Ana sayfa›Kitaplar›Biyoloji 11. Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 164
Biyoloji 11. Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 164 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
1QR koddaki sinir sisteminin homeostaziye etkisi videosunu izleyiniz.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz. Etkinliğin dijital içeriğini (ses, video, çalışma yaprağı) resmî EBA bağlantısından açabilirsiniz:
2-1Tablo satırı 1: sinir sistemi yapısı ve homeostazideki görevi.
Bu madde dinleme, deney veya kişisel yorum etkinliğidir. Tek bir doğru cevabı yoktur; cevabı kitaptaki yönergeye göre kendiniz oluşturursunuz.
2-2Tablo satırı 2: yapı ve görevi.
Çözüm Yolu
Hızlı koruyucu yanıtları sağlar.
- Tabloda bir sinir sistemi yapısı ve homeostazideki görevi yazılmalı; tablo boş, cevap öğrenciye bırakılmış.
- Örnek yapı olarak omurilik seçilir.
- Omurilik, beyin ile vücut arasındaki sinyalleri iletir.
- Ayrıca refleks merkezidir; hızlı koruyucu yanıtlar oluşturur.
- Satır: Omurilik – refleksleri yönetir, beyin-vücut arasında sinyal taşır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Duyu nöronları: iç ve dış ortamdaki değişimleri merkezî sinir sistemine iletir. (Tabloya çevresel sinir sistemi yapıları da yazılıyorsa geçerlidir.)
- Omuriliği yalnız ileti yolu olarak yazmak — refleks merkezi olarak beyne gitmeden hızlı koruyucu yanıtlar da oluşturur.
Kendini kontrol et: Omuriliğin hem iletim hem refleks merkezi görevini yazdım mı?
2-3Tablo satırı 3: yapı ve görevi.
Çözüm Yolu
Hipofizi kontrol ederek sinir ve hormon sistemini bağlar.
- Tabloya bir sinir sistemi yapısı ve görevi yazılmalı.
- Örnek yapı olarak hipotalamus seçilir.
- Hipotalamus vücut sıcaklığı ve su dengesini izler, hipofizi yöneterek hormon salgısını düzenler.
- Satır: Hipotalamus – sıcaklık, su dengesi ve hormon salgısını düzenler.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Köprü (pons): solunumun ritmini düzenlemeye yardım eder. (Tablonun bu satırına farklı bir beyin sapı yapısı yazılıyorsa geçerlidir.)
- Hipotalamusu yalnız vücut sıcaklığıyla ilişkilendirmek — su dengesi ve hipofiz aracılığıyla hormon düzeni de görevleridir.
Kendini kontrol et: Hipotalamusun sıcaklık, su dengesi ve hipofiz denetimi görevlerinden en az ikisini yazdım mı?
2-4Tablo satırı 4: yapı ve görevi.
Çözüm Yolu
Yaşamsal otomatik fonksiyonların merkezidir.
- Tabloya bir sinir sistemi yapısı ve görevi yazılmalı.
- Örnek yapı olarak omurilik soğanı seçilir.
- Omurilik soğanı kalp atışı, solunum ve kan basıncı gibi yaşamsal otomatik olayları denetler.
- Satır: Omurilik soğanı – kalp atışı, solunum ve kan basıncını denetler.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Baroreseptörler: kan basıncındaki değişimi algılayıp merkezî sinir sistemine iletir. (Örnek olaydaki algılayıcı yapılar da tabloya ekleniyorsa geçerlidir.)
- Omurilik soğanını omurilikle karıştırmak — omurilik soğanı beyin sapının alt bölümüdür ve yaşamsal merkezleri içerir.
Kendini kontrol et: Yazdığım görevler kalp atışı, solunum, kan basıncı gibi istemsiz ve yaşamsal olaylar mı?
2-5Tablo satırı 5: yapı ve görevi.
Çözüm Yolu
Duruşun korunmasına yardım eder.
- Tabloya bir sinir sistemi yapısı ve görevi yazılmalı.
- Örnek yapı olarak beyincik seçilir.
- Beyincik kas hareketlerini uyumlu hâle getirir ve dengeyi sağlar.
- Satır: Beyincik – denge ve kas koordinasyonunu sağlar, duruşun korunmasına yardım eder.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Orta beyin: göz ve kulakla ilgili refleksleri düzenler. (Tabloya beyin sapı bölümleri ayrı ayrı yazılıyorsa geçerlidir.)
