Kitavuz1–3 · 5–7 · 9–11 & Hazırlık

Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 134

Sayfa 134 8 Çözümlü Madde

Kimya 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 134 Cevapları

← Sayfa 133Tüm SayfalarSayfa 135 →
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok

Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?

Tüm cevaplar ve mevcut çözüm rehberleri ücretsiz. Önce dene; sonra ilk adımı, cevabı ve çözüm yolunu aç.

3Y-1Ortaklanmamış elektron çifti içeren moleküllerde merkez atomun molekül yapısına etkisi

Örnek Cevap (Ücretsiz)
Ortaklanmamış çiftler bağ çiftlerini iter ve molekülü eğer (kırık) yapar: NH₃ üçgen piramit, H₂O açılı; CH₄ ve CO₂'de merkez atomda ortaklanmamış çift yoktur, yapı simetriktir.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

Ortaklanmamış elektron çiftleri bağ çiftlerinden daha çok itme yapar, bu yüzden bağ açıları ve geometri değişir.

  1. Tablodaki her molekülde merkez atomu bul: CH₄'te C, NH₃'te N, H₂O'da O, CO₂'de C.
  2. Merkez atomda ortaklanmamış çift olan molekülleri ayır: NH₃ (1 çift) ve H₂O (2 çift).
  3. Ortaklanmamış çiftlerin bağ çiftlerini ittiğini, bağları birbirine yaklaştırdığını yaz.
  4. Uzay-dolgu modellerinde NH₃'ün piramit, H₂O'nun açılı (kırık) şekilde olduğunu gözlemle; CH₄ ve CO₂ ile karşılaştır.
Sık yapılan hatalar
  • CO₂'de oksijenlerdeki çiftleri merkez atoma ait saymak — CO₂'nin merkez atomu C'dir ve onda ortaklanmamış çift yoktur.
  • H₂O'yu doğrusal sanmak — O üzerindeki iki çift itme yaparak molekülü kırık hâle getirir.

Kendini kontrol et: Açıklamanla uzay-dolgu modellerinde H₂O'nun neden doğrusal olmadığını gösterebiliyor musun?

3Y-2HBr, CF₄ ve NF₃ Lewis yapıları ve önermelerin değerlendirilmesi

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
HBr: H:Br: (Br'da 3 ortaklanmamış çift). CF₄: C ortada, 4 F bağlı, her F'de 3 ortaklanmamış çift. NF₃: N ortada, 3 F bağlı, N'de 1 ortaklanmamış çift, F'lerde 3'er çift. Her atom dublet/oktete ulaşır.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

H 1, C 4, N 5, F 7, Br 7 valans elektronludur; ortaklaşma sonrası hepsi kararlı olur. Önerme değerlendirmesi öğrencinin önceki yazdıklarına bağlıdır.

  1. Valans sayılarını bul: H 1, C 4, N 5, F 7, Br 7.
  2. HBr: H ile Br bir ortak çift paylaşır; Br'de 3 ortaklanmamış çift kalır.
  3. CF₄: C ortada, dört F ile birer bağ; her F'de 3 ortaklanmamış çift.
  4. NF₃: N ortada, üç F ile birer bağ; N'de 1, her F'de 3 ortaklanmamış çift.
  5. Her atomu say: H'de 2, diğerlerinde 8 elektron; önermelerinle karşılaştır.
Sık yapılan hatalar
  • NF₃'te N üzerindeki ortaklanmamış çifti unutmak — N'nin 5 valans elektronundan yalnız 3'ü bağa katılır.
  • CF₄'te F'leri ortaya koymak — en çok bağ yapabilen C merkez atom olmalıdır.

Kendini kontrol et: Çizdiğin her yapıda toplam nokta sayısı atomların valans elektronları toplamına eşit mi? (HBr 8, CF₄ 32, NF₃ 26)

3Y-3Karekodu okutarak Lewis yapıları etkileşimli içeriğe ulaşma

Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz. Etkinliğin dijital içeriğini (ses, video, çalışma yaprağı) resmî EBA bağlantısından açabilirsiniz:

Karekod Dijital İçeriğini Aç (EBA) ↗

KN2.4-BH3BH₃ için elektron dizilimi ve Lewis yapısı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
B: 1s² 2s² 2p¹; H: 1s¹. Lewis: B ortada, 3 H ile 3 bağ, ortaklanmamış çift yok.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

B'nin 3 valans elektronu üç H ile ortaklanır.

  1. Bor için 5 elektronu dağıt: 1s² 2s² 2p¹; valans elektronu 2 + 1 = 3.
  2. Hidrojen için 1s¹ yaz; valans elektronu 1.
  3. B'yi ortaya koy, her H ile birer ortak çift oluştur: 3 bağ.
  4. B'nin 3 elektronunun tamamı bağa katıldığı için ortaklanmamış çift kalmaz.
Sık yapılan hatalar
  • B'nin çevresini 8'e tamamlamak için fazladan nokta eklemek — B'nin yalnız 3 valans elektronu vardır; BH₃'te çevresinde 6 elektron olur.

Kendini kontrol et: Toplam nokta sayısı 3 + 3 × 1 = 6 mı?

KN2.4-CCl4CCl₄ için elektron dizilimi ve Lewis yapısı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
C: 1s² 2s² 2p²; Cl: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁵. Lewis: C ortada 4 Cl ile 4 bağ, her Cl'de 3 ortaklanmamış çift.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

C'nin 4, Cl'nin 7 valans elektronu vardır; her atom oktete ulaşır.

