Ana sayfa›Kitaplar›Kimya 9.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 198
Kimya 9.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 198 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1Cam yüzeyde suyun yayılıp cıvanın yayılmamasının iki sıvının yüzey gerilimleriyle açıklanması
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Cıva atomları birbirini çok güçlü çekip küre oluşturur ve camı ıslatmaz. Suyun yüzey gerilimi düşüktür, camla çekimi baskındır, bu yüzden yayılır.
- Verilen değerleri karşılaştır: cıva 480 dyn/cm, su 72 dyn/cm; cıvanınki yaklaşık 6,7 kat büyüktür (480 ÷ 72 ≈ 6,7).
- Yüksek yüzey geriliminin, taneciklerin birbirini çok güçlü çektiğini gösterdiğini belirt.
- Cıvanın bu yüzden toplanıp damla hâlinde kaldığını ve camı ıslatmadığını yaz.
- Suyun yüzey gerilimi düşük olduğundan camla çekiminin baskın geldiğini ve suyun yayıldığını yaz.
- Suyun yüzey geriliminin daha büyük olduğunu sanmak — verilen değerlere göre cıvanınki çok daha büyüktür.
- Yayılmayı yoğunlukla açıklamak — soru açıklamanın yüzey gerilimiyle yapılmasını istiyor.
Kendini kontrol et: Yüzey gerilimi büyük olan sıvının damla hâlinde toplanması cevabındaki sıvıyla uyuşuyor mu?
2Yüzey gerilimi fazla sıvılarda kohezyonun mu adezyonun mu daha fazla olduğu
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Yüzey gerilimi kohezyondan kaynaklanır. Cıvada kohezyon cam ile adezyondan büyüktür, bu yüzden cıva camı ıslatmaz.
- Yüzey geriliminin sıvının kendi tanecikleri arasındaki çekimden (kohezyon) doğduğunu hatırla.
- Yüzey gerilimi yüksek olan cıvanın görselde camı ıslatmadığını ve küre şeklinde toplandığını gözle.
- Camı ıslatmamanın, camla çekimin (adezyon) zayıf kaldığını gösterdiğini çıkar.
- Sonucu yaz: yüzey gerilimi fazla sıvılarda kohezyon daha fazladır.
- Adezyonu seçmek — adezyon baskın olsaydı sıvı camı ıslatıp yayılırdı.
- Açıklama yapmadan yalnız 'kohezyon' yazmak — soru açıklama da istiyor.
Kendini kontrol et: Cam üzerinde damla gibi toplanan sıvıda tanecikler birbirini mi, camı mı daha güçlü çekiyor?
3Yüzey gerilimi ile kılcallık arasındaki ilişkinin görsellerle açıklanması
Çözüm Yolu
Bu ek çözüm içeriği yapay zekâ tarafından hazırlandı ve çoklu okuma ile doğrulandı — insan editör onayı yok.
Suda adezyon kohezyondan büyük olduğu için su kılcal tüpte yükselir ve içbükey olur. Cıvada kohezyon baskın olduğundan seviye tüpte düşer ve yüzey dışbükey olur.
- Görselde su (H₂O) dolu kapta tüpteki seviyenin kaptaki seviyeye göre yükseldiğini incele.
- Cıva (Hg) dolu kapta tüpteki seviyenin kaptaki seviyeden alçakta kaldığını incele.
- Suyun yüzey gerilimi düşük, camla adezyonu baskın olduğu için tüpte yükseldiğini yaz.
- Cıvanın yüzey gerilimi yüksek, kohezyonu baskın olduğu için tüpte alçaldığını yaz.
- İki sıvının tüpte de yükseldiğini düşünmek — cıvada kılcal tüpteki seviye kaptakinden düşüktür.
- Kılcallığı yalnız tüpün inceliğiyle açıklamak — yükselme ya da alçalmayı adezyon-kohezyon dengesi belirler.
Kendini kontrol et: Tüpteki seviye kaptan yüksekse adezyon mu, kohezyon mu baskındır; bu senin sıvınla uyuşuyor mu?