- Beyinciği düşünme ve karar vermeyle ilişkilendirmek — bunlar beyin kabuğunun görevidir; beyincik denge ve hareket uyumunu sağlar.
Kendini kontrol et: Yazdığım görev denge, duruş veya kas hareketlerinin uyumuyla ilgili mi?
2-6Tablo satırı 6: yapı ve görevi.
Çözüm Yolu
Vücudu tehdide hazırlar.
- Tabloya bir sinir sistemi yapısı ve görevi yazılmalı.
- Örnek yapı olarak sempatik sinirler seçilir; çevresel sinir sisteminin bölümüdür.
- Stres anında kalp atışını ve solunumu hızlandırarak vücudu tehlikeye hazırlar.
- Satır: Sempatik sinirler – stres anında kalp atışı ve solunumu hızlandırır.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Motor nöronlar: merkezî sinir sisteminden gelen emirleri kas ve bezlere iletir. (Tabloya çevresel sinir sisteminin genel yapıları yazılıyorsa geçerlidir.)
- Sempatik sistemin her organın çalışmasını artırdığını sanmak — örneğin sindirimi yavaşlatır; enerjiyi tehlikeye karşı yönlendirir.
Kendini kontrol et: Yazdığım görev stres anında vücudu harekete hazırlayan bir değişiklik mi?
2-7Tablo satırı 7: yapı ve görevi.
Çözüm Yolu
Sempatik etkiyi dengeler.
- Tabloya bir yapı ve görevi yazılmalı; sayfadaki örnek olayda parasempatik yollar geçiyor.
- Örnek olayda parasempatik yolların aktifleşmesiyle kalp atım hızı düşmüştür.
- Parasempatik sinirler vücudu dinlenme durumuna döndürür, sempatik etkiyi dengeler.
- Satır: Parasempatik sinirler – kalp atışını yavaşlatır, vücudu dinlenme durumuna döndürür.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Otonom sinir sistemi: iç organların çalışmasını istemsiz olarak düzenler. (Sempatik ve parasempatik bölümler tabloda ayrı ayrı yazılmıyorsa geçerlidir.)
- Parasempatik sistemi stres tepkisini başlatan sistem sanmak — stres tepkisini sempatik sistem başlatır; parasempatik sistem dinlenmeyi sağlar.
Kendini kontrol et: Yazdığım görev, örnek olaydaki kalp atım hızının düşmesiyle uyumlu mu?
3Örnek olaya göre sinir sistemi yapıları arasındaki işlevsel ilişkileri belirleyin.
Çözüm Yolu
Duyu, merkezi ve çevresel sinirler birlikte negatif geri bildirimle kan basıncını normale döndürür.
- Değişimi algılayan yapıyı bul: damar duvarındaki baroreseptörler artan kan basıncını algılar.
- Algılanan uyarının merkezî sinir sistemine iletildiğini ve orada değerlendirildiğini belirle.
- Merkezin parasempatik yollar aracılığıyla çevresel sinir sistemine düzenleyici sinyal gönderdiğini yaz.
- Etkileri sırala: kalp atım hızı düşer, damar düz kasları gevşer, damar direnci azalır.
- Böbreklerin sodyum ve su atımını artırarak kan hacmini azalttığını ekle.
- Kan basıncı normale dönünce uyarı azalır; bu ilişkinin negatif geri bildirim olduğunu belirt.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Kavram haritası: baroreseptörler → merkezî sinir sistemi → parasempatik sinirler → kalp ve damarlar; böbrekler sıvı atımıyla destekler. (İlişkiler cümle yerine kavram haritası biçiminde gösterilirse geçerlidir.)
- Kan basıncının düşmesini sempatik sisteme bağlamak — metinde parasempatik yolların aktifleştiği açıkça belirtiliyor.
- Süreci pozitif geri bildirim sanmak — artan kan basıncı tersine çevrilip normale döndürüldüğü için negatif geri bildirimdir.
- Böbrekleri sinir sistemi yapısı saymak — böbrekler bu ilişkide yanıt veren hedef organdır.
Kendini kontrol et: Algılayıcı, merkez, ileti yolu ve hedef organ sırasını kurup her basamağa metinden bir yapı yazabildim mi?