Ana sayfa›Kitaplar›Fizik 9. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 224
Fizik 9. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 224 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
6Sonbaharda hava soğurken deniz suyunun hâlâ sıcak kalmasının ısı sığasıyla açıklanması
Çözüm Yolu
Su büyük öz ısıya ve kütleye sahiptir, ısı sığası fazladır. Yaz boyunca depoladığı ısıyı yavaş verir, hava ise ısı sığası küçük olduğundan çabuk soğur.
- Isı sığasının C = m·c olduğunu ve sıcaklığı 1 °C değiştirmek için gereken ısıyı gösterdiğini hatırla.
- Deniz suyunun kütlesi çok büyük, suyun öz ısısı da büyük olduğundan ısı sığasının çok büyük olduğunu belirt.
- Isı sığası büyük olan madde yaz boyunca çok ısı depolar ve bu ısıyı yavaş verir, yani geç soğur.
- Havanın ısı sığası küçük olduğundan çabuk soğuduğunu, bu yüzden sonbaharda deniz havadan sıcak kaldığını yaz.
- Yalnız öz ısıdan söz edip kütleyi atlamak — ısı sığası kütle ile öz ısının çarpımıdır, denizin kütlesi de çok büyüktür.
- Denizin güneşten daha çok ısı aldığını söylemek — fark, ısıyı depolama ve yavaş verme özelliğinden kaynaklanır.
Kendini kontrol et: Açıklamanda ısı sığasının büyük olması ile geç soğuma arasında bağlantı kurdun mu?
Çalışma Yaprağı 1-II. deney düzeneğinde m ve 2m kütleli limonatanın soğumasında hangi iki kavram ilişkilendirilmiş
Çözüm Yolu
Madde aynı, kütleler farklıdır; m kütleli limonata 9 °C, 2m kütleli 4,5 °C değişmiştir. Kütle arttıkça sıcaklık değişimi azalır.
- I. düzenekte bardaklar, limonata cinsi ve buzdolabı aynı; yalnız kütleler (m ve 2m) farklı.
- Tablonun ilk ve son sütununa bakalım: m kütleli limonata 23 °C'den 14 °C'ye iner, değişim 9 °C.
- 2m kütleli limonata 23 °C'den 18,5 °C'ye iner, değişim 4,5 °C.
- Değişen tek etken kütle, ölçülen ise sıcaklık değişimi; kütle iki katına çıkınca değişim yarıya inmiş.
- Kavramlardan biri olarak öz ısıyı yazmak — iki bardakta da aynı limonata olduğundan öz ısı değişmez.
- Sıcaklık değişimi yerine son sıcaklıkları karşılaştırmak — ilişki ilk ve son sıcaklık farkı üzerinden kurulur.
Kendini kontrol et: Deneyde iki bardak arasında farklı olan tek değişken kütle mi?
Çalışma Yaprağı 1-IIII. deney düzeneğinde su ve zeytinyağı ısıtılırken hangi iki kavram ilişkilendirilmiş
Çözüm Yolu
Kütle ve verilen ısı eşit, maddeler farklıdır. Zeytinyağının öz ısısı küçük olduğundan 18 °C, suyun ise 9 °C artmıştır.
- II. düzenekte kütleler (m) ve ısıtıcılar özdeş; yalnız madde cinsi (su, zeytinyağı) farklı.
- Tabloya bakalım: su 24 °C'den 33 °C'ye çıkar, sıcaklık artışı 9 °C.
- Zeytinyağı 24 °C'den 42 °C'ye çıkar, sıcaklık artışı 18 °C.
- Zeytinyağının öz ısısı (0,5) suyunkinin (1) yarısı olduğundan, aynı ısıyla iki kat ısınmıştır.
- Kütle ile sıcaklık değişimi yazmak — iki kapta da kütle m olup eşittir, değişen madde cinsidir.
- Verilen ısının farklı olduğunu sanmak — ısıtıcılar özdeş ve süre eşit olduğundan verilen ısılar eşittir.
Kendini kontrol et: Öz ısısı yarı olan zeytinyağının sıcaklık artışı, suyunkinin iki katı (18 = 2 · 9) mı?