Ana sayfa›Kitaplar›Türkçe 5.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap)›Sayfa 88
Türkçe 5.Sınıf Ders Kitabı (2.Kitap) — Sayfa 88 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1-geçinmekŞiirdeki 'geçinmek' sözcüğünün anlamını üç seçenekten işaretleme
Çözüm Yolu
Şiirde 'çiçeklerle hoş geç' ifadesi insanlarla iyi geçinmeyi, yani anlaşıp uyum içinde olmayı anlatır.
- Şiirde 'geçinmek' sözcüğüyle ilgili dizeyi bul: 'Çiçeklerle hoş geçin.'
- Dizenin 'çiçeklerle iyi ilişki kur, uyum içinde ol' anlamı taşıdığını düşün.
- Seçenekleri bu anlamla karşılaştır; dizeye uyan 'Uzlaşmak, anlaşmak.' seçeneğini işaretle.
- 'Yaşamak için gerekeni sağlamak' seçeneğini seçmek — bu anlam geçim derdini anlatır, şiirde ise çiçeklerle uyumdan söz edilir.
Kendini kontrol et: Dizeyi 'Çiçeklerle hoş anlaşın' diye okuduğunda anlam bozulmadan kalıyor mu?
1-mahsus'Mahsus' sözcüğünün şiirdeki anlamını işaretleme
Çözüm Yolu
'Konuşmak bize mahsus' dizesinde konuşma yeteneği insana özgüdür, insana aittir anlamı vardır.
- 'Mahsus' sözcüğünün geçtiği dizeyi bul: 'Konuşmak bize mahsus.'
- Dizenin, konuşmanın insana özgü, insana ait bir yetenek olduğunu anlattığını fark et.
- Bu anlamı veren 'Birine, bir şeye ait olan; öze, has.' seçeneğini işaretle.
- 'Bilerek, kasten' seçeneğini seçmek — bu anlam 'mahsus yaptı' gibi kullanımlarda geçer, 'bize mahsus' kalıbına uymaz.
- 'Biri için ayrılmış' seçeneğini seçmek — konuşma bize ayrılmış bir eşya değil, insana özgü bir yetenektir.
Kendini kontrol et: Dizeyi 'Konuşmak bize özgü' diye okuduğunda aynı anlam çıkıyor mu?
1-hayır'Hayır' sözcüğünün şiirdeki anlamını işaretleme
Çözüm Yolu
'Ya hayır de, yahut sus' dizesi iyi söz söyle ya da sus anlamındadır.
- 'Hayır' sözcüğünün geçtiği dizeyi bul: 'Ya hayır de, yahut sus.'
- Dizenin 'ya iyi, yararlı bir söz söyle ya da sus' öğüdü verdiğini düşün.
- Bu anlamı karşılayan 'İyi, hayırlı, yararlı olan.' seçeneğini işaretle.
- 'Yok, olmaz' anlamını seçmek — dize karşı çıkmayı değil, iyi söz söylemeyi öğütler; dörtlükte dili incitmemek anlatılır.
Kendini kontrol et: 'Ya iyi söz söyle ya da sus' biçimi, dörtlükteki 'Dili incitme' öğüdüyle uyumlu mu?
1-engin'Engin' sözcüğünün şiirdeki anlamını işaretleme
Çözüm Yolu
'Başın yüksek olsa da gözün enginde gerek' dizesi alçak gönüllü olmayı, kibirlenmemeyi anlatır; engin burada alçak yerdir.
- 'Engin' sözcüğünün geçtiği dizeleri oku: 'Başın olsa da yüksek, / Gözün enginde gerek.'
- 'Yüksek' sözcüğüyle karşıtlık kurulduğunu fark et; engin burada yükseğin tersidir.
- Gözün alçakta olması alçak gönüllülüğü anlatır; 'Yüksekte olmayan, alçak yer.' seçeneğini işaretle.
