Ana sayfa›Kitaplar›Fen Bilimleri 7.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap)›Sayfa 40
Fen Bilimleri 7.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap) — Sayfa 40 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
Bu sayfa için bilgi notlu çalışma kağıdı (yazdırılabilir) ve Kendini Dene modunda kademeli ipuçları var.
10.I.aM1 merceğine paralel ışınlar kırıldıktan sonra uzantıları bir noktada mı kesişir
Çözüm Yolu
M1 yakınsak (ince kenarlı) mercektir; ışınların kendisi odak noktasında kesişir. Uzantıların kesişmesi dağıtıcı mercek özelliğidir.
- Erkan uzağı net görüp yakındaki yazıları bulanık görüyor ve büyüten gözlük kullanıyor; M1 yakınsak mercektir.
- Yakınsak mercekte paralel ışınların kendisi kırıldıktan sonra odakta kesişir.
- Uzantıların kesişmesi ıraksak merceğe özgüdür; bu ifade yanlıştır, kutu işaretlenmez.
- "Uzantılar kesişir" ile "ışınlar kesişir" ifadelerini aynı saymak — uzantıların kesişmesi ıraksak, ışınların kesişmesi yakınsak mercekte olur.
Kendini kontrol et: Büyüten mercekte kırılan ışınların kendisi mi, yoksa geriye uzantıları mı odakta buluşur?
11.IIGözlüğün tasarımını geliştirmek için neler yapılabileceğini yazma
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Farklı büyütme düzeyi için değiştirilebilir mercekler, aydınlatma ve rahat, hafif çerçeve kullanımı gözlüğü geliştirir.
- Gözlüğü kimin, hangi işte kullandığını düşünürüz: saatçi ve kuyumcu küçük parçaları uzun süre inceler.
- Kullanımı zorlaştıran noktaları belirleriz: ağırlık, tek büyütme düzeyi, karanlıkta görme güçlüğü gibi.
- Her sorun için bir çözüm önerisi yazarız: değiştirilebilir mercek, ışık, hafif çerçeve gibi.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Merceklerin önüne küçük bir LED ışık eklenmesi (Çalışılan alanı aydınlatıp ayrıntıları daha net görmeyi sağladığı belirtilirse geçerlidir.) · Farklı büyütmede, takılıp çıkarılabilen mercekler (Parçanın büyüklüğüne göre uygun büyütmenin seçilebileceği açıklanırsa geçerlidir.) · Daha hafif ve kafaya ayarlanabilen çerçeve (Uzun süreli kullanımda rahatlık sağlama gerekçesiyle yazılırsa geçerlidir.)
- Merceği ıraksak yapmayı önermek — ıraksak mercek cisimleri küçük gösterir, gözlüğün büyütme amacına ters düşer.
- Yalnız renk veya süs önermek — tasarım geliştirme, gözlüğün işini kolaylaştıran bir özellik eklemelidir.
Kendini kontrol et: Önerim, saatçinin küçük parçaları daha rahat ve net görmesine gerçekten yardım ediyor mu?
10.I.bM2 merceğinin ışık ışınlarını dağıtma özelliği var mı
Çözüm Yolu
Mert uzağı net göremeyen miyop biridir; M2 ıraksak (dağıtıcı) mercektir.
- Mert uzaktaki sincabı göremiyor; uzağı net göremeyen göz kusuru miyopluktur.
- Miyop gözlüğünde ışığı dağıtan ıraksak (kalın kenarlı) mercek kullanılır; M2 ıraksaktır.
- Iraksak mercek ışınları dağıttığı için ifade doğrudur, kutu işaretlenir.
- Mert'in de büyüten gözlük kullandığını düşünmek — büyüten gözlüğü Erkan kullanıyor; Mert'in sorunu uzağı görememektir.
Kendini kontrol et: Mert'in sorunu yakını mı uzağı mı görmek? Uzağı görememe için hangi mercek türü kullanılır?
10.I.cM1 türü mercekler orman yangınlarına sebep olabilir mi
Çözüm Yolu
Yakınsak mercekler güneş ışınlarını tek noktada toplayarak kuru otları tutuşturabilir.
- M1 yakınsak mercektir ve güneş ışınlarını bir noktada toplar.
- Toplanan ışınlar o noktayı ısıtır, kuru ot ve yaprakları tutuşturabilir.
- Bu yüzden yakınsak mercek gibi davranan atıklar orman yangınına sebep olabilir; kutu işaretlenir.
- Yangına her türlü merceğin yol açtığını sanmak — ıraksak mercek ışığı dağıttığı için bir noktada ısı biriktirmez.
Kendini kontrol et: Güneş ışığını bir noktada toplayan mercek M1 mi, M2 mi?
10.I.çM2 mercek türü dürbündekiyle aynı mı
Çözüm Yolu
M2 dağıtıcı mercektir; dürbünde yakınsak mercek kullanılır, türler farklıdır.
