının üst sağ kolundaki 'çözücü su dışında bir madde ise' ifadesini incele.
- Çözünen taneciklerinin su haricindeki bir çözücü tarafından sarılması sürecine solvatasyon dendiğini belirleyip kutuya yaz.
- Hidratasyon ile karıştırmak — hidratasyon yalnız çözücü su iken geçerlidir, diğer çözücülerde solvatasyon terimi kullanılır.
Kendini kontrol et: Çözücü su olmadığında taneciklerin sarılmasına solvatasyon, su olduğunda hidratasyon dendiğini karşılaştırarak doğrula.
1 (sol orta)Kavram haritası: miktarı çok olan boş kutu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Çözeltide miktarı fazla olan bileşen çözücüdür.
- Kavram haritasının orta sol kolundaki 'miktarı çok olan' ipucuna odaklan.
- Çözeltiyi oluşturan iki temel bileşenden genellikle miktarı fazla olan ve çözeltinin fiziksel hâlini belirleyen bileşenin çözücü olduğunu yaz.
- Çözünen veya çözelti yazmak — çözelti karışımın tamamıdır, miktarı çok olan bileşen ise çözücüdür.
Kendini kontrol et: Tuzlu su örneğinde miktarı çok olan suyun çözücü olduğunu düşünerek cevabını doğrula.
1 (sağ orta)Kavram haritası: miktarı az olan boş kutu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Miktarı az olan bileşen çözünendir.
- Kavram haritasının orta sağ kolundaki 'miktarı az olan' ipucunu oku.
- Çözeltide çözücü tanecikleri arasına dağılan ve genellikle miktarı daha az olan bileşenin çözünen olduğunu kutuya yaz.
- Çözücü ile yerini karıştırmak — miktarı çok olan çözücü, miktarı az olup dağılan ise çözünendir.
Kendini kontrol et: Şekerli suda az miktardaki şekerin çözünen olduğunu düşünerek yazdığın terimi kontrol et.
1 (sol alt)Kavram haritası: 1 ve 2. basamaklarda boş kutu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
İlk iki basamakta tanecikler arası çekim yenilirken enerji gerekir.
- Çözünme sürecinin 1. basamağında çözücü, 2. basamağında ise çözünen taneciklerinin birbirinden ayrıldığını hatırla.
- Tanecikler arası çekim kuvvetlerini yenip onları ayırmak için dışarıdan enerji alınması gerektiğini belirle.
- İlk iki basamağın enerji alan yani endotermik (ısıalan) değişimler olduğunu boş kutuya yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: endotermik (ısıalan) (Enerji değişim türünü doğrudan terimle ifade ettiğinde geçerlidir.) · tanecikler ayrılır / enerji alınır (İlk iki basamaktaki ortak fiziksel olayı veya enerji akış yönünü belirttiğinde geçerlidir.)
- Ekzotermik yazmak — tanecikleri birbirinden koparmak enerji açığa çıkarmaz, tersine ortamdan enerji gerektirir.
Kendini kontrol et: Tanecikleri birbirinden ayırmak için etkileşimler yenildiğinden enerji alınması (endotermik) gerektiğini doğruladın mı?
1 (sağ alt)Kavram haritası: 3. basamakta boş kutu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Üçüncü basamakta çözücü-çözünen etkileşiminde enerji açığa çıkar.
- Çözünmenin 3. basamağında ayrışmış çözücü ve çözünen taneciklerinin birbiriyle etkileşerek karıştığını hatırla.
- Tanecikler arasında yeni çekim etkileşimleri kurulurken dışarıya enerji verildiğini düşün.
- Üçüncü basamağın enerji açığa çıkaran yani ekzotermik (ısıveren) bir basamak olduğunu kutuya yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: ekzotermik (ısıveren) (Üçüncü basamağın enerji değişim türünü terim olarak yazdığında geçerlidir.) · çözücü ve çözünen etkileşir / enerji verilir (Üçüncü basamaktaki etkileşim oluşumunu ve enerjinin açığa çıkmasını ifade ettiğinde geçerlidir.)
- Üçüncü basamağın da endotermik olduğunu sanmak — yeni çözücü-çözünen etkileşimleri oluşurken enerji açığa çıkar (ekzotermiktir).
- Net çözünme ısısı ile 3. basamağı karıştırmak — toplam çözünme endotermik olsa bile 3. basamak tek başına ekzotermiktir.
Kendini kontrol et: Yeni çekim kuvvetleri oluşurken enerji açığa çıktığını (ekzotermik olduğunu) 1 ve 2. basamakla karşılaştırarak kontrol et.
2aKafein molekülünü temsilî çizip suda çözünme aşamalarını kutucuklarda çizerek gösterme
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Açık uçlu etkinlik (Kafein molekülünü temsilî çizip suda çözünme aşamalarını kutucuklarda çizerek gösterme). Öğrenci kendi gözlem, deneyim ve düşüncelerinden yararlanarak bu örnek cevabı kendi cümleleriyle zenginleştirebilir.
2bBir maddenin başka madde içinde çözünebilmesi için nasıl bir süreç gerçekleşmeli, kısaca özetleme
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Üç basamak: çözücü tanecikleri ayrılır, çözünen tanecikleri ayrılır, sonra ikisi etkileşir.
- Çözünme sürecinin üç temel basamaktan oluştuğunu Görsel 2.2 ve kavram haritasından hatırla.
- İlk iki basamakta çözücü taneciklerinin ve çözünen taneciklerinin enerji alarak birbirinden ayrıldığını belirt.
- Üçüncü basamakta çözücü ve çözünen taneciklerinin birbirini çekip sararak (hidratasyon/solvatasyon) homojen karıştığını kısaca özetle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Önce çözücüde boşluklar oluşur ve çözünen tanecikleri kristalden kopar; ardından çözücü molekülleri çözüneni sararak homojen çözelti oluşturur. (Üç basamaklı çözünme modelini (ayrışma, sarılma ve homojen karışma) doğru özetleyen ifadeler geçerlidir.)
- Yalnızca taneciklerin karışmasını yazıp ayrışma aşamalarını atlamak — karışmadan önce hem çözücüde hem çözünende tanecikler ayrılmalıdır.
Kendini kontrol et: Özetinde hem çözücü ve çözünenin ayrışmasına hem de aralarında yeni etkileşim kurulup karışmasına yer verdin mi?