- 'Çok geniş' anlamını seçmek — bu anlam 'engin deniz' gibi kullanımlardadır; dizede 'yüksek' sözcüğüyle karşıtlık vardır.
Kendini kontrol et: Seçtiğin anlam, dizedeki 'yüksek' sözcüğünün karşıtı olarak uygun düşüyor mu?
2-1'Gözden ırak olan gönülden de ırak olur' atasözünde gönül hangi anlamda: yıldız mı üçgen mi
Çözüm Yolu
Gözden uzak olan kişi zamanla hatırdan, anmadan da uzaklaşır; gönül burada sevgi ve anma kaynağıdır.
- İki anlamı ayır: yıldız sevgi, anma, hatır gibi duyguların kaynağı; üçgen bir şeye duyulan istek, arzu.
- Atasözünü yorumla: gözden uzak olan kişi zamanla hatırdan ve sevgiden de uzaklaşır.
- Gönül burada sevgi ve anmanın kaynağı olduğu için kutuya yıldız çiz.
- Uzaklaşmayı 'istememek' diye yorumlayıp üçgen çizmek — atasözü istekten değil, hatırdan ve sevgiden uzaklaşmaktan söz eder.
Kendini kontrol et: 'Gönülden ırak olur' yerine 'hatırdan ırak olur' dediğinde anlam korunuyor mu?
2-2'Gönülsüz yenen aş...' atasözünde gönül anlamını yıldız/üçgenle belirtme
Çözüm Yolu
İstemeden yenen yemek rahatsız eder; gönül burada bir şeye karşı duyulan istek, arzu anlamındadır.
- Atasözünü yorumla: istemeden yenen yemek insana yarar değil, rahatsızlık verir.
- 'Gönülsüz' sözcüğünün 'istemeden, isteksizce' anlamına geldiğini belirle.
- Gönül burada içten gelen istek anlamında olduğu için kutuya üçgen çiz.
- Gönül sözcüğünü her yerde 'kalp, yürek' sanıp yıldız çizmek — 'gönülsüz' burada isteğin yokluğunu anlatır.
Kendini kontrol et: 'Gönülsüz' yerine 'isteksizce' koyduğunda atasözünün anlamı değişmiyor mu?
2-3'Çobanın gönlü olursa tekeden yağ çıkarır' atasözünde gönül anlamı
Çözüm Yolu
İsteyerek yapılan iş imkânsız görünse de başarılır; gönül burada isteğin kendisidir.
- Atasözünü yorumla: çoban gerçekten isterse imkânsız görünen işi bile başarır.
- 'Gönlü olursa' ifadesinin 'isterse, isteği olursa' anlamına geldiğini belirle.
- Gönül burada istek, arzu anlamında olduğu için kutuya üçgen çiz.
- 'Gönlü olmak' ifadesini sevgi anlamında düşünüp yıldız çizmek — burada birini sevmek değil, bir işi istemek anlatılır.
Kendini kontrol et: 'Çobanın gönlü olursa' yerine 'Çoban isterse' dediğinde anlam aynı kalıyor mu?
2-4'Göz görmeyince gönül katlanır' atasözünde gönül anlamı
Çözüm Yolu
Görülmeyen şey için gönül (yürek) dayanır, özlem ve istek azalır; yürek anlamında kullanıldığı düşünülür.
- Atasözünü yorumla: insan görmediği şeyin özlemini pek çekmez, yokluğuna dayanabilir.
- 'Katlanmak' eylemini yapanın, duyguların kaynağı olan yürek olduğunu belirle.
- Gönül burada yürek anlamında kullanıldığı için kutuya yıldız çiz.
- 'Görmeyince istemez' yorumuna takılıp üçgen çizmek — katlanan, dayanan şey yürektir; burada duyguların kaynağı söz konusudur.
Kendini kontrol et: 'Gönül katlanır' yerine 'yürek dayanır' dediğinde atasözü anlamlı kalıyor mu?