Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 241
Kimya 10.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 241 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1.cOluşturulan kelime bulutlarıyla anlamlı cümle yazıp arkadaşların cümleleriyle karşılaştırma
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
1.çKarbon ve su ayak izini hesaplayıp azaltma yollarını arkadaşlarla tartışma
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
2Metinden yararlanıp insanın çevreye olumsuz etkilerine yönelik çözüm önerileri yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Metin çevre bilincinin olumsuzlukları azaltabileceğini söyler; öneriler bu bilince dayanır.
- Metinde ekosistem ve biyoçeşitliliğe zarar veren temel etkenleri (sanayileşme, bilinçsiz kaynak kullanımı) tespit et.
- Metnin vurguladığı 'çevre bilinci oluşturma' ilkesini merkeze alarak somut uygulama alanları belirle.
- Kaynakların verimli kullanımı, geri dönüşüm, enerji tasarrufu ve yenilenebilir enerjiye geçiş gibi uygulanabilir öneriler yaz.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Çevre eğitimlerini yaygınlaştırmak, sanayi atıklarını arıtmak, sıfır atık uygulamalarını ve doğa dostu üretimi desteklemek. (Çevre bilinciyle ekosistemi ve biyoçeşitliliği korumaya yönelik bilimsel ve uygulanabilir öneriler sunulduğunda geçerlidir.) · Su ve karbon ayak izini küçültmek, ağaçlandırma yapmak ve yeşil kimya ilkelerini sanayide uygulamak. (İnsanın doğa üzerindeki baskısını azaltacak sürdürülebilirlik adımları belirtildiğinde geçerlidir.)
- Metindeki sorunları aynen tekrar yazmak — soru olumsuz etkilerin kendisini değil, bunları azaltacak çözüm önerilerini istemektedir.
- Yalnızca soyut dilekler belirtmek — çevre bilincini geri dönüşüm ve tasarruf gibi somut davranışlarla desteklemek gerekir.
Kendini kontrol et: Önerilerin metindeki bilinçsiz kaynak kullanımı ve ekosistem tahribatı sorunlarına uygulanabilir çözümler sunuyor mu?
3.aMüsilajı oluşturan faktörlerin ortaya çıkış nedenleri
Çözüm Yolu
Metne göre besin artışı, sıcaklık değişimi ve düşük akıntı mikroorganizmaları çoğaltır.
- Metinde fitoplanktonun aşırı çoğalmasına yol açan üç temel etkeni (besin artışı, sıcaklık değişimi, düşük akıntı) belirle.
- Sudaki besin maddesi artışını denize karışan evsel, endüstriyel ve tarımsal atık kirliliğiyle ilişkilendir.
- Su sıcaklığındaki ani değişim ve durgunlukla birleşen bu kirliliğin mikroorganizmaları aşırı çoğalttığını açıkla.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Küresel ısınmanın deniz suyu sıcaklığını artırması, arıtılmamış evsel/endüstriyel/tarımsal atıkların besin yükünü çoğaltması ve kapalı denizlerde akıntının zayıf olması. (Metindeki üç temel faktörün insan ve iklim kaynaklı çıkış nedenleri açıklandığında geçerlidir.)
- Müsilajın sonuçlarını neden olarak yazmak — dip oksijeninin tükenmesi ve canlıların boğulması müsilajın nedeni değil sonucudur.
- Tek bir etkene odaklanmak — müsilaj; kirlilik kaynaklı besin artışı, sıcaklık değişimi ve düşük akıntının birlikte etkisiyle oluşur.
Kendini kontrol et: Cevabında besin (kirlilik) artışı, su sıcaklığı değişimi ve düşük akıntı faktörlerinin tamamına yer verdin mi?
3.bMüsilajı tamamen ortadan kaldırmak için yapılabilecekler
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Besin yükünü azaltan kirlilik kontrolü ve iklim önlemleri müsilajı engeller.
