Ana sayfa›Kitaplar›Türk Dili ve Edebiyatı 10. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 251
Türk Dili ve Edebiyatı 10. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 251 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Karşılaştırmadan elde edilen bilgileri metinlerle ilgili görüş belirtmek amacıyla sınıflandırma
Çözüm Yolu
Tablo, metinlerin ortak ve ayrı yönlerini gösterir; görüş bu gruplara dayandırılır. Kesin içerik öğrencinin kendi karşılaştırmasına bağlıdır.
- Hazırladığın karşılaştırma tablosundaki bilgileri gözden geçir.
- Bilgileri tür, şekil, dönem, içerik, üslup ve ileti gibi başlıklar altında grupla.
- Her başlıkta metinlerin benzer ve farklı yönlerini ayrı ayrı yaz.
- Görüşünü bu gruplara dayandırarak kısa bir değerlendirme cümlesi kur.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Bilgileri "ortak yönler" ve "farklı yönler" olarak iki ana grupta toplamak. (Her grup içinde metinler adlarıyla belirtilip örneklenirse geçerlidir.)
- Bilgileri başlıksız, karışık sıralamak — sınıflandırma ortak ölçütlere göre gruplamayı gerektirir.
- Görüşü gerekçesiz yazmak — her görüş tablodaki bir benzerlik veya farka dayanmalıdır.
Kendini kontrol et: Her bilgi yalnızca bir başlık altında mı ve her metin için o başlıkta bir bilgi var mı?
2aDiyagram sorusu: okunan metnin tür özellikleri nelerdir
Çözüm Yolu
Dede Korkut boyları nazım-nesir karışık, olağanüstü unsurlu ve kahramanlık temalıdır.
- Metnin kaynağını belirle: Dede Korkut Hikâyeleri geleneğinden bir boydur.
- Anlatımın sözlü gelenekten geldiğini ve anonim olduğunu not et.
- İçerikte olağanüstü olayları ve kahramanlığı belirle: yedi başlı ejderha, Kazan'ın yiğitliği.
- Bu özellikleri birleştirerek türü "destansı halk hikâyesi" olarak yaz.
- Metni masal saymak — boy, Oğuz toplumunun gerçek değerlerini ve kişilerini işleyen destansı halk hikâyesidir.
- Metni modern hikâye sanmak — anonimdir ve sözlü gelenekte oluşmuştur.
Kendini kontrol et: Yazdığın tür özelliklerinin her biri için metinden bir örnek gösterebiliyor musun?
2bDiyagram sorusu: metnin dil ve anlatım özellikleri nelerdir
Çözüm Yolu
Dede Korkut anlatımında kalıplaşmış ifadeler, benzetmeler ve abartılar görülür; diyalog yaygındır.
- Metindeki eski kelimeleri bul: sürcida, sadak, sahar, koçak gibi.
- Kalıp sözleri belirle: "Barekallah", "yedi gün, yedi gece" gibi tekrarlanan ifadeler.
- Anlatım biçimine bak: olaylar sırayla anlatılır ve kişiler arasında konuşmalara yer verilir.
- Bulduklarını dil (kelime, kalıp söz) ve anlatım (öyküleme, diyalog) başlıklarında yaz.
- Dil ile anlatımı karıştırmak — dil kelime ve söz seçimini, anlatım ise öyküleme veya diyalog gibi yöntemleri gösterir.
Kendini kontrol et: Her özellik için metinden bir kelime ya da cümle örneği gösterebiliyor musun?
2cDiyagram sorusu: metinden dönemin sosyal yaşantısıyla ilgili hangi çıkarımlar yapılabilir
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
4aMetinde ilgi çeken olay veya durum
Çözüm Yolu
Metnin başlığındaki ana olay (ejderhanın öldürülmesi) gerekçeyle örnek olarak verildi.
4bMetin sinemaya uyarlansa hangi rolü oynamak isterdiniz, gerekçeyle
Çözüm Yolu
Rol seçimi kişiye bağlıdır; metnin kahramanı Salur Kazan gerekçesiyle örnek olarak verildi.
4cMetnin beğenilen ve beğenilmeyen yönü
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
5Önceki cevaplardan yararlanarak metinlerle ilgili eleştiri veya görüşü gerekçesiyle açıklama
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.