Ana sayfa›Kitaplar›Biyoloji 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 108
Biyoloji 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 108 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1-aMikroorganizmalarla sürekli temas hâlinde bazılarımız neden hasta olur, bazılarımız olmaz; tartışınız
Çözüm Yolu
Güçlü bağışıklığı olan kişi patojeni etkisiz hâle getirir; zayıf bağışıklıklı kişide enfeksiyon gelişir. Önceden geçirilmiş hastalık veya aşı da koruma sağlar.
- Herkesin mikroorganizmalarla karşılaştığını, farkın vücudun savunma gücünden kaynaklandığını belirle.
- Konuya Başlarken metnindeki bağışıklığı güçlendiren ve zayıflatan etkenleri (beslenme, uyku, stres, hijyen, aşı) listele.
- Güçlü bağışıklıkta patojenin etkisiz kaldığını, zayıf bağışıklıkta enfeksiyon geliştiğini açıkla.
- Önceden hastalığı geçirmenin veya aşı olmanın hafıza hücreleriyle koruma sağladığını ekle.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kalıtsal farklılıklar nedeniyle bazı kişilerin doğal bağışıklığı daha güçlüdür. (Metindeki doğal bağışıklığın bazı insanlarda güçlü, bazılarında zayıf olduğu bilgisiyle desteklenirse geçerlidir.)
- Yalnız 'şans' ya da 'mikrop miktarı' demek — asıl fark kişinin bağışıklık sisteminin gücüdür.
- Aşı ve önceki hastalığın hafıza hücresi oluşturarak koruduğunu atlamak — kazanılmış bağışıklığı da anmalısın.
Kendini kontrol et: Cevabımda bağışıklığı etkileyen en az üç etken ve bunların hastalanmayla ilişkisi var mı?
1-bİnsan vücudu mikroorganizmalarla karşılaşınca nasıl tepki verir, kısaca açıklayınız
Çözüm Yolu
Önce fagositler ve ateş, iltihaplanma gibi hızlı tepkiler devreye girer; gerekirse lenfositler antikor üretir ve hafıza hücreleri oluşur.
- Vücudun ilk olarak mikroorganizmayı yabancı madde olarak tanıdığını yaz.
- Fagositlerin mikroorganizmayı yuttuğunu, ateş ve iltihaplanma gibi hızlı tepkilerin oluştuğunu belirt.
- Gerekirse lenfositlerin antikor ürettiğini ve hafıza hücrelerinin oluştuğunu ekle.
- Ateşi yalnızca hastalık belirtisi saymak — ateş, bakteri üremesini yavaşlatan bir savunma tepkisidir.
Kendini kontrol et: Cevabımda tanıma, savunma hücrelerinin harekete geçmesi ve mikroorganizmanın etkisiz kalması basamakları var mı?
1-cHastalıklardan korunmak için neden aşı olursunuz, açıklayınız
Çözüm Yolu
Aşı zayıflatılmış veya etkisizleştirilmiş antijen içerir; bağışıklık sistemi hastalık oluşturmadan öğrenir ve kalıcı bağışıklık kazanır.
- Aşının zayıflatılmış ya da etkisizleştirilmiş hastalık etkeni veya onun parçasını içerdiğini belirt.
- Vücudun hastalanmadan bu antijene karşı antikor ve hafıza hücresi ürettiğini yaz.
- Gerçek patojenle karşılaşınca hafıza hücreleri sayesinde hızlı ve güçlü yanıt verildiğini açıkla.
- Aşının hazır antikor verdiğini sanmak — hazır antikor serumdadır; aşı vücudun kendi antikorunu üretmesini sağlar.
- Aşının hastalığı tedavi ettiğini yazmak — aşı koruyucudur, hastalanmadan önce yapılır.
Kendini kontrol et: Cevabımda aşının hafıza hücresi oluşturduğu ve sonraki karşılaşmada hızlı yanıt sağladığı yazıyor mu?
2-IBoğaz enfeksiyonu örneğinde bağışıklığın özelliklerini belirleme
Bu sorunun cevabı henüz yayımlanmadı. Neden?
2-IIKızamık örneğinde bağışıklığın özelliklerini belirleme
Çözüm Yolu
Metne göre antikoru aktive olan B lenfositleri üretir. Oluşan hafıza hücreleri, kişi yeniden enfekte olursa hızlı antikor üretimi sağlar; bu yüzden kızamık ikinci kez geçirilmez.
- II. Örnek Durum'daki kızamık metnini oku; görev alan hücrelerin T ve B lenfositleri olduğunu belirle.
- Tanıma aşaması için lenfositlerin kızamık virüsünü yabancı etken olarak tanıdığını yaz.
- Aktivasyon aşaması için lenfositlerin virüse bağlanarak aktive olduğunu yaz.
- Tepki aşaması için aktive B lenfositlerinin antikor ürettiğini, antikorların virüsü etkisizleştirdiğini ve hafıza hücreleri oluştuğunu yaz.
- Metindeki ipuçlarına göre özellikleri belirle: sonradan edinilir, yavaş gelişir, patojene özgüdür, hafızası vardır; bu kazanılmış bağışıklıktır.
- Antikoru T lenfositlerinin ürettiğini yazmak — metne göre antikoru aktive olan B lenfositleri üretir.
- I. Örnek Durum'daki doğuştan gelen, hızlı ve hafızasız özellikleri kızamığa aktarmak — iki durum farklı bağışıklık çeşitleridir.
Kendini kontrol et: Kızamığı geçiren kişinin neden ikinci kez hastalanmadığını hafıza hücreleriyle açıklayabiliyor musun?