- M2 ıraksak, yani ışığı dağıtan mercektir.
- Dürbünde ışığı toplayan yakınsak mercekler kullanılır.
- Türler farklı olduğu için ifade yanlıştır, kutu işaretlenmez.
- Dürbün uzağı gösterdiği için miyop gözlüğüyle aynı mercekten yapıldığını sanmak — dürbünde yakınsak mercek kullanılır.
Kendini kontrol et: Dürbündeki mercek ışığı toplar mı dağıtır mı? Bu, M2 ile aynı mı?
10.IIOdak uzaklığı 2 birim olan M1, M1, M2 mercekleri için ışının izlediği yolu çizme
Çözüm Yolu
Eksene paralel ışın yakınsak mercekten odaktan geçer. Odaktan gelen ışın ikinci yakınsak mercekten paralel çıkar. Ardından M2'de uzantısı gelen taraftaki odaktan geçecek biçimde dağılır.
- Kareleri sayarız: ışın eksenin 1 birim üstünde, mercekler arası 4'er birim, odak uzaklığı 2 birimdir.
- Eksene paralel gelen ışın birinci M1'de kırılıp 2 birim sonra eksendeki odaktan geçer.
- Işın 2 birim daha ilerleyip ikinci M1'e eksenin 1 birim altından ulaşır.
- Bu nokta ikinci M1'in de odağı olduğundan ışın eksene paralel çıkar.
- Paralel ışın M2'de kırılıp eksenden uzaklaşır; geri uzantısı M2'nin 2 birim solundaki odaktan geçer.
- İkinci M1'den sonra ışını yine odağa yöneltmek — odaktan gelen ışın yakınsak mercekten eksene paralel çıkar.
- M2'de ışını eksene doğru bükmek — ıraksak mercek ışını eksenden uzaklaştırır; uzantısı gelen taraftaki odaktan geçer.
Kendini kontrol et: M2'den çıkan ışının geri uzantısı, M2'nin solunda 2 birim uzaklıktaki odaktan geçiyor mu?
11.I.aKenarları ince, ortası kalın bir mercektir
Çözüm Yolu
Gözlükteki mercek büyütür; kenarları ince ortası kalın mercek yakınsak (bombeli) mercektir.
- Gözlükteki mercek nesneleri olduklarından büyük gösteriyor.
- Cisimleri büyük gösteren mercek yakınsaktır; yakınsak merceğin kenarları ince, ortası kalındır.
- Bu yüzden ifade doğrudur, kutuya "D" yazılır.
- Büyüten merceği kalın kenarlı sanmak — kalın kenarlı mercek cisimleri küçük gösterir.
Kendini kontrol et: Büyüteç olarak kullanılan bir merceğin ortası mı yoksa kenarları mı daha kalındır?
11.I.bYakınsak mercek olarak adlandırılır
Çözüm Yolu
Cisimleri büyük gösteren bu mercek yakınsak mercektir.
- Saatçi gözlüğündeki mercek nesneleri büyük gösteriyor.
- Büyüten, ışığı toplayan mercek yakınsak mercektir; ifade doğrudur, "D" yazılır.
- Yakınsak ve ıraksak adlarını karıştırmak — yakınsak ışığı toplar ve büyütür, ıraksak dağıtır ve küçültür.
Kendini kontrol et: Büyüten merceğin adı "toplayan" anlamına gelen yakınsak mı?
11.I.cIşık ışınlarını dağıtıcı özelliği vardır
Çözüm Yolu
Büyütme yapan yakınsak mercek ışınları toplar, dağıtmaz.
- Gözlükteki mercek yakınsak mercektir.
- Yakınsak mercek ışık ışınlarını bir noktada toplar, dağıtmaz.
- Dağıtma özelliği ıraksak merceğe ait olduğundan ifade yanlıştır, "Y" yazılır.
- Merceğin ışığı kırdığı için dağıttığını düşünmek — her mercek kırar, ama yakınsak mercek kırılan ışınları toplar.
Kendini kontrol et: Bu gözlükteki mercek ışığı topluyor mu, dağıtıyor mu?
11.I.çKullanılan mercek çift taraflı ok ile gösterilir
Çözüm Yolu
Yakınsak mercek şekillerde uçları dışa bakan çift yönlü okla gösterilir.
- Şekillerde mercekler sembolle gösterilir.
- Yakınsak mercek uçları dışa bakan çift taraflı okla, ıraksak mercek uçları içe bakan okla gösterilir.
- Gözlükteki mercek yakınsak olduğundan ifade doğrudur, "D" yazılır.
- Çift taraflı ok sembolünü yalnız ıraksak merceğe ait sanmak — ikisi de okla çizilir; uçlarının yönü türü belirler.
Kendini kontrol et: Yakınsak mercek sembolünde okların uçları dışa mı bakıyor?