Ana sayfa›Kitaplar›Coğrafya Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı›Sayfa 167
Coğrafya Dersi 11.Sınıf Ders Kitabı — Sayfa 167 Cevapları
Yapay zekâ destekli · insan onayı yok
Bu sayfadaki cevaplar yapay zekâ ile hazırlandı ve birden çok bağımsız yapay zekâ okumasıyla kontrol edildi; bir insan editör onaylamadı. Hata içerebilir, resmî cevap anahtarı değildir: 11 Kasım 2026'daki bağımsız denetimde, örneklenen cevapların yaklaşık yüzde 7'sinde ciddi hata, yaklaşık yüzde 12'sinde küçük kusur bulundu. Yanlış bir cevap görürsen cevabın altındaki Hata bildir düğmesini kullan. Nasıl hazırlandı?
5Gıda israfının derinleştirebileceği çevresel sorunlar
Çözüm Yolu
İsraf edilen gıdanın üretimi için kullanılan kaynaklar boşa gider; çöplükte çürüyen gıda sera gazı üretir. Bu da çevre kirliliğini ve iklim sorununu büyütür.
- Soru kökündeki ipucunu bul: israf su, enerji ve toprak kaynaklarının boşa harcanmasına yol açıyor.
- Boşa giden kaynakların doğal kaynak tükenmesini hızlandırdığını yaz.
- Çöpe atılan gıdanın çürüyerek metan gibi sera gazı ürettiğini ve iklim değişikliğini artırdığını ekle.
- Atık miktarının artmasıyla çöp ve çevre kirliliğinin büyüdüğünü belirt.
- Yalnız ekonomik kaybı yazmak — soru çevresel sorunları istiyor.
- Soru kökündeki su, enerji, toprak ipucunu kullanmamak — bu kaynakların boşa harcanması cevabın temelidir.
Kendini kontrol et: Yazdığım her sorun doğaya veya doğal kaynaklara ait bir zarar mı?
6aTablo 1. satır: kuraklıkla buğday üretiminin düşmesi ve ekmek fiyatının artması için çözüm
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Su sıkıntısına dayanıklı bitki ve verimli sulama üretim kaybını azaltır; stok ise fiyat artışını dengeler.
- Tablonun 1. satırındaki sorunu belirle: kuraklık buğday üretimini %40 düşürmüş, ekmek fiyatı yükselmiş.
- Sorunun kaynağı su yetersizliği olduğu için üretimi korumaya yönelik önlemleri düşün: kuraklığa dayanıklı tohum, damla sulama.
- Yağış sularını depolamanın kurak dönemde sulama suyu sağlayacağını ekle.
- Fiyat artışına karşı stratejik buğday stoku oluşturmanın arzı dengeleyeceğini belirt.
Kabul edilebilir başka cevaplar: Gerekirse farklı ülkelerden buğday ithal ederek arz açığını kapatmak. (Kısa vadede fiyat artışını dengelemeye yönelik ek bir öneri olarak geçerlidir.)
- Yalnız ekmeğe fiyat sınırı koymayı önermek — üretim kaybının nedeni olan su sorununa çözüm getirmez.
- Salma sulamayı artırmayı önermek — kuraklıkta su israfını büyütür, tasarruflu yöntem seçilmeli.
Kendini kontrol et: Önerim hem kuraklığın üretime etkisini hem de fiyat artışını hafifletiyor mu?
6bTablo 2. satır: kontrolsüz hayvancılık ve meraların aşırı otlatılması için çözüm
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Hayvan sayısı mera taşıma kapasitesiyle sınırlandığında otlaklar kendini yenileyebilir ve verimlilik korunur.
- Tablonun 2. satırındaki sorunu oku: kontrolsüz hayvancılık meraları aşırı otlatma ile verimsizleştiriyor.
- Meranın besleyebileceği hayvan sayısının sınırlı olduğunu (taşıma kapasitesi) hatırla.
- Hayvan sayısını mera kapasitesine göre ayarlamayı ve dönüşümlü otlatmayı öner.
- Meraları korumayı ve yem bitkisi yetiştirmeyi teşvik ederek meraya yükün azalacağını ekle.
- Hayvancılığı tamamen yasaklamayı önermek — sorun hayvancılık değil, kontrolsüz ve aşırı otlatmadır.
- Yeni meralar açmak için orman kesmeyi önermek — başka bir çevre sorununa yol açar.
Kendini kontrol et: Önerim meraların kendini yenilemesine fırsat tanıyor mu?