  1. Karbon: 1s² 2s² 2p², 4 valans elektronu.
  2. Klor: 17 elektron, 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁵; 2 + 5 = 7 valans elektronu.
  3. C'yi ortaya koy, dört Cl ile birer ortak çift oluştur.
  4. Her Cl'nin kalan 6 elektronunu 3 ortaklanmamış çift olarak yerleştir; tüm atomlar 8 elektrona ulaşır.
Sık yapılan hatalar
  • Klorun valans elektronunu 5 saymak — son katman 3. katmandır; 3s² ve 3p⁵ birlikte 7 eder.

Kendini kontrol et: Toplam nokta sayısı 4 + 4 × 7 = 32 mi?

KN2.4-CO2CO₂ için elektron dizilimi ve Lewis yapısı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
C: 1s² 2s² 2p²; O: 1s² 2s² 2p⁴. Lewis: O::C::O, C ile her O arasında çift bağ, her O'da 2 ortaklanmamış çift.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

C 4, O 6 valans elektronludur; iki çift bağla oktet sağlanır.

  1. Karbon: 1s² 2s² 2p², 4 valans; oksijen: 1s² 2s² 2p⁴, 6 valans elektronu.
  2. C'yi ortaya, iki O'yu iki yanına koy.
  3. C'nin 4 elektronunu iki O ile ikişer ortak çift yaparak paylaştır: iki çift bağ.
  4. Her O'nun kalan 4 elektronunu 2 ortaklanmamış çift olarak yerleştir; herkes 8'e ulaşır.
Sık yapılan hatalar
  • C ile O arasına tekli bağ koymak — o zaman C'nin çevresinde yalnız 4, O'nun çevresinde 7 elektron olur, oktet sağlanmaz.

Kendini kontrol et: Toplam nokta 4 + 2 × 6 = 16 mı ve her atomun çevresinde 8 elektron var mı?

KN2.4-NBr3NBr₃ için elektron dizilimi ve Lewis yapısı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
N: 1s² 2s² 2p³; Br: [Ar] 3d¹⁰ 4s² 4p⁵. Lewis: N ortada 3 Br ile 3 bağ, N'de 1 ortaklanmamış çift, her Br'de 3 çift.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

N 5, Br 7 valans elektronludur; 3 tekli bağ ve oktet.

  1. Azot: 1s² 2s² 2p³, 5 valans elektronu.
  2. Brom: 35 elektron, [Ar] 3d¹⁰ 4s² 4p⁵; son katmanda 2 + 5 = 7 valans elektronu.
  3. N'yi ortaya koy, üç Br ile birer ortak çift oluştur.
  4. N'de 1, her Br'de 3 ortaklanmamış çift yerleştir; tüm atomlar 8 elektrona ulaşır.
Sık yapılan hatalar
  • 3d¹⁰ elektronlarını da valans saymak — Lewis yapısında yalnız en dış katman (4s ve 4p) elektronları nokta olur.
  • N üzerindeki ortaklanmamış çifti unutmak — N'nin 5 elektronundan 3'ü bağ yapar, 2'si çift kalır.

Kendini kontrol et: Toplam nokta sayısı 5 + 3 × 7 = 26 mı?

KN2.4-CH4CH₄ için elektron dizilimi ve Lewis yapısı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
C: 1s² 2s² 2p²; H: 1s¹. Lewis: C ortada 4 H ile 4 bağ, ortaklanmamış çift yok.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

C'nin 4 valans elektronu dört H ile ortaklanır.

  1. Karbon: 1s² 2s² 2p², 4 valans; hidrojen: 1s¹, 1 valans elektronu.
  2. C'yi ortaya, dört H'yi dört yanına koy.
  3. Her H ile birer ortak çift oluştur; C'nin 4 elektronu da bağa katılır, ortaklanmamış çift kalmaz.
Sık yapılan hatalar
  • H'lere ek nokta koymak — hidrojen 2 elektronla dublete ulaşır, fazlasını almaz.

Kendini kontrol et: Yapın sayfadaki CH₄ Lewis yapısıyla aynı mı ve toplam nokta 8 mi?

KN2.4-H2SH₂S için elektron dizilimi ve Lewis yapısı

Önerilen Cevap (Ücretsiz)
S: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁴; H: 1s¹. Lewis: S ortada 2 H ile 2 bağ, S'de 2 ortaklanmamış çift.
Çözüm Yolu

Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.

Çözüm Yolu

S 6 valans elektronludur; iki H ile bağ yapıp oktete ulaşır.

  1. Kükürt: 16 elektron, 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁴; 2 + 4 = 6 valans elektronu.
  2. Hidrojen: 1s¹, 1 valans elektronu.
  3. S'yi ortaya koy, iki H ile birer ortak çift oluştur.
  4. S'nin kalan 4 elektronunu 2 ortaklanmamış çift olarak yerleştir; H₂O yapısına benzer.
Sık yapılan hatalar
  • S'nin ortaklanmamış çiftlerini unutmak — 6 valans elektronundan yalnız 2'si bağa katılır, 4'ü çift olarak kalır.

Kendini kontrol et: Toplam nokta 6 + 2 = 8 mi ve S'nin çevresinde 8 elektron var mı?