Ana sayfa›Kitaplar›Biyoloji 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 128
Biyoloji 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 128 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
211880-1926 koleoptil deneylerinden ulaşılan bulgular
Çözüm Yolu
Metindeki deneylerin sırası: uç algılaması, kimyasal sinyal, uç kesme-yan yerleştirme, difüzyon ve oksin adı, asimetrik dağılım.
- Metni tarih sırasıyla oku ve her deneyin bulgusunu ayrı ayrı işaretle.
- İlk bulgu: koleoptil ucu ışığı algılar ve alt kısımlara sinyal gönderir.
- 1913 ve sonrası: sinyal hareketli bir kimyasaldır; kesilen uç yana konunca koleoptil ters yöne kıvrılır.
- 1926 bulgusu: bu kimyasal difüzyonla taşınan bir büyüme hormonudur ve adı oksindir.
- Son bulgu: oksin gölgede birikir, gölge tarafı daha çok uzar ve koleoptil ışığa yönelir.
- Oksinin ışık alan tarafta biriktiğini yazmak — metne göre oksin gölgede birikir ve gölge tarafı daha çok uzar.
- Işığı koleoptilin alt kısmının algıladığını sanmak — ışığı uç algılar, alt kısım gelen sinyale yanıt verir.
Kendini kontrol et: Bulgularımda uç algılaması, kimyasal sinyal, oksin adı ve oksinin gölgede birikmesi yer alıyor mu?
22Bulgulardan yola çıkarak bitkilerin ışığa yönelmesinin önemi
Çözüm Yolu
Oksinin gölge tarafında birikmesi gövdenin ışığa eğilmesini sağlar; bu da ışık yakalamayı artırır.
- Bulguyu hatırla: oksin gölgede birikir, gölge tarafı daha çok uzar ve gövde ışığa eğilir.
- Işığa eğilen bitkinin yapraklarının daha fazla ışık aldığını belirt.
- Daha fazla ışığın daha çok fotosentez, dolayısıyla daha çok besin ve enerji demek olduğunu yaz.
- Bunun büyümeyi ve ışık için rekabette hayatta kalmayı kolaylaştırdığı sonucuna var.
- Yalnız oksin mekanizmasını anlatmak — soru, ışığa yönelmenin bitkiye sağladığı yararı açıklamanı istiyor.
Kendini kontrol et: Cevabımda ışığa yönelme ile fotosentez ve hayatta kalma arasındaki bağı kurdum mu?
23Yönelme hareketini kontrol eden yeni hormonun keşfi için deneysel süreç tasarlama
Çözüm Yolu
Klasik oksin deneylerine benzer biçimde madde sinyalin kaynağı, taşınması ve etkisi kontrollü deneylerle kanıtlanır.
- Araştırma sorusunu ve test edilebilir bir hipotez yaz: yönelmeyi kontrol eden yeni bir madde vardır.
- Koleoptil gibi organları farklı uyaranlara (ışık, yer çekimi) maruz bırakan deney ve kontrol grupları kur.
- Uç kesme, uyaranın yönünü değiştirme ve agar blokla madde aktarma deneyleriyle sinyalin kaynağını ve taşınmasını incele.
- Dokudan elde edilen özütleri kromatografiyle ayır, maddenin hareketini izotopla işaretleyerek izle.
- Deneyleri tekrarla, sonuçları kontrol grubuyla karşılaştır ve hipotezi değerlendir.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Hormonu üretemeyen mutant bitkilerle normal bitkilerin yönelmesini karşılaştıran bir deney tasarımı (Kontrol grubu, tekrar ve tek değişken ilkelerine uyularak gerekçelendirilirse geçerlidir.)
- Kontrol grubunu unutmak — maddenin etkisini kanıtlamak için uygulama yapılmayan grupla karşılaştırma gerekir.
- Tek denemeyle sonuca varmak — güvenilir sonuç için deneyler tekrarlanmalıdır.
- Birden çok değişkeni aynı anda değiştirmek — her deneyde yalnız bir bağımsız değişken değiştirilmelidir.
Kendini kontrol et: Tasarımımda hipotez, bağımsız değişken, kontrol grubu ve tekrar adımları açıkça yer alıyor mu?
24Koleoptil sonuçlarına göre tarımda bitki gelişimini artırmada oksin kullanımı
Çözüm Yolu
Oksin hücre uzamasını teşvik ettiği için kök ve gövde gelişiminde kullanılır; fazlası ters etki yapar.
- Bulguyu temel al: oksin hücre uzamasını artırır ve dağılımı büyümenin yönünü belirler.
- Çeliklerin köklenmesini artırmak için uygun düşük dozda oksin uygulanabileceğini yaz.
- Meyve tutumunu ve fide büyümesini artırmak için de kontrollü oksin kullanımını ekle.
- Fideleri ışığa göre yerleştirerek büyüme yönünün yönlendirilebileceğini belirt.
- Yüksek dozun ters etki yapabileceğini, bu yüzden dozun dikkatle ayarlanması gerektiğini vurgula.
- Oksin dozu arttıkça büyümenin hep arttığını sanmak — yüksek doz ters etki yapar ve büyümeyi engelleyebilir.
- Koleoptil bulgularıyla bağ kurmamak — soru, önerilen kullanımın deney sonuçlarına dayandırılmasını istiyor.
Kendini kontrol et: Önerdiğim her kullanımı oksinin hücre uzamasını artırması bulgusuyla ilişkilendirebiliyor muyum?