6cTablo 3. satır: volkanik patlama nedeniyle tedarik zincirinin aksaması için çözüm
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Alternatif ithalat güzergâhları ve stoklar, ulaşım kesintisinde gıda arzının devam etmesini sağlar.
- Tablonun 3. satırındaki sorunu oku: volkanik patlama hava ulaşımını kesmiş, tarım ürünü ithalatı gecikmiş.
- Sorunun tek bir yola ve kaynağa bağımlılıktan büyüdüğünü fark et.
- Alternatif tedarikçi ülkeler ve kara, deniz gibi farklı taşıma yolları kullanmayı öner.
- Kesinti süresince ihtiyacı karşılamak için yeterli stok tutmayı ve yerli üretimi artırmayı ekle.
- Volkanik patlamayı önlemeye yönelik çözüm yazmak — doğal afet önlenemez, etkisini azaltacak önlem gerekir.
- Yalnız hava yolunu beklemeyi önermek — sorun ulaşım tek yola bağlı kaldığı için büyümüştür.
Kendini kontrol et: Önerim, hava yolu kapalıyken de gıdanın gelmeye devam etmesini sağlıyor mu?
6dTablo 4. satır: kimyasal gübre ve ilaçların çevreye ve sağlığa zarar vermesi için çözüm
Çözüm Yolu ve ek çalışmalar
Çevre dostu yöntemler toprak, su ve insan sağlığını korurken sürdürülebilir üretimi destekler.
- Tablonun 4. satırındaki sorunu belirle: kimyasal gübre ve ilaçlar çevreye ve insan sağlığına zarar veriyor.
- Çözümün kimyasal kullanımını azaltmak olduğunu düşün.
- Organik tarım, biyolojik mücadele ve toprak analizine dayalı bilinçli gübrelemeyi öner.
- Çiftçilerin eğitilmesi ve kullanımın denetlenmesiyle uygulamanın yaygınlaşacağını ekle.
- Gübre ve ilacı tamamen yasaklamayı önermek — verim düşer; amaç bilinçli ve azaltılmış kullanımdır.
- Yalnız insan sağlığını düşünmek — toprak ve su kirliliği de çözülmesi gereken sorunun parçasıdır.
Kendini kontrol et: Önerim hem çevreyi hem insan sağlığını korurken üretimin sürmesine izin veriyor mu?
7İyi Tarım Uygulamalarının kırsal kalkınmaya nasıl destek olabileceği
Çözüm Yolu
Metne göre İTU ürünlerin pazar değerini yükseltir, kültürel ve sosyal boyut katar; üretici ve tüketici eğitimleriyle kırsal ekonomiyi canlandırır.
- Metinde İTU'nun kırsal kalkınmaya katkısını anlatan cümleleri bul.
- Ekonomik katkıyı yaz: ürünler yurt içi ve dışı pazarlarda tercih edilir, yerel ürünlerin değeri artar.
- Kültürel ve sosyal katkıyı ekle: kırsal ve ekolojik turizm gelişir, yerel kültürler tanıtılır.
- Bunların sonucunda bölgesel ekonomilerin güçlendiğini belirterek cevabı tamamla.
- Yalnız ekonomik boyutu yazmak — metin katkının kültürel ve sosyal boyutlarını da vurguluyor.
- Çevresel faydaları bu soruya yazmak — çevre konusu 8. sorunun kapsamındadır.
Kendini kontrol et: Cevabımda metindeki ekonomik ve kültürel-sosyal katkılardan en az birer örnek var mı?
8İyi Tarım Uygulamalarının çevre sorunlarının azaltılmasına nasıl yardımcı olabileceği
Çözüm Yolu
İTU'da çevreye zarar vermeyen yöntemler uygulanır, üretimin her aşaması kayıt altındadır. Eğitimler çevre bilincini artırarak kirliliği ve kaynak israfını azaltır.
- Metinde İTU'nun çevreyle ilgili özelliklerini bul: doğaya duyarlı, sürdürülebilir, çevre dostu yöntemler.
- İnsan, bitki ve hayvan sağlığına zarar vermeyen üretimin kirliliği azalttığını yaz.
- Kaynakların sürdürülebilir kullanıldığını ve her aşamanın kayıt altında izlendiğini ekle.
- Üretici ve tüketici eğitimleriyle çevre bilincinin arttığını belirt.
- Kırsal kalkınma ve turizm katkılarını yazmak — bu soru yalnız çevre sorunlarının azaltılmasını soruyor.
- Metindeki eğitim ve farkındalık boyutunu atlamak — çevre bilinci de sorunların azalmasına katkıdır.
Kendini kontrol et: Yazdığım her madde bir çevre sorununu nasıl azalttığını gösteriyor mu?