Ana sayfa›Kitaplar›Matematik 5. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap)›Sayfa 16
Matematik 5. Sınıf Ders Kitabı (2. Kitap) — Sayfa 16 Cevapları
Yapay zekâ ile hazırlandı ve kontrol edildi
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Genişletme işleminin nasıl yapıldığını arkadaşlarla tartışma
Çözüm Yolu
Örnekte 7/8'in payı ve paydası 3 ile çarpılarak 21/24 bulunur; kesrin değeri değişmez, denk kesir elde edilir.
- Örnekteki 7/8'de pay ve paydanın hangi sayıyla çarpıldığına bak: ikisi de 3 ile.
- 7x3 = 21 ve 8x3 = 24 olduğunu gör.
- Kuralı ifade et: Pay ve payda sıfırdan farklı aynı sayıyla çarpılır; kesrin değeri değişmez.
- Yalnız payı ya da yalnız paydayı çarpmak — ikisi aynı sayıyla çarpılmazsa kesrin değeri değişir.
- Pay ve paydaya aynı sayıyı eklemek — genişletme toplama ile değil, çarpma ile yapılır.
Kendini kontrol et: Genişlettiğin kesri aynı sayıyla sadeleştirince başlangıçtaki kesre dönüyor musun?
2Sadeleştirme işleminin nasıl yapıldığını arkadaşlarla tartışma
Çözüm Yolu
Örnekte 20/36'nın payı ve paydası 4'e bölünerek 5/9 bulunur; kesrin değeri değişmez, denk kesir elde edilir.
- Örnekteki 20/36'da pay ve paydanın hangi sayıya bölündüğüne bak: ikisi de 4'e.
- 20÷4 = 5 ve 36÷4 = 9 olduğunu gör.
- Kuralı ifade et: Pay ve payda sıfırdan farklı ortak bir bölene bölünür; kesrin değeri değişmez.
- Pay ve paydayı tam bölmeyen bir sayıya bölmek — sadeleştirmede ikisi de kalansız bölünmelidir.
- Pay ve paydadan aynı sayıyı çıkarmak — sadeleştirme çıkarma ile değil, bölme ile yapılır.
Kendini kontrol et: Sadeleştirdiğin kesri aynı sayıyla genişletince başlangıçtaki kesri elde ediyor musun?
3a11/15'i 5 ile genişletip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
11x5 = 55, 15x5 = 75; kitaptaki örnek eşleşmedir.
- Payı 5 ile çarp: 11x5 = 55.
- Paydayı 5 ile çarp: 15x5 = 75.
- Sağ sütunda 55/75'i bul ve a ile eşleştir.
- Yalnız paydayı 5 ile çarpıp 11/75 aramak — pay da aynı sayıyla çarpılmalıdır.
Kendini kontrol et: 55/75'in pay ve paydasını 5'e bölünce 11/15 buluyor musun?
3b6/29'u 2 ile genişletip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
6x2 = 12, 29x2 = 58.
- Payı 2 ile çarp: 6x2 = 12.
- Paydayı 2 ile çarp: 29x2 = 58.
- Sağ sütunda 12/58'i bul ve b ile eşleştir.
- 29x2'yi 48 ya da 56 bulmak — çarpımı dikkatle yap: 29x2 = 58.
Kendini kontrol et: 12/58'in pay ve paydasını 2'ye bölünce 6/29 elde ediyor musun?
3c48/84'ü 6 ile sadeleştirip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
48÷6 = 8, 84÷6 = 14.
- Payı 6'ya böl: 48÷6 = 8.
- Paydayı 6'ya böl: 84÷6 = 14.
- Sağ sütunda 8/14'ü bul ve c ile eşleştir.
- Sonucu sonuna kadar sadeleştirip 4/7 aramak — soru yalnız 6 ile sadeleştirmeyi istiyor.
- Paydaları benzer diye 7/8'i seçmek — 48÷6 = 8 paydaya değil paya yazılır.
Kendini kontrol et: 8/14'ün pay ve paydasını 6 ile çarpınca 48/84 buluyor musun?
3ç24/32'yi 8 ile sadeleştirip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
24÷8 = 3, 32÷8 = 4.
- Payı 8'e böl: 24÷8 = 3.
- Paydayı 8'e böl: 32÷8 = 4.
- Sağ sütunda 3/4'ü bul ve ç ile eşleştir.
- Yalnız payı 8'e bölüp 3/32 yazmak — pay ve payda aynı sayıya bölünmelidir.
Kendini kontrol et: 3/4'ün pay ve paydasını 8 ile çarpınca 24/32 elde ediyor musun?
3d3/5'i 7 ile genişletip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
3x7 = 21, 5x7 = 35.
- Payı 7 ile çarp: 3x7 = 21.
- Paydayı 7 ile çarp: 5x7 = 35.
- Sağ sütunda 21/35'i bul ve d ile eşleştir.
- Pay ve paydaya 7 ekleyip 10/12 yazmak — genişletmede toplama değil çarpma yapılır.
Kendini kontrol et: 21/35'in pay ve paydasını 7'ye bölünce 3/5 buluyor musun?
3e18/45'i 9 ile sadeleştirip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
18÷9 = 2, 45÷9 = 5.
- Payı 9'a böl: 18÷9 = 2.
- Paydayı 9'a böl: 45÷9 = 5.
- Sağ sütunda 2/5'i bul ve e ile eşleştir.
- 45÷9'u 4 ya da 6 bulmak — bölmeyi çarpımla kontrol et: 9x5 = 45.
Kendini kontrol et: 2/5'in pay ve paydasını 9 ile çarpınca 18/45 elde ediyor musun?
3f1/6'yı 11 ile genişletip eşleşen kesri bulma
Çözüm Yolu
1x11 = 11, 6x11 = 66.
- Payı 11 ile çarp: 1x11 = 11.
- Paydayı 11 ile çarp: 6x11 = 66.
- Sağ sütunda 11/66'yı bul ve f ile eşleştir.
- Payı değiştirmeden 1/66 yazmak — 1 de 11 ile çarpılmalı, sonuç 11 olur.
Kendini kontrol et: 11/66'nın pay ve paydasını 11'e bölünce 1/6 buluyor musun?