Türkçe 5.Sınıf Ders Kitabı (1.Kitap) — Sayfa 130 Cevapları

Büyük harfle başlayan Pamuk, yazarın koyununa verdiği addır.

1. Altı çizili ilk sözcüğün büyük harfle başladığına dikkat et.
2. Cümledeki "adını verdiğim" ifadesinden bunun bir koyuna verilen ad olduğunu anla.
3. Sözcüğün yazarın koyununun özel adı olduğunu yaz.

Kendini kontrol et: Bu sözcük yalnızca tek bir varlığı mı karşılıyor?

Koyunun beyazlığı ve yumuşaklığı pamuğa benzetilmiştir.

1. İkinci altı çizili sözcüğün küçük harfle yazıldığına dikkat et.
2. "pamuk gibi bembeyaz" ifadesinde koyunun bir şeye benzetildiğini fark et.
3. Bu sözcüğün pamuk bitkisinden elde edilen beyaz, yumuşak maddeyi anlattığını yaz.

Kendini kontrol et: "gibi" sözcüğü burada neyi neye benzetiyor?

pamuk cins isimdir; Pamuk tek koyunun adı olan özel isimdir.

1. İki sözcüğün yazılışını karşılaştır: biri büyük, biri küçük harfle başlıyor.
2. Küçük harfli pamuğun bütün pamukları karşıladığını düşün: aynı cinsten varlıklar.
3. Büyük harfli Pamuk'un yalnız bir koyunun adı olduğunu, eşi olmayan varlığı karşıladığını yaz.

Kendini kontrol et: Dünyada "Pamuk" adlı bu koyundan başka bir tane daha var mı?

Hayvanlar sözcüğü aynı cinsten varlıkları karşılar.

1. İstenen: Metinden aynı cinsten varlıkları karşılayan bir isim (cins isim) bulmak.
2. Metnin ilk cümlesinde "hayvanlardır" sözcüğü geçiyor; bu sözcük belirli tek bir varlığı değil, bütün hayvanları karşılıyor.
3. Sözcüğü ekinden ayırıp tablonun 1. satırına "hayvan" olarak yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: yün (Metindeki herhangi bir cins isim, diğer satırlarla tekrar etmemek koşuluyla kabul edilir.) · dede (Metindeki herhangi bir cins isim, diğer satırlarla tekrar etmemek koşuluyla kabul edilir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın isim tek bir varlığın adı mı, yoksa bir türün bütün üyelerini mi karşılıyor?

Koyun, tüm koyunları karşılayan cins isimdir.

1. İstenen: Metinden ikinci bir cins isim bulmak.
2. Metinde "koyunlar" ve "koyun" sözcükleri geçiyor; bu ad tek bir koyunu değil, bütün koyunları karşılıyor.
3. "Pamuk" ise yalnızca bir koyuna verilen özel addır, bu yüzden seçilmez.

Kabul edilebilir başka cevaplar: sürü (Metindeki herhangi bir cins isim, diğer satırlarla tekrar etmemek koşuluyla kabul edilir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın isim her koyun için kullanılabilir mi?

Göz, aynı cinsten varlıkları karşılayan cins isimdir.

1. İstenen: Metinden üçüncü bir cins isim bulmak.
2. Metinde "sürmeli gözleriyle" ifadesi geçiyor; "göz" sözcüğü bütün gözleri karşılayan genel bir addır.
3. Sözcüğü eklerinden ayırıp tablonun 3. satırına "göz" olarak yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: köy (Metindeki herhangi bir cins isim, diğer satırlarla tekrar etmemek koşuluyla kabul edilir.)

Kendini kontrol et: Yazdığın sözcük, önceki satırlardaki isimlerden farklı mı?

Gün, aynı cinsten varlıkları karşılayan cins isimdir.

1. İstenen: Metinden dördüncü bir cins isim bulmak.
2. Metinde "günlerimde" ve "günleri" sözcükleri geçiyor; "gün" belirli tek bir günü değil, bütün günleri karşılıyor.
3. Sözcüğü eklerinden ayırıp tablonun 4. satırına "gün" olarak yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: el (Metindeki herhangi bir cins isim, diğer satırlarla tekrar etmemek koşuluyla kabul edilir.)

Kendini kontrol et: Tablodaki dört isim birbirinden farklı ve hepsi cins isim mi?

Örneğin koyun yerine koyunlar ya da sürü denirse sayı söylemeden çokluk anlatılır.

1. Tek bir varlığı anlatan bir isim seç: koyun.
2. Sonuna -lar/-ler çoğul eki getir: koyunlar; sayı söylemeden çokluk anlatılır.
3. Birçok varlığı tek sözcükle anlatan topluluk isimlerini düşün: sürü, ordu, orman.
4. İki yolu örnekleriyle birlikte yaz.

Kabul edilebilir başka cevaplar: "birçok, bazı, birkaç" gibi sözcükler kullanarak (birkaç koyun). (Belgisiz sözcüklerle çokluk anlatımı da tartışmada kabul edilebilir.)

Kendini kontrol et: Verdiğin örneklerde hiç sayı sözcüğü var mı?

Koyun tek varlığı, koyunlar birden çok varlığı gösterir; sürü şekli tekil olsa da koyunlardan oluşan topluluğu anlatır.

1. "Koyun" sözcüğünün tek bir varlığı karşıladığını belirle: tekil isim.
2. "Koyunlar" sözcüğündeki -lar ekinin birden çok varlığı gösterdiğini belirle: çoğul isim.
3. "Sürü" sözcüğünün ek almadan birçok koyunu topluca anlattığını belirle: topluluk ismi.

Kendini kontrol et: Sürü sözcüğü kaç koyunu anlatıyor ve üzerinde çoğul eki var mı?