- Müsilajı kalıcı olarak önlemek için onu doğuran kirlilik ve ısınma nedenlerini ortadan kaldıracak adımları düşün.
- Denizdeki besin yükünü kesmek adına atık suların ileri biyolojik arıtmadan geçirilmesini ve denetimini öner.
- Su sıcaklığı artışını sınırlamak için küresel ısınmayla mücadeleyi ve deniz ekosistemini düzenli izlemeyi ekle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Tarımda aşırı gübre kullanımını sınırlamak, gemi atıklarını denetlemek, ileri biyolojik arıtma tesisleri kurmak ve karbon salımını azaltmak. (Denizdeki azot-fosfor besin yükünü ve su ısınmasını kalıcı biçimde azaltan önlemler yazıldığında geçerlidir.)
- Yalnızca deniz yüzeyindeki tabakayı toplamayı yeterli görmek — atık su kirliliği önlenmezse müsilaj yeniden oluşur.
- Denizdeki fitoplanktonları tamamen yok etmeyi önermek — fitoplanktonlar oksijen üretir; sorun varlıkları değil aşırı çoğalmalarıdır.
Kendini kontrol et: Yazdığın önlemler yalnız yüzey temizliğini değil, denize karışan kirliliği ve sıcaklık artışını önlemeyi de kapsıyor mu?
4.aFosil yakıt kullanımında açığa çıkan hava kirleticiler
Çözüm Yolu
Fosil yakıtlar yanınca bu gazlar ve partiküller oluşur.
- Kömür, petrol ve doğal gaz gibi fosil yakıtların yapısında karbon, hidrojen, kükürt ve azot bulunduğunu hatırla.
- Tam ve eksik yanma tepkimeleriyle oluşan karbon oksitleri (karbondioksit, karbon monoksit) ve kükürt/azot oksitleri belirle.
- Yanma sırasında havaya karışan katı tanecikleri (partikül maddeler) de ekleyerek hava kirleticileri sırala.
- Oksijen veya su buharını hava kirletici saymak — bu maddeler atmosferin doğal bileşenleridir, kirletici değildir.
- Yalnızca karbondioksiti yazmak — fosil yakıtlar kükürt dioksit, azot oksitler, karbon monoksit ve partikül madde de salar.
Kendini kontrol et: Yazdığın kirleticiler arasında karbon, kükürt ve azot oksitlerin yanı sıra partikül maddeler de bulunuyor mu?
4.bKüresel ısınmayı en aza indirmek için çözüm önerileri
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Sera gazı salımını azaltan önlemler küresel ısınmayı sınırlar.
- Metne göre küresel ısınmanın temel nedeninin fosil yakıt kaynaklı sera gazı salımı olduğunu dikkate al.
- Enerji üretiminde kömür ve petrol yerine güneş, rüzgâr gibi yenilenebilir kaynaklara geçişi öner.
- Enerji verimliliği, toplu taşıma ve karbon yutağı olan ormanları artırma (ağaçlandırma) adımlarını ekle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Binalarda ısı yalıtımı yapmak, elektrikli ve bisikletli ulaşımı teşvik etmek, geri dönüşümü artırmak ve ormansızlaşmayı önlemek. (Sera gazı emisyonlarını düşüren ve enerji tasarrufu sağlayan uygulanabilir önlemler belirtildiğinde geçerlidir.)
- Küresel ısınmanın sonuçlarını sıralamak — buzulların erimesi ve kuraklık çözüm önerisi değil, ısınmanın sonucudur.
- Enerji kullanımını tamamen durdurmayı önermek — gerçekçi çözüm enerjiyi kesmek değil, temiz kaynaklarla verimli kullanmaktır.
Kendini kontrol et: Önerilerin atmosferdeki sera gazı salımını azaltmaya veya karbondioksit emilimini artırmaya doğrudan katkı sağlıyor mu?